Fetva Meclisi
Soru
Selamünaleyküm. Ben 26 yaşında evli bir bayanım. Üzerimde yıllar öncesinden maddi kul hakları var ve bunları ne şekilde ödemem gerektiği konusunda sıkıntı duyuyorum. Örneğin 10 -12 yıl önce daha çok genç iken akrabalarımızın telefonlarını izinsiz olarak kullanmıştım. Şimdi bu gibi şeyler bana sıkıntı veriyor. Maddi zararı karşılamak, söyleyip helalleşmek istiyorum ama artık o hatayı yapan ergen insan değilim, evli ve tamamen farklı bir durumdayım. Bu yaptığımı onlara anlatarak ve zararı karşılayarak mı helalleşmeliyim mi, yoksa bir şekilde onlara maddi bir şey mi ulaştırmalıyım? Örneğin bu insanlara bu niyetle bir şey alıp vermem bunu üzerimden kaldırır mı? Amacım kılıf uydurmak değil, gerekiyorsa arayıp durumu anlatacağım ama bunlardan birisi teyzemin eşi ve bunu söylediğimde teyzeme de ucu dokunacak. Ayrıca ben şimdi bu konuda çok dikkatli olmama rağmen bu insanların aklına geçmişimi getireceğim. Bana vereceğiniz cevap çok önemli, bunun tek yolu anlatmak ve maddi olarak karşılamaksa yapacağım. Bu ikisi sadece örnek, bu gibi durumlarda nasıl davranmam gerektiğini kestiremiyorum. Düşünülmeden yapılan günahlarımı temizlemek hiç kolay olmuyor. Bu maddi haklardan nasıl kurtulabilirim? Onlar adına sadaka vermek işe yarar mı? Allah sizden razı olsun. Bende Saliha kadın anlayışının oluşmasına vesile oldunuz. Çalışmalarınızda kolaylıklar dilerim.
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Evlenen bir kadının evini geçindirmek için çalışması gerekmez. Çalışmak erkeğin görevidir. Feragat edip çalışıyorsa, çalıştığını ya eşine bağışlıyor dur ya da kendine saklıyordur. Bağışladıklarının da hesabını soramaz. Kendine sakladıkları ise onun öz malıdır. Malından eşine vermek zorunda değildir. Eşi de kendisine ait malı hesabını hanımına vermek zorunda değildir.
Selamünaleyküm. Babanızın helallik vermesi veya vermemesi açısından değil de, sizin bu sorunu çözebilme imkânınız açısından bakın meseleye. Zannederim siz evlat olarak bu sorunu çözemezsiniz. Babanızı şeytan avucunun içine almış oynatıyor. Siz evladı olarak ona müdahale ettikçe onu kadının önüne itersiniz. Kadınla uğraşın. Babanızla da dolaylı yolla uğraşın. Allah size sabır versin.
Selamünaleyküm. Avret bölgesini temizlemeniz çirkin bir haramdır, o işten kazandığınız her kuruş da size haramdır. Kıyamet günü kuruşuna kadar onun hesabını vereceksiniz. Bir husus da, sizin güzelleştirdiğiniz kadınlar sokakta o güzelliği teşhir ederken girdikleri vebale siz de ortaksınız. Bunu da bilin. İşinizin helal olan bölümünü yapın. Dünya, uğrunda cehenneme girmeye değecek bir şey değildir. Açlıktan korkmayın, Allah size de bize de yeter.
Selamünaleyküm. Allah işinizi asan etsin, amelinizi makbul buyursun. İstişaresiz bir iş yapmayın, ne kadar başarılı olabileceğinize dair muhakkak araştırma yapın. Meselâ yardıma muhtaç kaç yetim var yörenizde ki onlar için yatırım yapmak gereksin; bunu iyi araştırın. Tek kalan riskte kalır, kendinize iyi bir kardeş çevresi oluşturun. Bir yapıp bir bozmamalısınız. Filan işi yaparken meselâ namazı aksatmayın. Meselâ insanlara namaz öğretirken siz Kur'an okumaya vakit bulamaz duruma düşmeyin. Çok dua edin ki Allah işinizi kolay kılsın. Bize dua edin.
Selamünaleyküm. Bütün alacaklılarınızla görüşün. Durumunuzu izah edin. Kaçmadığınızı, borcunuzu itiraf ettiğinizi beyan edin. Hakkını helal edene teşekkür edin, onu listeden silin. Hakkını talep edenden de geniş bir zaman isteyin. Kabul ederse teşekkür edin. Etmezse acziyetinizi söyleyin, yapabileceğiniz bir şey olmadığını açıklayın. Neticede de ödemeye kararlı olun. Evde yatıp kalmayın. Çift mesai yapın, dilenin ama borçlarınızı aklınızdan silmeyin. Böyle yaparsanız Allah size yardım eder, onların kalbini yumuşatır. Sakın bu nedenle namazı ve diğer insani işlerinizi savsaklamayın. Siz, borcunuza sahip oldukça sıkıntı yoktur.
Aleykümselam. Anlaşılan siz, babanızdan kalan malı kardeşler olarak yiyip tükettiniz. Yapmanız gereken onu herkesin payına göre taksim etmekti. Yapmamanız hata olmuş. Kardeşler olarak bu durumu kendi aranızda helalleşip kapatabilirseniz mesele kalmaz. Yalnız baliğ reşid olmayan kardeşinizin helallik vermesi mümkün değildir. Şöyle yapabilirsiniz: Size kalan malları kâğıt üzerinde herkesin hakkını alacağı şekilde bölüşün. Kardeşinizin hakkı belli olsun. O hakkı onun namına bir kenara koyun. Reşid olunca yani on sekiz yaşını doldurunca onu kendisine verin. Bu arada o mal sizde emanette kalmış olur. Kardeşiniz o zaman hakkını size helal etmesi durumunda ise mal size iade edilmiş olabilir. Devletin kardeşinize tahsis ettiği maaş ise onundur. Reşid olmadan o maaşı sizin veya başka birisinin alması, ondan harcaması caiz olmaz. Ona ait giderlere kullanılmalıdır. Ya da onun adına bekletilmelidir.
dini sorular konusundaki diğer fetvalar
Selamünaleyküm. Ekmek ihtiyacımızı karşıladığımız fırın, bakkala gitmemize mani değildir. Bir insandan manevi eğitim alıyorsak başka bir yerden de mesela fıkıh alabilmeliyiz. Sakıncalı olan da zaten, bir kişiden her şeyi beklemektir. Böyle bir anlayış o kişiye de zulümdür esasen. Rahat olun; La ilahe illallah diyen herkese bağrınızı açın, gerekli olanı alın, gereksizden kaçının. Bu en güzel olandır ve kalbin huzur bulacağı en rahat yöntemdir. Çocuklarımızı, İslam'ın adamları olarak yetiştirmeliyiz, grubumuzun adamları olmaları eksik olmalarını doğurur. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. Böyle şeyler bilmiyorum.
Selamünaleyküm. Dokunmamak yönünde haberler bulunduğu gibi, çevresini düzeltme yönünde de haberler vardır. Düzeltip temiz görünmesini sağlamak mümkündür, güzeldir.
Selamünaleyküm. Evet, zekât ve fitrenin kurumsal çalışmalarda kullanılması caiz olmaz, direk fakirin eline verilmelidir. Eğer siz verirken zekât kaydı koyarak verdi iseniz inşallah sıkıntı olmamıştır. Allah kabul etsin.
Selamünaleyküm. Gece namazı olarak kılındığında vitrin son olması Sünnet'e uygundur ama başka nafile namaz kılmama yönünde bir yasaklama değildir bu vakitte nafile kılınabilir.
Selamünaleyküm. Beşeri sistemlerin idam veya başka bir cezasını dinen soruşturmak mümkün değildir. Dinimiz kurallarına göre ise farklı yöntemlerle de olsa ölüm cezası vardır.