فتوى
Fetva Meclisi
doktor
السؤال
Hocam “Nereye atandın?” adlı dersinizi dinledim ve kafamda biraz soru işaretleri oluştu. Müsaadenizle sormak isterim. Derste bir memurun hediye alması uygun olmaz dediniz. Bize de bazen hastalar gelirken hediye getiriyorlar. Önceden de acaba helal kazançla mı alınmış bir şeydir ve almam uygun olur mu gibi soru işaretleri oluyordu kafamda. Gelen hediyeyi almazsak mahcup olabilir karşı taraf, ne yapmak lazım? Emin olamadım. Bir de hastaneye çok fazla Müslüman olmayan hasta da geliyor ve onlar da bazen hediye getiriyorlar, böyle bir durumda ne yapmak lazım? Bu da tam içime sinmeyen bir durum. Kıymetli görüşünüzü almak isterim Allah sizden razı olsun hocam.
الجواب
Bir kere, içeriği helal olduğu sürece Müslüman olmayanlarla hediyeleşmede bir sakınca yoktur. Müslüman olan veya olmayan ayırmadan sosyal ilişkilerimizi sürdürebiliriz/sürdürmeliyiz de. Yeter ki içeriği helal olsun ve bir harama kapı aralamak için verilmiş/alınmış olmasın. Bunu böyle tespit edelim.
Doktor, kendisine verilen hediye ile hastaya olan alakasını daha hasta lehine olacak şekilde değiştiriyorsa bu hediye sakıncalıdır. Özellikle de devlet hastanelerindeki doktorların “hediye öncesi ve sonrası” denebilecek muhtemel tavırları, söz konusu hediyenin helal olmayacağını gösterebilir. Bunun için şöyle bir kural oluşturabiliriz:
Doktorun hasta üzerindeki işlemi bittikten sonra hastanın vereceği hediye sıradan bir hediye kabul edilebilir. Doktorun bir beklentisi yokken ona verilen hediye, doktorun tavrını da değiştirmiyorsa yani doktor olarak yapması gerekeni zaten yapıyorsa mesela o hastaya haksız olarak öncelik tanımıyorsa böyle bir hediyeyi normal kabul edebiliriz.
Özellikle devlet görevlisi doktorların ve benzeri etkin meslek sahiplerinin hediye kabulünü esastan kaldırabilmeleri ise takvaya yakın olan daha güzel bir uygulama olur. Allah yardımcınız olsun.
المصدر الأصلي