Fetva Meclisi
Soru
Hocam kul hakkı sahibine ulaşamıyorsak ve hakkı ödeyemiyorsak, bu tutar hayır kurumuna verilse yeterli olur mu? Hakkı olan kişi gayrimüslimse de bu geçerli midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Bulursanız ödersiniz. Bulamazsanız onun hidayeti için dua edersiniz.
Kul hakkı ancak tevbe ve hakkı sahibine iade etmek yani helalliğini almakla kalkabilir. Nafile ibadetlerin çokluğu kul hakkını gidermez.
Ölmüş kişilerin varislerinden maddi haklar alınabilir. Manevi haklar ise ahirete kalır.
Selamünaleyküm. Helalleşmek için bulunamayan birinin üzerimizdeki hakkı maddi bir hak ise onu varislerine vermeye çalışırız. Bu da mümkün değilse, o hak kadar bir kıymeti onun namına tasadduk ederiz. Üzerimizdeki hak, manevi bir hak ise onun için dualar ederek, sadakalar vererek o haktan kurtuluruz.
Selamünaleyküm. Elbette, helallik istemelidir. Maddi bir konu ise onu iade etmelidir. Manevi bir hak ise ihlal ettiği konu için de helallik istemelidir.
Böyle bir şeyin yasal olarak ne kadar mümkün olduğunu bilemiyorum. Mümkün ise de bunu yapmasını asla tavsiye etmeyiz. Zira hac kurası çıkması demek haccın farz olması demektir. Farz noktasından geri gelmek haccı en iyi ihtimalle ertelemek demektir. Bu da hiç kabul edilebilir değildir. Yalnız geniş bir araştırma yapılacak olsa bunun caiz olabileceğine dair görüşler bulunabilir zannederim.
borç konusundaki diğer fetvalar
Borç borçtur ama bu nasıl bir olaydır anlayamadık. Subhanallah!
Kumar borcu ödemesine yardım etmediğiniz için vebale asla girmezsiniz. Eğer yardımınız gerçek bir tevbeye sebep olacaksa onu düşünün.
Kaynananızın size verdiği borç para, miras olarak geridekilere kalmıştır. Mirasçıları ile bir araya gelip kime ne kadar miras düşüyorsa o paradan tespit edilsin. Daha sonra hakkını helal edenlere ödeme yapmayın. Etmeyenlere de kademeli bir ödeme planı hazırlayın ve yavaş yavaş ödeyin. İzzetinizden taviz vermeyin. Eşinizin kardeşlerinin yaptıkları sizi cennetlik iş yapmanıza engel olmasın. Onların bu davranışına mukabil daha iyi Müslüman olmaya çalışın. Kırılmayın; küsmeyin. Allah yardımcınız olsun.
Evet, o kimseyi bulamadıysanız en azından fakir bir kimseye verin. Ödeme konusundaki samimiyet ve dürüstlüğünüzü belgelemiş olursunuz. Borçlu olduğumuz kimsenin başka bir dinden olması bu konuda daha hassas olmanızı gerektirmektedir.
Şirkete ödemeniz gereken para borcunuzdur. Borcunuza gereken önemi vermeniz gerekir. Borcu, sahibine vermelisiniz. Vebali ağırdır yoksa. Allah yardımcınız olsun. Allah'a emanet olun.