Fetva Meclisi
Soru
Erkek ve kızlara mal bölümünde nasıl davranılmalıdır? Baba, birine verip birine vermemezlik yapabilir mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Babanız ölmeden elindeki malı size taksim edebilir ama bu taksim miras gibi değildir. Sizin aranızda paylaşma şeklindedir. Babanız, taksim etmeden ölürse (bize amca ve halalarınızın varlığını bildirmediğiniz için onları yok sayarak cevap veriyoruz) siz aranızda ondan kalan malı şu şekilde taksim edersiniz: Kalan malın yüzde yetmiş beşi size, Yüzde yirmi beşi de ölmüş kardeşinizin iki kızına kalır.
Selamünaleyküm. Babanın sağlığında malını çocuklarına taksim etmesi caizdir. Bu taksim de miras gibi olmaz. Çocuklar arasında adil davranmalıdır. Çocuklarından birini korumuş olsa bu da geçerlidir ama zulmetmeden mal taksim etmesi gerekir. Erkeğin iki kadının bir alması sadece mirastadır. Miras ise kişi öldükten sonraki taksimattır.
Babanın veya annenin mirasını kendi sağlığında taksim etme hakkı yoktur. Yapsa da değeri ve bağlayıcılığı yoktur. O öldükten sonra değiştirebilirsiniz. Sağlığında yaparsa bu bir hibe olur. Çocuklarına sağlığında mal vermiş olur. Buna çocuklardan biri itiraz etmedikçe de sakıncası olmaz. Eğer babanızın taksimine diğer kardeşleriniz gönülden razı iseler, helal olması bakımından size zararı olmaz. Onlardan biri malı hukuk sistemine göre değil de mesela kıza düşecek fazlalığı erkek kardeşine verecek şer’i anlayışa göre iade ederse bu durumda da sakınca olmaz. Ama öyle veya böyle baban yaptığı yanlıştan ötürü vebale girer. Ona rıza gösteren her mirasçı da vebale girer. Bu seçeneklere göre bir tercih yap ama babanı da bir din düşmanını karşına alır gibi alma. Bile bile onu ateşe doğru koşturmuş olursun.
Selamünaleyküm. Miras yoluyla taksim edileceği zaman, annenizin %12,5, kızların her birinin %7,292, erkeklerin her birinin %14,583 almaları gerekir. Babanızın sağlığındaki vasiyeti o zaman uygulanmadı ise şu anda yapılacak bir şey yoktur.
Kişinin hayattayken malını paylaştırmasına miras değil hediye ismi verilir. Miras ise kişi öldükten sonra malının paylaşılmasına denir. Bir kimse hayattayken malını paylaştırmak isterse tüm çocuklarına eşit bir şekilde dağıtım yapmalıdır. Ancak engelli olan çocuğunu muhtemel mağduriyetini önlemek amacıyla ona diğer kardeşlerine göre daha fazla hibe/hediyede etmesinde âlimler sakınca görmemişlerdir. Babanıza hak/ölüm vaki olur ve geride mal kalırsa; -Eğer mirasçılar kendi aralarında anlaşarak paylaşırlarsa (rızâî taksim) sakıncası yoktur. Fazla hakkı olanlar daha az hakkı olanlara hediyede bulunmuş sayılır. -Eğer kendi aralarında anlaşmazlarsa miras hukukunun yargı boyutu devreye girer. Buna göre de mirasçılar tespit edilip hakları verilir. Bize yazdıklarınıza göre erkeğe iki, kıza bir şeklinde taksim edilmelidir. Belirttiğiniz mallar üzerinde anlaşamazsanız tüm mallarınız satılığa çıkar ve iki erkek bir kız şeklinde taksim edersiniz.
Aleykümselam. Bir insanın ölümünden sonra kalacak malını, o öldükten sonra uygulanacak şekilde taksim etmesi caiz değildir. Özel durumu olan ablanıza şimdiden destek olacak bir uygulama yapabilir. O öldükten sonrasına karışmamalıdır.