Fetva Meclisi
Soru
Hocam yazın bir Müslümanın kısa kollu gömlek giymesi uygun mudur yoksa havalar sıcak olsa bile uzun kollu gömlek giymesi daha mı iyidir? Sizin tüm sohbetlerinizi izlerken hiç kısa kollu gömlek giymediğinizi fark ettim acaba doğrusu bu mu, benim ne yapmam lazım?
Cevap
Benzer fetvalar
Namaz kılan kimse, manen Yüce Allah’ın (c.c.) huzuruna çıkmaktadır. Bu sebeple, kılık kıyafeti düzgün olmalıdır. Eskiden kolları sıvamak kibir alameti sayıldığı için kolu kıvrık namaz kılmak mekruh kabul edilmiştir. (el-Fetâva’l-Hindiyye, 1/106) Ancak günümüzde böyle bir algı söz konusu değildir. Öte yandan erkeklerin, kısa kollu gömlekle de namaz kılmalarında bir sakınca yoktur. Çünkü bu tutum da, kolları kıvırıp sıvamakta olduğu gibi yadırganacak bir durum olmaktan çıkmıştır.
Namaza başlarken, özellikle uzun kollu bir gömleğin kollarını yukarı doğru sıvazlamak mekruhtur. Bunun dışında kısa kollu gömlekle namaz kılmanın bir sakıncası yoktur.
Erkeklerin kollarının açık olmasında bir haramlık yoktur. Bunu ecdat terbiyesinin bir gereği olarak görüp 'uzun kollu giyinmek' şeklinde yorumlayan bir anlayış vardır. Bunu da makul bir anlayış olarak görmeliyiz. Zira bilhassa gençlerin kıyafetleri tamamen ölçüsüz duruma gelmiş ve önü alınamaz bir boşluğa doğru sürüklenmiştir. Bu arada temas edilmesi gereken iki husus vardır. Birincisi, namazda ne kadar örtülmüş olunursa namazın o kadar faziletli olacağı ama kısa kolun namazın kabulüne engel olmayacağıdır. İkincisi de, koltuk altlarının görüleceği ya da başkalarının gözünde müstehcenlik olabilecek görüntülere sebep olmayı da ahlakımız açısından sakıncalı buluruz.
Avret yerlerini belli etmeyecek şekilde giyinmeli. Gömlek de giyebilir pantolon da.
Senin kendine uygun bulmadığını başka bir Müslüman’a vermemelisin. İmha et veya bir başka maksatla kullanacak birine ver. Uzun paça hakkında bir yasaklama vardır ama bu pantolondan çok etek türü erkek kıyafetleri içindir. Çok uzun değilse onları değiştirmen gerekmez.
Selamünaleyküm. Namaza hürmet göstermek mümin olmanın gereğidir. Günlük kıyafetin üstüne namaz kıyafeti olarak ek bir kıyafet belirlenmesi durumunda bu, en azından sözünü ettiğimiz hürmet göstermeye girecektir ki, ibadetimizi takviye edeceğini söyleyebiliriz.
erkek konusundaki diğer fetvalar
Allah Teâlâ akıbetimizi hayır etsin. Hasta olanlarımıza sıhhat ve sabır versin. Onlardan ibret almayı da bize nasip etsin. Ninenizin temizliğini onun gibi bir kadının yapması gerekir. Kadının yetersiz olduğu durumda ise bir başka kadından yardım almalıdır. O esnada böyle bir kadın bulunmuyor ise erkekten de yardım alınabilir. Onlar zaten zorunluluk sınırları içinde hareket edeceklerdir. Sizin de o görevlilerin yanında kendinizi korumanız gerekir. Allah Teâlâ sabırlar versin.
Kadının saçını siyaha boyaması yasağı yoktur. Erkeklerin saçını siyaha boyamalarını nehyeden hadisler vardır.
Müslüman için esasen sakıncalı bir renk yoktur. Başka bir sıkıntıyı beraberinde getirmiyorsa, bir sapıklığı, günahı simgelemiyorsa renkler aynıdır. Sadece: Tam kırmızı (kıpkızıl), Safran ile boyanmış sarı için kerahetten söz edilmiştir.
Fakihlerimiz arasında yabancı erkekle bir kadının tokalaşabileceğine olabilir diyen biri yoktur. Sadece çok yaşlı bir kadın için tokalaşmak olabilir diyen olmuştur. Yaşadığımız çağa ve mekâna dinimizi en ince ayrıntılarına kadar taşımak zorundayız. En azından bunun için gayret etmek zorundayız. Müslümanlığımız bize uyduğu kadar olamaz. Biz Müslümanlığımızın gereğine uyacağız.
Allah Teâlâ işinizi kolay, kalbinizi müreffeh kılsın. Sizi şeytandan ve bütün şerlerden muhafaza etsin. Âmîn. Gıda konusunda elbette hassas olacağız ama evine gittiğimiz Müslüman’ın da belli bir hassasiyeti olabileceğini unutmayacağız. Açık bir haram getirmeleri durumu olursa ona çok açık ve nazik bir dille tepki göstereceğiz. Şüpheli bir durum seziyorsak bu sefer “bunu yemem” tepkisi yerine mesela gıdadaki hassasiyetlere işaret eden bir muhabbet ortamı açarak konuya giriş yapacağız. Belki de böylece o ailenin de gıda konusunda şuurlu olmasına sebep olup ecir kazanacağız. Ama hiçbir şekilde zemini tartışma zeminine dönüştürmeyeceğiz. Bu önemli. Sonuç olarak tablomuz bize şunu gösteriyor: Açık bir haram ile haram riski aynı değil ama dikkat ikisi için de geçerli. Bir arada oturmaya gelince, esasen bir arada oturulamaz şeklinde kural yoktur. Bir arada oturmak genellikle bir süre sonra cıvık denebilecek hareketlere, göz kaymalarına neden olabileceği için tedbir bakımından sakıncalı görülmüştür. Bu hususta da gıdada olduğu gibi bir tebliğ fırsatı kollayarak oturabiliriz. Gözümüzü ve aklımızı kontrol edemeyeceğimize veya karşımızdakilerin gevşekliğine bakarak da oturmayı iptal edebiliriz. Rabbim sizi korusun. Bu mübarek ümmetin mübarek insanlarından olasınız.
Kadın erkekten önce kul var. Ölümlü ve aciz birer insanız öncelikle. Hepimiz de Allah’ın kullarıyız. Kullukta muvaffak olanlar, diğerlerini kadın/erkek diye ayırmazlar. Kendi dertleri olan Allah’ın rızasını kazanmaya bakarlar. O büyük rızayı kazanamayanlar ise diğerinin kim veya ne olduğuna bakarak kendini kaybederler. Allah’ın önünde kul olduğumuz sürece kimse kimseden üstün değildir. Herkesin farklı görevleri vardır. Erkeğin ekonomik ve sosyal ağırlıklı görevleri vardır. Kadının da kendine ait görevleri vardır. Kimse kimsenin kralı değildir ama erkek kadının da hesabını vereceği için Allah onu sadece bir puan önde tutmuştur. Din ise herkesin yönlendirmesini ve kontrolünü yapar. Mesele budur.