Fetva Meclisi
Soru
Bebeğin doğumunda hediye olarak gelen para veya altın çocuğun hakkı mıdır, bu hediyeleri anne baba kullanabilir mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Devletin ÇOCUĞA MAHSUS OLARAK VERDİĞİ PARA çocuğundur. Velisi onun adına parayı sarf eder. İhtiyaç fazlası ise çocuk adına muhafaza edilir. Anne veya baba ancak çocuğun artan malından zaruri ihtiyaçlarını gidermek için alabilirler. Baba veya anne çocuğun malı üzerinde sadece emanetçi olabilirler. Birinci derecede emanet sorumlusu baba, ikinci derecede de annedir.
Çocuğun ihtiyacını gidermek baba veya annesinin vazifesidir. Harçlık bir ihtiyacını gidermesi için ise vermek farz olur. Neşelensin, mutlu olsun diye verilirse müstehap olur. Yanlışa harcayacağını bilerek ya da israf olacak şekilde vermek ise mekruh olur hatta haram bile olabilir.
Genel kural şudur: Canlı olarak doğan her insan bütün haklarının sahibi olarak doğar; yaşı, cinsiyeti, idraki bu hakları etkilemez. Var olması hakkının da var olması demektir. Çocuk olması, akli melekesinin bulunmaması gibi bazı durumlarda bu haklarının kullanılması kısıtlanır ama cinsiyeti yani kadın veya erkek olması bu kısıtlama nedenlerinden biri değildir. Kadın buluğ ve rüşd ile beraber bu haklarının tamamını kullanma hakkına da sahip olmuş olur. Bekar iken babasının kadının malını kullanmasına izin vermemesi gibi bir hakkı olmaz. Sadece Müslüman bir insan olarak babaya karşı gerekli saygıyı aşma nedeni olarak elindeki malı kullanması yanlış olur. Baba zulmediyorsa böyle bir hakkı da zaten yoktur. Evlendiğinde de kadın kendi malının sahibidir. Dilediği gibi kullanmakta, üretmekte serbesttir. Malını kullanması kadınlık vazifelerini aksatma nedeni oluyorsa bu ayrı bir mesele olarak görülmelidir.
Bir hediyeleşme, mutluluk paylaşımı şeklinde olmasında sakınca olmaz. Bir ibadet mantığı ile yapılırsa yani bunun yapılmasının bir sevap çeşidi olduğuna inanılarak yapılmasında ise sakınca vardır.
Selamünaleyküm.Çocuklara verilen hediyeleri anne babası harcayabilir.
Borç alma anında vaat edilen şey faizdir, caiz değildir. Sözleşmede olmadığı hâlde ödeme gününde hediye gibi verilende sakınca yoktur.