Fetva Meclisi
Soru
Erkek yaşarken bütün malını veya malının önemli bir bölümünü hanımına verebilir mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Bu bakış; Bir şehvetlenmeyi hareketlendirmiyorsa, Geçmiş güzel günlere takılıp hüzün içinde kaybolmayı getirmiyorsa caizdir.
Kişinin hayattayken malını paylaştırmasına miras değil hediye ismi verilir. Miras ise kişi öldükten sonra malının paylaşılmasına denir. Bir kimse hayattayken malını paylaştırmak isterse tüm çocuklarına eşit bir şekilde dağıtım yapmalıdır. Ancak engelli olan çocuğunu muhtemel mağduriyetini önlemek amacıyla ona diğer kardeşlerine göre daha fazla hibe/hediyede etmesinde âlimler sakınca görmemişlerdir. Babanıza hak/ölüm vaki olur ve geride mal kalırsa; -Eğer mirasçılar kendi aralarında anlaşarak paylaşırlarsa (rızâî taksim) sakıncası yoktur. Fazla hakkı olanlar daha az hakkı olanlara hediyede bulunmuş sayılır. -Eğer kendi aralarında anlaşmazlarsa miras hukukunun yargı boyutu devreye girer. Buna göre de mirasçılar tespit edilip hakları verilir. Bize yazdıklarınıza göre erkeğe iki, kıza bir şeklinde taksim edilmelidir. Belirttiğiniz mallar üzerinde anlaşamazsanız tüm mallarınız satılığa çıkar ve iki erkek bir kız şeklinde taksim edersiniz.
Mevcut yasalara göre böyle bir işlem yasak değilse fıkhen sakıncası olmaz. Aksi takdirde hile ile yapılan iş için helal dememiz zordur.
İşçi toplayıp organize eden bir şirket mantığı ile bunu yaptığınızda caiz olabilir. Sizin bir emeğiniz vardır ve bu emeğinizin karşılığı belirli bir ücrettir bu durumda. Bu arada bir hile ve yalan işin içinde karışmamalıdır. Yalanla helal bir arada durmaz.
Eğer baba sağlığında bir taksim yapıyorsa bu durumda dilediği gibi taksim eder; ezdiği biri olursa bu onun açısından bir vebal olur ama yapacak bir şey yoktur. Ölümünden sonra ise yapılacak taksim, Allah Teala'nın Kur'an'da beyan ettiği şekilde olacaktır.
Bir insanın ölmeden önce malını çocukları arasında pay etmesi iki şekilde olabilir. Birincisi, 'ben öldükten sonra şöyle şöyle paylaşırsınız' der. Bu caiz değildir. İnsanın malına zaten varis olacak birilerine malını paylaştırması yani mirasını sağlığında uygulaması caiz değildir. Eğer dedeniz bunu yaptı ise yaptığı yanlıştı. Annenizi mahrum etmesi de hata idi. Annenizin hakkını alması caiz olabilir. İkincisi ise kendi sağlığında herkese bir payı hibe olarak teslim edip malını bölüştürmesi şeklidir. Bu durumda da evladı arasında adaletli davranması gerekirdi. Ortada bir yok sayma varsa, bu bir zulümdür. Annenizin bu durumda manen haklı olması mümkündür ama bir mahkeme ile hakkını talep etmesini tavsiye edemeyiz. Zira baba sağlığı yerinde iken böyle bir iş yapmıştır. Eğer babası bu uygulamayı yaptığında aklı yerinde değildi ise veya ölümcül denebilecek bir hastalık içinde idiyse anneniz buna da itiraz edebilir, aldığı da Şeriat'ın ona verdiği kadarı ile helal olur. Öyle veya böyle dünya malı için Allah'ın en önemli emirlerinden biri olan sılayırahimi eskitmemek gerekir.
babanın vefatı konusundaki diğer fetvalar
Selamünaleyküm. Çocuklarının yapması gereken bir şey yoktur. Ekonomik olarak ihtiyaç hissetmeyecek durumda oldukları bir zamanda o evi bir hayra verirlerse inşaallah babalarının affına yardımcı olmuş olurlar ama fıkhen o evi ellerinden çıkarmaları gerekmez.
Selamünaleyküm. Kızlar olarak % 33,333'er hisseniz, hanımının %12,5 hissesi vardır. Babanız öldüğünde sağ olan kardeşleri de iki kişi iseler %10,417, üç kişi iseler %6,944 oranında hisse alırlar. Şu anda sattığınız değer üzerinden bölebilirsiniz. Allah babanıza rahmet etsin.
Selamünaleyküm. Erkeklerin her biri % 21.875, kızların her biri %10.938, eşi ise % 12.5 oranında hisse alırlar.