Fetva Meclisi
Soru
Hocam ben uluslararası gemi seyahat firmasında çalışmak istiyorum. Burada üç aylık karadan uzak uzun seferler oluyor, bu durumda seyahat esnasında Cuma namazlarını kılamama gibi bir durum söz konusu. Başka iş alternatifim yok. Bu firmada çalışmak caiz mi, sorumlu olur muyum?
Cevap
Benzer fetvalar
Müslüman Cuma namazını terk edeceğini bile bile bir iş anlaşması yapamaz. Ancak açlık ve sokakta kalmak gibi bir AĞIR ZARURET durumunda öyle bir işte geçici olarak çalışabilir.
Cuma namazı kılınan bir mıntıkada yaşıyorsanız ve o iş yeri de o mıntıkada ise mesela beş on km yakınınızda Cuma namazı kılınan bir yer varsa Cuma namazı kılmanız gerekir. O mıntıkada Cuma namazı kılınan bir cami yoksa zaten Cuma namazı yerine öğlen kılacaksınız. Başka bir iş bulamıyor ve sıkıntı içinde kalıyorsanız zaruret durumu geçene kadar işe girin.
Selamünaleyküm. Böyle bir bereketsizlikle aile yuvası mı kurulur? Onurunuza ve namazınıza sahip çıkın.
Sadece cuma namazı değil, herhangi bir namazı kaçırmaya mani olacak bir işte bereket yoktur. Ancak bazı kritik görevler, namazın kazaya bırakılmasını ruhsatlandırabilir. Bu işin de itfaiye olması gerekmez. İşine ve pozisyonuna göre durum değerlendirilir.
Cuma namazı kesinlikle terk edilemez bir namazdır. Ne edin edin cumasını kaçırmaz bir işin işçisi olun. Allah yardımcınız olsun. Cuma namazını bir sebeple kaçırdığınız zaman ise öğlen namazını kılın.
Selamünaleyküm. Çok özel merkezlerdeki korumaların Cuma namazını öğlen namazı kılacak şekilde ertelemeleri caiz olabilir. Ama sıradan bir yerdeki koruma veya bir süreliğine namazsız birine bekletmesi mümkün olanlar Cuma namazını ihmal etmemelidirler.
cuma namazı konusundaki diğer fetvalar
Sizin durumunuzdaki bir mü'min şöyle yapmalıdır: Namaz gibi büyük bir ibadeti ihmal ettiği için tevbe etmeli ve tevbesini korumalıdır. Geçmiş namazların toplamını hesap etmeli ve onları kaza etmeye karar vermelidir. Mesela 3650 sabah namazı gibi, belirlemelidir. Ardından da “üzerime kaza kalan son sabah namazına niyet ettim” diyerek sabah namazı gibi iki rekât namaz kılmalı. Kaza ederken namazların sünnetlerinin kazası yoktur. Sadece yatsıyı kaza ederken vitir namazı da onunla beraber kaza edilir. Bu takvimi çalıştırırken mesela sabah namazlarını bitirip öğleye geçebilirsiniz veya bir günlüğü bitirip diğer güne geçebilirsiniz. İkisi de aynı sonuca götürür. Cuma namazlarının kazası olmaz, onların yerine öğleyi kaza etmiş olursunuz. Kazaları bitirmek için kendinize plan yapın. Mesela: Hafta tatillerinde bir haftalık namaz kılmak gibi ya da yatmadan önce bir günlük namaz kılmak gibi… Bu plana da sadık kalırsanız yani tevbenizin pratiğini yapmaya devam ederseniz, o tevbeye sadık kaldığınız anlaşılırsa biiznillah ömrünüz kazaları bitirmeye yetmese bile Allah’ın mağfireti size yeter.
Allah yardımcınız olsun. Sizi hayra sebep şerre engel yapsın. Namaza kalkmaya kararlı olarak yattığınız hâlde bir sebeple kalkamazsanız o namazı kaza edersiniz. Biiznillah da vebaliniz olmaz. Baştan ihmal ederseniz o durumda namazı kazaya bırakmaktan ötürü de vebale girersiniz. Cuma vaktinde güvenlikle alakalı ve izin alıp cumaya gidemeyeceğiniz bir görevden ötürü Cuma namazı kılamazsanız onun yerine öğleyi kılarsınız. Biiznillah bundan mesuliyetiniz olmaz, mesleğiniz o ağırlığı taşımaktadır.
Sadece farzları, namazın hakkını vererek kılan namaz kılmış olur. Harama girmez. Ancak bu tutumun yarın farzları da unutmaya götürmeyeceğini kimse garanti edemez. En azından bunu bir eksiklik olarak görmelisin. Kılmamayı bir kanun durumuna getirme. Ara sıra da olsa kıl. Sünnet dediğin senin Peygamber aleyhisselamın şefaatine uzanan yolundur. Cumanın iki rekât farzı için de bu kural geçerlidir.
O yörede en azından muteber bir fıkıh içtihadına göre vakit girmeden kılınan bir namaz, namaz değildir. Katılsanız da o namazı daha sonra yeniden kılmanız gerekir.