Fetva Meclisi
Soru
Devlete bağlı bazı kurumlar işletmeleri destekleme ve kalkındırma maksadıyla, işletmelerin bankalardan almış oldukları kredilerin faizlerini karşılayan bir destek paketi çıkardılar. Firmaların destekten faydalanabilmesi için destek sağlayan kuruma istenen evraklarla başvurmaları ve işletmelerini kayıt ettirmeleri gerekiyor. İşletmelerin bu destekten faydalanmalarını sağlamak maksadı ile olan kayıt ve takip işlemlerini ücret karşılığında yapan kişinin yaptığı iş caiz midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Devletin çiftçiyi destekleme amaçlı yaptığı hibe veya faizsiz ödeme imkanı sunmasından yararlanmakta bir sakınca yoktur. Bu bankaların faizi gibi değildir. Zaruret ve ihtiyaç hâlinde kullanılabilir.
Faiz öyle bir musibettir ki, o musibete kim nereden ne kadar temas ederse o kadar faiz günahına temas etmiş olur. Bu nedenle faiz kurumunun faizli bir işine direkt destek niteliğindeki bir işi yapmamalısınız. Kendinize helal bir iş bularak oradan ayrılın. Allah yardımcınız olsun.
Aleykümselam. Faize, kim ne kadar bulaşıyorsa o kadar vebale ortak olur. Bu ortaklığa şirket sahibinden sekretere kadar herkes katılır. Kendinize harama helale dikkat eden daha iyi bir iş yeri bulmaya çalışın
Fıkhen ve ahlâken bir kamu çalışanı, mesai saatleri dışında, görev alanıyla çakışmayan, görevi aksatmayan, devletin memura koyduğu etik kurallara (çıkar çatışması, gizlilik, izin şartı vb.) aykırı olmayan bir işi yapabilir. Özellikle borçtan kurtulmak, harama bulaşmamak, aileye helal lokma temin etmek gibi güzel niyetlerle yapılan işler hem meşrudur hem de sevaptır. Ancak şunu unutma bu ek iş seni asıl görevinin kalitesinden alıkoymamalı. Haram içerikli bir iş olmamalı. Mesela, ticarete destek veriyorsan fatura-dürüstlük konusuna dikkat etmelisin. Promosyon parasını kullanmadığında kredi kartı borcunu ödeyemiyorsan ve bu borç gittikçe artıyor, seni faiz ödemeye mahkûm ediyorsa o zaman fıkıh sana “buradan çıkış için” ruhsat verir. Ama bu ruhsat şudur: “Haramdan kaçmak için şüpheliyi kullanmana geçici olarak izin verilir. Bu parayı kazanç gibi görme, çıkış kapısı olarak gör.” Fakat biraz daha sabrederim, fazladan çalışırım, ek iş bulurum ama bu paraya el sürmem diyorsan… Evet, kardeşim, tavsiye edilen budur. Zaten şüpheli olanı terk etmek takvanın zirvesidir. Bu sana ahirette sevap, dünyada izzet olur. Ama alternatifin yoksa “Ya bunu alırım ya da faiz öderim” diyorsan, o zaman zaruret ruhsatı ile promosyon parasını sadece bu borcu kapatmak için kullanabilirsin. Ama ileride rahatladığında, içini rahatlatmak için bu miktarın bir kısmını sadaka vermen çok yerinde olur. Rabbim borcunu kolayca ödemen için sana kapılar açsın. Faize düşmeden, kul hakkına girmeden hayatını sürdürmeyi nasip etsin.
Selamünaleyküm. Bunu bir zaruret ortamı olarak görmemizde sakınca yoktur.
Bu uygulamada mevcut ilan edilen şekli ile bir faiz işlemi yoktur. Devletin bir gerekçe ile vatandaşlarına destek olması, vatandaşın da o desteği hak ederek alması caizdir. Yalnız bu işlemin haram iş gören yanı faizli işi olan bir banka üzerinden yapılması helalliği zedeler.