Fetva Meclisi

Cuma namazı kesinlikle terk edilemez bir namazdır. Ne edin edin cumasını kaçırmaz bir işin işçisi olun. Allah yardımcınız olsun. Cuma namazını bir sebeple kaçırdığınız zaman ise öğlen namazını kılın.

Sadece cuma namazı değil, herhangi bir namazı kaçırmaya mani olacak bir işte bereket yoktur. Ancak bazı kritik görevler, namazın kazaya bırakılmasını ruhsatlandırabilir. Bu işin de itfaiye olması gerekmez. İşine ve pozisyonuna göre durum değerlendirilir.

İzin günü olarak Cuma gününü kullanın. Bu olmazsa işten çıkmak yerine bu konudaki kararlılığınızı bildirin. Gerekirse o saate karşılık gelen ücreti kesmesi üzerine anlaşın.

Selamünaleyküm. Böyle bir bereketsizlikle aile yuvası mı kurulur? Onurunuza ve namazınıza sahip çıkın.

Evet, böyle bir zaruretten söz edilebilir. Zaruretin oranı ise sabit bir oran değildir. Mesela acil kısmında nöbetçi bir doktorun, yoğun bakım görevlisinin, itfaiyenin operasyon bölümündeki görevlinin, sınır kapısındaki görevlinin.. böyle bir zaruretle muhatap olduğu söylenebilir. Fabrikadaki makine için bu zarureti kullanmak ise zordur. Kural doğrudur, uygulama alanı ve şahsı ise herkesin imanı ile alakalı bir ince ayardır.

Cuma namazı kılınan bir mıntıkada yaşıyorsanız ve o iş yeri de o mıntıkada ise mesela beş on km yakınınızda Cuma namazı kılınan bir yer varsa Cuma namazı kılmanız gerekir. O mıntıkada Cuma namazı kılınan bir cami yoksa zaten Cuma namazı yerine öğlen kılacaksınız. Başka bir iş bulamıyor ve sıkıntı içinde kalıyorsanız zaruret durumu geçene kadar işe girin.

Cuma namazının vakti öğlen namazının vaktidir. Üç mezhebin görüşü bu şekildedir. Sadece Hanbeli mezhebi fukahası öğlen vaktinden önce de kılınabileceğini söylemişlerdir. Sizin oradaki kardeşler oradaki şartlar nedeniyle bu içtihada uyuyorlarsa yaptıklarında sakınca yoktur deriz. Bunu onlara sorup öğrenin. Eğer bu ise tutumlarının nedeni sıkıntı yok kabul edin. Siz de cuma kılmamaktan ise onlarla beraber kılabilirsiniz. Cuma kılamadığınız zamanlarda ise muhakkak öğlen namazını kılın. Allah Teâlâ yardımcınız olsun. Âmin.

Allah yardımcınız olsun. Sizi hayra sebep şerre engel yapsın. Namaza kalkmaya kararlı olarak yattığınız hâlde bir sebeple kalkamazsanız o namazı kaza edersiniz. Biiznillah da vebaliniz olmaz. Baştan ihmal ederseniz o durumda namazı kazaya bırakmaktan ötürü de vebale girersiniz. Cuma vaktinde güvenlikle alakalı ve izin alıp cumaya gidemeyeceğiniz bir görevden ötürü Cuma namazı kılamazsanız onun yerine öğleyi kılarsınız. Biiznillah bundan mesuliyetiniz olmaz, mesleğiniz o ağırlığı taşımaktadır.

Uzun zaman denizde kalan gemi personelinin Ramazan orucunu ertelemeleri, Cuma namazı kılmamaları yani seferîlik hükmü uygulamaları ve bunun uzun zamanlar devam etmesi bir sakınca oluşturmaz. Bu nedenle günaha girilmiş olmaz. Siz özellikle psikolojik olarak bunu kaldırıp kaldıramayacağınızı bir uzmana danışın.

Sizin durumunuzdaki bir mü'min şöyle yapmalıdır: Namaz gibi büyük bir ibadeti ihmal ettiği için tevbe etmeli ve tevbesini korumalıdır. Geçmiş namazların toplamını hesap etmeli ve onları kaza etmeye karar vermelidir. Mesela 3650 sabah namazı gibi, belirlemelidir. Ardından da “üzerime kaza kalan son sabah namazına niyet ettim” diyerek sabah namazı gibi iki rekât namaz kılmalı. Kaza ederken namazların sünnetlerinin kazası yoktur. Sadece yatsıyı kaza ederken vitir namazı da onunla beraber kaza edilir. Bu takvimi çalıştırırken mesela sabah namazlarını bitirip öğleye geçebilirsiniz veya bir günlüğü bitirip diğer güne geçebilirsiniz. İkisi de aynı sonuca götürür. Cuma namazlarının kazası olmaz, onların yerine öğleyi kaza etmiş olursunuz. Kazaları bitirmek için kendinize plan yapın. Mesela: Hafta tatillerinde bir haftalık namaz kılmak gibi ya da yatmadan önce bir günlük namaz kılmak gibi… Bu plana da sadık kalırsanız yani tevbenizin pratiğini yapmaya devam ederseniz, o tevbeye sadık kaldığınız anlaşılırsa biiznillah ömrünüz kazaları bitirmeye yetmese bile Allah’ın mağfireti size yeter.

Sadece farzları, namazın hakkını vererek kılan namaz kılmış olur. Harama girmez. Ancak bu tutumun yarın farzları da unutmaya götürmeyeceğini kimse garanti edemez. En azından bunu bir eksiklik olarak görmelisin. Kılmamayı bir kanun durumuna getirme. Ara sıra da olsa kıl. Sünnet dediğin senin Peygamber aleyhisselamın şefaatine uzanan yolundur. Cumanın iki rekât farzı için de bu kural geçerlidir.