Fetva Meclisi
Soru
Devre mülk satışında çalışmak, bu işten elde edilen kazanç helal midir? İş kısaca şöyle hocam; satılan tesisin örnek iki dairesi yapılmış, gerisi inşaat halinde, insanlara o biten kısım gösteriliyor ve satılıyor, şu tarihte bitecek ondan sonra senede aldığınız 15 günlük dönem sizin bu devre mülk satışı bir de otel satışı var, o da 6 yıllık, yılda bir hafta oluyor. Otel komple bitmiş, devre mülk inşaattan satılıyor. Böyle dönemlik satış caiz mi? Bir de inşaat halinde topraktan satmak yani ortada ev yokken satmak caiz mi? Mesela aileyi tesise ben getirdim, ben tanıtım yapıp ben gezdiriyorum ama satışı fiyat konusunu müdür gelip konuşuyor, buna oyun diyorlar, sebep olarak da "bir insan psikolojisi olarak bunun daha üstü müdürü, patronu vardır o daha çok indirim yapar gibi bir düşünce olduğu için satışı fiyat kısmını bilsek bile biz değil de ikinci bir kişi geliyor, o yapıyor" eğitimlerde bunlara "game" yapıyoruz diyorlardı. Bu bir satış taktiği gibi geldi bana ama dinen hüküm nedir?
Cevap
Benzer fetvalar
Elinize verilen satış belgesinde ne yazıyor? Devre mülk olarak satın aldığınız yer henüz işletilmediğine göre size verilen 600 Euro neyin karşılığı olacak? Büyük ihtimalle bu, sizin paranızın karşılığıdır ki faiz budur. Hayır sizi, şirketin sermayesine ortak gibi yaptılarsa bu rakam nasıl ortaya çıktı? Gördüğünüz gibi ortada bir müphemlik var. İyice araştırmanız gerekiyor. Allah'a emanet olun.
Siz, yarım durumda da olsa bir daire sahibi idiniz. Sahibi olduğunuz bir daireyi satmaktasınız. O da değer kazanmıştır. Şu anki değeri üzerinden satmanızda sakınca olmaz.
Kişinin devre mülk bir yeri olması, orada mülkü olması demektir. Bu da oradayken seferi olmaya manidir. Eğer doksan kilometreden uzak bir yer ise orası yol esnasında seferi olunur ama orada mukim gibi davranırsınız.
Selamünaleyküm. Onların bir itirazı olmadığına göre bu ticarette sakınca yoktur.
İki şık üzerinden düşünelim bunu: a-Buğdayı bugün veriyoruz. Ödemeyi seneye yapacağı için beş bin lira fark koyuyoruz üzerine. Bunda bir sakınca yoktur. Bu bir taksitli satış işlemidir. Peşin şu taksitle şu demek gibidir. b-Buğdayı veriyoruz. Parayı seneye alacağız ama kaç para alacağımızı seneye oluşacak buğday borsasına göre belirleyeceğiz. Bu caiz değildir. Malın fiyatı belirlenmeden yani ücret meçhul bırakılarak satılmıştır. Böyle bir ticaret caiz olmaz.
Birinci sorudaki arsaya zekât düşmez. İkincisi ise ticari bir noktaya gelmiştir. Arsada artık sizin belli bir payınız vardır. O payın da oranı bellidir. Üzerine bina yapılınca da sizin ticari olarak malınızın değeri belli olacaktır. Bu da sizin ikinci arsa için zekât vermeniz anlamına gelmektedir. Mevcut yaklaşık değeri üzerinden zekâtını verin. Bu satıştan önce zekât verecek malınız yoktu ise o andan itibaren başlamış bir bütçeniz vardır. Zekât yılı dolunca verilecektir. Yılı doldu da elinizde nakit bulunmadığı için veremiyorsanız, zekât borcunu sabitleyin, ilk fırsatta verin.