Fetva Meclisi
Soru
Bir kamu kurumunda denetçi olarak çalışmaktayım. İşimiz gereği farklı şirketlere denetime gitmekteyiz. Denetime gittiğimiz şirketlerden bazıları kazancı faiz olan şirketler olmaktadır. Denetime gittiğimizde şirket yetkilileri ikramda bulunmaktadır. Çoğu zaman ikramları geri çeviriyorum ama ben istemeden çay-kahve türü ikramlar getirmekteler. İçmediğimiz zaman çöpe gidecek. Faiz kazanan şirketlerde bu tür ikramları kabul etmek istemiyorum ama getirdiklerinde kabul ettiğim zaman rahatsız oluyorum. Bu tür ikramları kabul ettiğimde, sonrasında bu ikramların bedeline denk gelecek sadaka versem bu ikramların haram olmasını engelleyebilir miyiz? Yoksa ne yaparsam yapayım bu ikramlar haram mı olur?
Cevap
Benzer fetvalar
Yemek israf olsa da siz imanınızın size yasakladığı bir işi yapandan gelen ikramı yemeyin. Aksi takdirde şeytan sizi eritecek bir menfez bulmuş olur maazallah.
Selamünaleyküm. Ulemamız, bütün kazancı haramdan olan yani sofrasındaki yiyeceğin yüzde yüzü haramdan olan birinin yemeğinin yenmesini uygun görmemişlerdir. Bunun gerisindeki yani kazancının bir bölümü haram olanın yemeğini yemeyi ise böyle görmemişlerdir. Burada önemli bir husus şudur: Bu çeşit kişilerin yanında bulunmayı onlara bir ikaz fırsatı olarak değerlendirmeliyiz ki biz de onları benimsemiş durumunda olmayalım. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. Bir ticaret yapma var. Bir de helal olmayan şeyi ticaret yapma var. Size yapılan bir ikram helal bir şeyse onu yersiniz. Onu helal olmayan bir yolla satın almış ise size ikram eden bu onun yöntem sorunudur. Siz yiyebilirsiniz.
Selamünaleyküm. Faize direkt veya dolaylı hizmetten elde edilen kazançta haramlık vardır. Başka bir geliri yoksa sadece o paradan geçiniyorsa yemeğinin yenmemesi gerekir.
Bu yapılan iş yasalara da aykırıdır. Yasalara aykırılık bir sakıncadır. İnsanların aldatıldığı bir işte sizin imzanızın olması sizin de vebale girme nedeniniz olur. Eğer, iş yerinin üretiminde bu ürün çok küçük kalacak nitelikte ise oradan kazandığınız haramdır diyemeyiz ama toplam üretimin belli bir yüzdesini oluşturuyorsa sizin kazancınızda da haram karışımı vardır.
Selamünaleyküm.Haram olduğundan şüphe ettiğimiz bir malı 'sadaka niyeti yapmadan' vermemiz mümkündür. Sözünü ettiğiniz kuruma bu şekilde verilebilir. Diğer tarafa da bu bilgiyi vermek gerekmez.
dini sorular konusundaki diğer fetvalar
O zina etti ise, zinadan sonra da tevbe etti ise sizin onunla evlenmenizde sakınca olmaz. Telefonla zina olmaz. Kendi kendinize iş icat etmeyin. Netice olarak evlenmenizde sakınca yoktur ama şeytanın bu tuzağı size iyi bir ders olmalıdır.
Aleykümselam. Namazın içinde sadece Sünnet olan dualar okunur. Namaz dışında ise herkes kendi dilinden istediği duayı yapabilir. Namaza yabancı kelime sokulmaz.
Aleykümselam. Böyle sahih bir hadis bilmiyorum.
Aleykümselam. Hocam,Allah Teâlâ niyetinizi ve amelinizi rızasına muvafık kılsın. Umduğunuzdan güzeline kavuştursun sizi. Hayırlı amellerde muvaffak olmanız için dualar ederim.Mesele herhangi bir ilmihal veya tefsir meselesi değildir. Mesele bakış meselesidir. Nesillerimizi yetiştirenler, büyük bir hata ederek insanlara dinimizi camiye sıkıştırılmış bir din olarak öğrettiler. Netice de böyle oldu. Yeni bir bakışla dinimizi, ilk nesil gibi anlayıp uygulamaya yönelmemiz gerekiyor. Bu hususta da size yani Peygamber aleyhisselama vekil olan imamlara ve Kur'an muallimlerine çok iş düşüyor. Farklı bir ilmihal veya tefsir okumuyorum. Sizin de kitaplığınızda bulunan Buharî'yi, Riyazussalihin'i, Fikri Yavuz İlmihali'ni okuyorum. Ama okurken dikkatli ve gayeli okuyorum. Ümmetime acilen gerekli şeyleri bulmaya çalışıyorum. Vakit doldurmak gibi bir derdim olmuyor. Aksine işim hep vaktimden çok oluyor.
Aleykümselam. Bu tür meselelere imam veya müezzin açısından bakmayın. Mü'min ve dinini kendine dert edinmiş bir insan gözüyle bakmaya çalışın. İnsanlar memurluklarını düşünerek dinlerini yalnız bırakabilirler. Mahşer gününü düşünenlerin farkı belli olsun. Size ne tepki verileceğini de önemsemeyin; Allah Teâlâ size sevap yazsın yeter. Siz, nezaketinizi bozmayın, azminizi eskitmeyin; gerisini Allah size yardım eder.
Aleykümselam. Nikâhın sizin aranızdaki konuşulan şartları önemlidir. Mezhep bu açıdan önemli değildir.