Fetva Meclisi

Selamünaleyküm. Bu şekilde yapmanızda kazaları bitirme açısından bir sakınca yoktur. Dikkat edin, bu durum sizi namazların sünnetlerini yok saymaya götürmesin. Bir takvim tutun, o takvime göre ne kadar kazanız kaldığını bilin. Daha rahat edersiniz. Allah amelinizi makbul kılsın. Size dualar ederiz.

Rabbimiz ibadetlerinizi kabul buyursun. Bahsettiğiniz böyle bir görüş olmuş olsa da bu yaygın değildir. Namazlarımızda çift niyet olmaz. Ya kazaya ya da nafileye diyerek niyet edilmelidir. Kaza namazı kılarken o vaktin farzı için örneğin “üzerime kaza kalan son sabah namazı” diyerek bir namazı kaza edebilirsiniz. Kaza namazı olan sünnet namaz kılamaz diye bir kaide yoktur. Özellikle sabah namazının sünneti, öğlenin sünnetleri ve akşam namazından sonraki sünneti için “bu sünnetler terk edilmemeli, kazası olan da bunları kılmalı” denmiştir. Diğer sünnetler için ise onların yerine kazaya niyet edilebilir deriz. Böyle bir dengeleme yapabilirsiniz. Allah kabul etsin.

Önce, kazaya namaz bıraktığınız için samimi bir tevbe edin. Tevbenizde de canlı ve samimi kalmaya çalışın. Sonra da bir “kaza namazı planı” yapın. Bu şu demektir: Belli bir kazaları tamamlama programı yapıyorsunuz ve onu uyguluyorsunuz. Mesela yatmadan önce bir günlük kaza namazı kılıyorsunuz ve bunu aksatmıyorsunuz. Bunun gibi. Bu planı aksatmayın. Ve Allah’ın mağfiretine sonsuz şekilde itimat edin. Bu kadar.

Yolda bırakacağınız bir işe başlamış olmamalısınız. Az ama sürekli ve ciddi yürüyen daha iyidir. Şöyle yapmanızı tavsiye ederiz: a- Namaz kazaya bıraktığınız için öncelikle ciddi bir tevbe yapmanız gerekmektedir. Tevbe edecek ve tevbenizi koruyacaksınız. Sürekli istiğfar edeceksiniz. b- Sadece farz namazları ve vitri kılacaksınız. Buna göre de kaç sabah namazı, kaç öğlen.. gibi bir borç takvimi hesaplayın. c- Günün belli bir saatini kaza namazı kılmaya ayırın. Bu normal bir zaman dilimi olsun. Mesela 'bir saat' deyin. Bu süre zarfında ne kadar kılarsanız o kadar kılın. Mecalsiz kalacak kadar kılmayın ki soğukluk gelmesin size. d- Yaptığınız bu takvime özel günleriniz dışında asla ara vermeyin. Misafir ve benzeri sebepler sizi ara verdirtmesin. Bu mantıkla ne kadar devam ederseniz kazanıyorsunuz demektir. Bitirmeden ölseniz bile inşaallah borcunuz mağfiret görmüş olur.

1- Geçmişte kazaya kalan namazlarınız için samimi bir tevbe edip kılmaya karar verin, Rabbinize söz verin. 2- Kendinize bir kaza namazı kılma takvimi yapın. Mesela 'her filan gün şu kadar kılacağım' deyin. 3- Bu programa sadık kalın. Ve yolunuza devam edin, hiçbir şeyi değiştirmeyin. Allah'a itimat edin.

Kazaya kalan namazların sadece farzları ve vitir namazı kazaya kalır. Önceliğinizi bunlara verin. Sünnet namazları ise geniş vakit bulduğunuzda kılın. Farzların kazaları beklerken onlara ağırlık vermelisiniz. Vaktiniz varsa farzları bitirmeye çalışın. Daha makul olur bu. Tesbihler ise kazaya kalmaz. Onlarla meşgul olma yerine kazaya kalan farzları bitirin. Allah yardımcımız olsun.

Sadece farzları, namazın hakkını vererek kılan namaz kılmış olur. Harama girmez. Ancak bu tutumun yarın farzları da unutmaya götürmeyeceğini kimse garanti edemez. En azından bunu bir eksiklik olarak görmelisin. Kılmamayı bir kanun durumuna getirme. Ara sıra da olsa kıl. Sünnet dediğin senin Peygamber aleyhisselamın şefaatine uzanan yolundur. Cumanın iki rekât farzı için de bu kural geçerlidir.

Cuma namazı kılınan bir mıntıkada yaşıyorsanız ve o iş yeri de o mıntıkada ise mesela beş on km yakınınızda Cuma namazı kılınan bir yer varsa Cuma namazı kılmanız gerekir. O mıntıkada Cuma namazı kılınan bir cami yoksa zaten Cuma namazı yerine öğlen kılacaksınız. Başka bir iş bulamıyor ve sıkıntı içinde kalıyorsanız zaruret durumu geçene kadar işe girin.

Uzun zaman denizde kalan gemi personelinin Ramazan orucunu ertelemeleri, Cuma namazı kılmamaları yani seferîlik hükmü uygulamaları ve bunun uzun zamanlar devam etmesi bir sakınca oluşturmaz. Bu nedenle günaha girilmiş olmaz. Siz özellikle psikolojik olarak bunu kaldırıp kaldıramayacağınızı bir uzmana danışın.

Allah yardımcınız olsun. Sizi hayra sebep şerre engel yapsın. Namaza kalkmaya kararlı olarak yattığınız hâlde bir sebeple kalkamazsanız o namazı kaza edersiniz. Biiznillah da vebaliniz olmaz. Baştan ihmal ederseniz o durumda namazı kazaya bırakmaktan ötürü de vebale girersiniz. Cuma vaktinde güvenlikle alakalı ve izin alıp cumaya gidemeyeceğiniz bir görevden ötürü Cuma namazı kılamazsanız onun yerine öğleyi kılarsınız. Biiznillah bundan mesuliyetiniz olmaz, mesleğiniz o ağırlığı taşımaktadır.

O yörede en azından muteber bir fıkıh içtihadına göre vakit girmeden kılınan bir namaz, namaz değildir. Katılsanız da o namazı daha sonra yeniden kılmanız gerekir.

Müslüman Cuma namazını terk edeceğini bile bile bir iş anlaşması yapamaz. Ancak açlık ve sokakta kalmak gibi bir AĞIR ZARURET durumunda öyle bir işte geçici olarak çalışabilir.