Fetva Meclisi
Soru
Hocam 2007'den beri evliyim ve düğünden kalma yaklaşık 500 gr altınım var. Zekat hesabı yapmadık bugüne kadar ailevi meselelerden dolayı. Ancak 2009'dan itibaren eşimle ev kurduk fakat zekat vermemiş olmanın verdiği derin bir üzüntü var içimde. Durumumuz pek müsait değil; eşim üniversiteyi yeni bitirdi bense hala öğrenciyim. Elhamdülillah bir eksiğimiz yok ama ayın sonunu zor getiriyoruz, bir de çocuğumuz var. Şimdi zekat hesabı nasıl yapılır bilmiyorum. Biz o altınlardan 10 gramlık altın bileziğimi zekat niyetine ayırdık. Doğru mu hesapladık bilmiyorum. Nasıl yapmalıyız?
Cevap
Benzer fetvalar
1- 81 gram altını baraj olarak belleyin. Zekâtın gerekip gerekmediği bu rakamla ortaya çıkacak. 2- Siz ve eşiniz iki ayrı kişiniz. Tıpkı namazda olduğu gibi zekâtta da birinizin ibadeti diğerini ilgilendirmemektedir. Herkes kendi sorumluluğunun gereğini yapacak. Buna göre bir hesap yapın. 3- Evinizdeki eşyalarınız, binek vasıtanız, iş yeriniz varsa o iş yerindeki alet ve takımlarınız zekât konusu dışındadır. 4- Borçlarınızı, tahakkuk etmiş faturaları, taksitleri biriktirin. Bunları birikiminizden düşün. 5- Elinizde para, çek, veya benzeri değerli kâğıt olarak 81 gram altın muadili bir rakam kalıyorsa ve bu rakam bu baraj üstü olarak bir yıldır elinizde ise siz zekât vereceksiniz. 6- Bu durumda elinizdeki borçlar düştükten sonraki net rakamın yüzde iki buçuğunu zekât verin. 7- Bu sizin için ve eşiniz için iki ayrı kişilik olarak hesaplanacak. Mesela eşiniz vermesi gerekirken siz vermeyebilirsiniz. Ortak bir bütçe olmaz. Allah Teâlâ kabul buyursun.
Selamünaleyküm. Elinizdeki altın 81 gramı buluncaya kadar -başka bir birikiminiz yoksa- zekât vermeniz gerekmez. 81 gramı bulduğu günü tespit edin. O günden bir yıl sonra (355 gün) elinizdeki altın kaç gram ise onun yüzde iki buçuğunu zekat olarak verirsiniz. O gün yapacağınız hesaplamada elinizdeki borçlar düştükten sonra 81 gramdan az gelirse zekât vermeniz gerekmez. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. Altınların gramı önemlidir. Gramın toplam 81 gram olması durumunda zekât söz konusu olur. Verdiğiniz fiyattan anlaşılan o gramı tuttuğudur. Borcunuzu o miktardan düşebilirsiniz. Aracınızın zekâtı gerekmez. Eşinizin kardeşine zekât verebilirsiniz. Anne babanıza asla zekât veremezsiniz. İnsan, bakmakla mükellef olduğu kimseye zekât veremez; siz anne babanızı bakmakla mükellefsiniz. Netice olarak size zekât düşmeyeceğini tahmin ederiz.
Selamünaleyküm. Şunu netleştirmeniz gerekiyor: Siz, altınları eşinize borç olarak verdiniz de şimdi borcu geri mi ödüyor yoksa ev alımına katkıda bulundunuz da eşiniz şimdi katkınız kadar parayı size iade mi ediyor? Eğer ikinci şık ise yani siz, eve katkı olarak verdi iseniz bugüne kadar olan için zekat gerekmez. Aksi ise yani siz altınları eşinize borç olarak verdi iseniz geçen sürenin zekatının verilmesi gerekir. Bu da sizin zekatınız dır. Çünkü altınlar sizindir. Eşiniz 'ben vereyim' derse verebilir. Kurban için geçmişe yönelik bir sorun yoktur.
Selamünaleyküm. Annenizin zekât borcunu sizin vermeniz zorunlu değildir. Vermeniz için o size yetki verir ve siz de verirseniz iki yönlü bir sevap kazanmış olursunuz. Altının zekâtını altının kendisinden verebileceğiniz gibi parayla değerini de verebilirsiniz. Altının kendisinden zekât verdiğinizde 81 gramın altına düşerse öbür sene zekâtı gerekmeyecekti. Bu durumda ise hâlâ elinizde aynı altın beklediği için ne kadar ise gramı o kadarın yüzde iki buçuğunu vereceksiniz. Verilmemiş yılların her biri için yüzde iki buçuğu tespit edip zekâtın toplamını bulun. Birden vermeniz gerekmez. Onu borç olarak tespit edin, elinize fırsat geçtikçe verirsiniz. Allah kabul etsin.
Selamünaleyküm. Eşinize verdiğiniz mehirden sonra elinizde 50 gram altın kalmaktadır. Başka bir birikiminiz de olmadığına göre zekat vermeniz gerekmez. Elinizde ihtiyaç fazlası bekleyen 81 gram altın veya muadili bir birikim olmadıkça zekat gerekmeyecektir. Allah'a emanet olun.
altın konusundaki diğer fetvalar
Altın ve gümüşün taksitle satılması caiz değildir. Allah'a emanet olun.
Farklı para cinslerinin mal gibi alınıp satılması bir helal ticaret çeşidi olarak görülebilir.
1- Sadece 65 gram altını bulunan eşinizin kurban kesmesi gerekmez. 2- Eğer elinizdeki mal 4 bin 350 TL'den ibaretse yani sağda solda bir birikiminiz yoksa bu para sınırda sayılabilecek bir paradır. Bu ayki elektrik, su ve benzeri faturalarınız, satın alacağınız kışlık yakıtınız da düşüldüğünde kurban kesmeyi gerektirmeyecek kadar bir paradır. Bun rağmen keserseniz büyük ecir kazanırsınız biiznillah.
Fitre konusunda mevcut uygulama Hanefi mezhebine göre yapılmaktadır. Müslüman, keyfini gütme maksadı taşımadıkça mezheplerden birine uygun bir iş yaptığında biiznillah hakka uymuş olur. Allah yardımcımız olsun.
Borç verirken hangi para değerini kullandıysanız tahsil ederken de onu kullanmanız gerekir.
Yüz gram altını olanın zekâtı verilecek başka bir malı yoksa iki buçuk gram altın veya değeri kadar zekât verecektir. Verdiğiniz depozito ise geri dönmesi kesin olmayan bir maldır. Ev sahibi ona el koyabilir. Dolayısıyla size döndükten sonra geçmiş birikimi ile beraber zekâtını verirsiniz.