Fetva Meclisi
Soru
Hocam bir toplumda dini sohbet verebilmek için hangi vasıflara sahip olmamız gerekir? Hiçbir ilim dalında tam anlamıyla ehil olmadan, sınırlı bir bilgiyle bir topluma sohbet vermek caiz midir? Allah razı olsun.
Cevap
Benzer fetvalar
Aleykümselam.Mühim olan ilim sahibi olmak, cahil kalmamaktır. Ashabı kiram kitap okumuyorlardı ama ilim sahibi idiler. Doğru bilgiye sahip olsun ve tatbik etsin de nasıl öğrenirse öğrensin.
Dinimize ait hususları sorup öğrenmek Allah’ın emridir. Kimse böyle bir emri kaldıramaz, yok sayamaz. Âlim de sorar cahil de. Sormak bir ilim vasıtası ise ilme muhtaç olan bir Müslüman neden sormasın. Yalnız şöyle bir durum dikkatimizden kaçmamalıdır: Müslüman’ın dinine ait meseleleri, magazin konuları gibi göreceği anlayış kesinlikle kabul edilemez bir anlayıştır. Öğrenmek ve amel etmek gayemiz olmalıdır. Bu gayenin kaybolması veya sulandırılması denebilecek tavırları bir ibadete karşı tavır olarak görmemiz gerekir. Âlimlerin uyardığı nokta bu noktadır. Soru sormayı menetmek diye bir durum yoktur, olamaz da. Sorulması anlamsız ve gereksiz soru örnekleri olarak şunları sayabiliriz: 1. Dinin emretmediği, varsayımlar üzerine kurulu, ekonomik ve sosyal değeri olmayan, Müslüman’ın işini düzeltmeyecek farazi meseleler, 2. Gayba ait olan yani Allah’tan başkasının bilmeyeceğine inandığımız ve hakkında ayet hadis olmayan konular, Bilmece türü meseleler, 3. Soranın ve cevaplayanın, onlara alaka gösterenin şüphesini oluşturabilecek konular, 4. İbadetlerin, emir ve yasakların gerekçesini irdeleyen, merak gidermenin ötesine gitmeyecek sorular, 5. Soru ve cevabı üzerinden bilgiçlik taslama, üstün gelme hazzını tatmin etme soruları, 6. Kur'an ve Sünnet’i irdeleyen, onlarda vesvese ve şüphe oluşturabilecek, alay ve eğlence meyilli sorular, 7. Selefi salihinin ağırlığını zedeleyebilecek sorular sorulmamalıdır.
İlim, farz olan ilimler açısından sınırı bellidir. İman, namaz gibi konuları ihtiva eden bilgiyi almalısınız. Onun dışında kalan ilmi herkes kabiliyeti doğrultusunda alacaktır. Marketten eşya seçer gibi ilim seçilmez. Kabiliyetiniz ve merakınız önemlidir. Bunun ne yönde olduğunu da sizinle yüz yüze görüşen birinin yapabileceği bir yardım olarak görüyorum.
Okuduğunuz ilmihal kitabından daha fazla akaid bilgisi sizin için bile bile kafa karıştırmaktır. Siz dininizi yaşamak için öğreniyorsanız, size gerekmez. Hayır, tartışmak ve felsefesini yapmak için ise bulduğunuzu dinleyin, gördüğünüzü izleyin o zaman. Allah yardımcımız olsun. Bize bizi cennete götürecek bilgiler gerekiyor.
Dinimizi öğretmedeki listeyi bizden önceki ulema bırakmıştır: Önce farzı ayın ilimler, sonra da sırası ile diğerleri öğretilmelidir. Farzı ayın ilimler ise imanı kökleştirmek ve temel ibadetler için yetecek kadar ilmihal olarak özetlenebilir. Ayrıca âyet/hadis okuyarak heyecan ve alaka uyandırabilirsiniz. Ama hızlı kalkarak çabuk oturmamaya özen göstermelisiniz. Bilgi yoğunluğu yerine alaka ve heyecan yoğunluğu sizin için daha yararlı olacaktır. Bilhassa seviyelerine dikkat etmek de gerekmektedir. BALDAN TATLI SÖZLER isimli kitaptan her gün bir hadisi, onların seviyesine indirgeyerek okumanız yararlı olur biiznillah. O yaştaki gençlerin, önder şahsiyetlerden etkilenme oranı da yüksek olmaktadır. Halid bin Velid'den ve farklı meziyetlerin sahiplerinden örnekler vermekte yarar vardır. Allah yardımcınız olsun. Amelinizi makbul kılsın. Bir kişinin hidayetine vesile olmaya hiçbir dünyevi değer biçilemez. Bir kişinin bir tek sabah namazına kalkmasının dünyalık bir ifade ile anlatımı bile yoktur. İşiniz ve niyetiniz mübarek olsun. Allah Teâlâ umduğunuza ve daha güzeline muvaffak kılsın.
Selamünaleyküm. 1- Sözünü ettikleriniz yeterlidir. 2- İhlâs, saflık, karışıksız olma demektir. Allah için yapılacak bir işe başka bir amaç karıştırmamak olarak anlayabiliriz. Bir eğitim meselesidir ihlâs. Bu eğitim de yıllar sürebilir ve okulda, medresede öğrenilmez; hayat pratiğinde öğrenilir. Beraber bulunulan çevre, okunan kitap, dinlenen sohbetler... her biri bu eğitimin olgunlaştıran destekleridir.
akaid konusundaki diğer fetvalar
Akaid konusunda ilmihal kitaplarının ötesine geçmemenizi tavsiye ederim. Daldıkça boğulabilir, aradığınızın dışındaki ırmaklarda kaybolabilirsiniz. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. 'Müslüman’a küfretmek, ağırlığı açısından kâfir olmak kadar büyük bir günahtır' şeklinde anlaşılmalıdır. Dinden çıkaran bir küfürdür denmez.
Evlilikle ilgili olarak benim yazdığım ve Tahlil Yayınları arasında çıkan iki kitabı tavsiye ediyorum: Aile Davamız ve Kıblegâh Evler. Bu iki kitap bana ait olduğu için tavsiye etmem çok uygun değil ama bana göre insanlara neyin gerektiğini, sorunların kaynağında nelerin bulunduğunu iyi tahlil ettiğimi düşünerek yazdığım için tavsiye etmekte sakınca görmüyorum.
'Papaza kızıp oruç bozmak' diye bir deyim vardır. Camilerin durumu maalesef böyledir. Peygamber vekili olan imamların durumu ortadadır. Buna rağmen camileri terk etmekle iyi bir iş yapmış olmuyoruz. İmamlar, bizi uyandırması gerekirken biz onları uyandırarak yolumuza devam etme pahasına da olsa camilere devam etmeliyiz. Allah'a emanet olunuz.