Fetva Meclisi
Soru
Temel amacı faiz olmayan ancak için de faiz hesabı (diğer türlü kurumların uçtan uca tüm ihtiyaçları çözülmediği için kabul görmüyor) da olan program geliştirmek ve bu tür veya benzer başka uygulamaların banka harici kurumlara satışı/bankalara satışı caiz midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Bir para kesin olarak haram diye biliniyorsa o para, ne yemek yemede ne de tuvalet suyu faturasında kullanılamaz. Haram her yerde ve her zaman haramdır. Haramı kendimize göre hileler üreterek helal duruma getiremeyiz. Elimizdeki para helal ise zaten onu helal olarak tüketiriz. Bir paranın haram olduğunda şüphemiz varsa şüpheli şeyler için geçerli olan kural onun için de geçerlidir. Şüpheli şeyler için konmuş en mühim kural, şüpheliden uzak durmanın takvaya daha yakın olacağıdır. Bankaların, kurumların maaşları onların üzerinden ödemesine karşılık vermiş olduğu promosyon denen şey bir faiz değildir. Faizci bir kurumun hediyesidir. Bu en azından şüpheli bir durum demektir. Uzak durmanız, aldığınızı bir derneğe vermeniz takva bakımından daha uygundur, deriz.
İslam’a göre faizin her çeşidi haramdır (Bakara, 2/275-279; Buhari, Libas, 96; Müslim, Müsâkât 105, 106). Bir zaruret bulunmadıkça faiz almak veya vermek caiz değildir. Bununla birlikte faizle borçlanan kimse faizli kredi kullanarak menkul veya gayrimenkul bir mal satın aldığında, sorumluluk bu malı satanda değil faizli kredi kullanarak satın alandadır. Bu bakımdan bir kişinin, malını faizli kredi kullanarak satın almak isteyen kişiye satmasında bir sakınca bulunmamaktadır.
Selamünaleyküm. Faizli banka ile hiçbir alış veriş caiz değildir. Faizsiz olanlarda ise yaptıklarını sorarız; harama dikkat ederek yapıyorlarsa caizdir.
Selamünaleyküm. Bir şeyin haram olması veya şüpheli olması başka şey faiz olması başka şeydir. Elbette bankanın çevresindeki hava bile sorunlu havadır ama faiz ve faize bulaşmışlık ayrı şeylerdir. İkisi arasındaki fark, birinden kaçınmanın direk şart oluşu diğerinden de zaruret oranında kaçınmanın gerekliliği şeklindedir.
Selamünaleyküm. Bir kere bunu yaptığınız kurumun size göre ne derece mutemet olduğunu belirlemeniz gerekir. Finans kurumu olması yeterli değil, harama helale dikkatleri de önemlidir. İkinci olarak da eğer kurumun sizin görüşünüze göre güvenilirliği varsa, yapılan iş de helaldir, kazandığınızı kimseye vermeniz gerekmez. Aksi takdirde ise o işlemi yapmanız esasen sakıncalı olur.
Bu bankalar arasında faizli bir banka varsa yaptığınız size helal olmaz. Ayrıca bu şekilde kazanmaya çalışmak sizin için su üzerine yazı yazmak gibi boş bir iş olabilir. Gidin bir inşaatta çalışın ve böyle kelepir işlere dadanmayın, sonrasında çok pişman olursunuz.
banka konusundaki diğer fetvalar
Selamünaleyküm. Hisselerinin ağırlıklı sahibi faizci olan bir kurumu, ‘banka’ gibi görmeyebiliriz ama ‘bankanın arka kapısı gibi’ görmemize bir engel yoktur.
Selamünaleyküm. Bankalar işlerini bilgisayar programları ile görmektedirler. Program satmak onlarla ortak olmak gibi görülmelidir.
Aleykümselam. Faizle direkt ve dolaylı ilişki caiz değildir. Faizli bir bankanın para taşıyan aracında çalışmak ise direkt hizmettir. Aç kalmadıkça yapmamalısınız.
Selamünaleyküm. Size 'şu banka helaldir' diyebileceğim bir isim yoktur. Katılım bankaları öbürlerine göre daha ehvendir diyebilirim.
Aleykümselam. 'Mecburen' deyimi bir savunma değildir. Yeterli birikiminiz yoktu ise işe girmeyecektiniz. Öyle veya böyle bir hata işlemişsiniz. Tevbe ve istiğfar etmelisiniz. Tekrarını yapmamaya da azimli olmalısınız.
Selamünaleyküm. Yaptığınız işlemin sakıncası yoktur.