Fetva Meclisi
Soru
Kardeşim, kayınvalidesinden seneler önce bir miktar borç almış. O borcunu ödemeden kayınvalidesi vefat etti. Kardeşim bu borcu kayınvalidesi adına hayır olarak dağıtmak istiyor. Çünkü kendisine göre kayınbabası veya bekâr oğlu (bekâr oğlu çalışıyor) pek güvenilir birileri değiller. Kendisinin bu yaptığı ne kadar doğru, ne yapması gerekiyor?
Cevap
Benzer fetvalar
O borçlar yüzünden annenizin kabir hayatı sıkıntıdadır. Bundan hiç şüpheniz olmasın. Bu senin yapabileceğin iyi bir evlatlık görevidir. Yalnız annenin borçlarını ödemen ne hayatında ne de ölümünden sonra senin zorunlu bir görevin değildir. Annen de herkes gibi kendi sorumluluklarını taşımaktadır. Kural böyledir.
Önce borçlar ödensin. Bu ilk düşünülen konu olmalıdır. Sonra da kalan malı çocuklar ve eş arasında taksim etmelisiniz. Mevcut belirttiğiniz kanun dinimize aykırıdır.
Yasal olarak kimse kimsenin borcunu ödemek zorunda değildir. Mal bıraktı ise babanız o maldan borçları ödenir. Bunun ötesinde bir çocuğu olarak ona yapabileceğiniz en büyük iyilik olarak bunu görün. Bir zaman sonra da olsa babanızın borçlarından onu kurtarın, iyi bir evlatlık yapmış olursunuz.
Bir insan ölünce definden önce acil borçlarının ödenmesi gerekir. Bu ödeme onun bıraktığı malındandır. Mal bırakmadı ise çocukları dâhil varisleri kendi mallarından babalarının borçlarını ödemek zorunda değildirler. Ödemeyi kabul ederlerse iyilik etmiş ve sevap kazanmış olurlar ama mal bırakmayan babanın borçları çocuklarına kalmaz. Mal bıraktı ise o maldan önce borçlar ödenir sonra miras hesabı yapılır.
Bir insan öldüğünde onun borçları terekesine yani geride bıraktığı malına kalır. Malı borçlarına yetmiyorsa, çocuklarının o borçları ödeme mecburiyetleri yoktur. Babalarına iyilik yapmış olmak için öderlerse onlar adına bir fazilet olur.
Selamünaleyküm. Babanız size borç verdi ise öldüğünde bıraktığı mirasa katmalı idiniz o parayı. Size hibe etti ise yani yardım diye verdi ise kardeşlerinizin bir hakkı yoktur. Haram etseler de zararı yoktur.