Fetva Meclisi
Soru
Hocam kitaplardaki ve sanat eserlerindeki BÜTÜN HAKLARI SAKLIDIR/KORUNMUŞTUR ifadesinin alanını nasıl belirlemeliyiz?
Cevap
Benzer fetvalar
Müftüler caizdir dese bile mü’min kalbine danışmalıdır. Böyle bir hakkın olmayacağını iddia etmek zordur. Mümkün olduğu kadar dikkat etmek gerekmektedir. Ama dediğiniz gibi yüzde yüz uzak durmak zorlaşmıştır. Elimizden geldiği kadar dikkat edelim bari. Allah’a emanet olun.
Kitabın yayıncısının yasakladığı ve hakkını talep edeceğini söylediği bir şeyi yapmamalısınız. Bilgi edinebilirsiniz ama bereket bulamazsınız. Kâfir olması bir insanın hakkının yok sayılmasını gerektirmez. Öyle bir eser için koruma hakkı belirtilmemiş ise ya da sizin yapacağınız iş o hakkı ihlal düzeyinde değilse yapabilirsiniz.
Direkt korsan olarak bilinen ve sahibi tarafından hakkı aranan bir kitabı almamalısınız. Bir de ortada duran kitaplar vardır ki, sahipleri onlar üzerinde bir talepte bulunmamaktadırlar; onları alabilirsiniz.
İnternette PDF şeklinde bulunan bir eserin internet ortamında kullanılıp istifade edilmesinde sakınca olmaz. İndirilerek kullanılmasında ise özellikle bir indirme yasağı konmamış ise yine indirilebilir. Bütününün indirilmesi yasaklanıyorsa bütünü, belli bölümlerinin yasağı varsa o bölümleri, ticari maksat için indirilmesi yasaklanıyorsa o şekilde indirilmesi caiz olmaz. Telif haklarına saygı gösterilmesi dini bir vecibedir.
Evet, telif haklarına saygılı olmak gerekir. Telif hakkı da neticede bir kul hakkıdır. Ancak belirttiğiniz kadarı ile ortada bir telif hakkı ihlali bulunmamaktadır. Yayıncıların kitabı basmak, teknik bir yöntemle çoğaltmak ve benzeri ihlallere itirazları olmaktadır. Sizin yaptığınız kitaptaki bilginin bir nevi reklamı olabilir zannederiz. İleri derecede bir ihlal olmadığını zannederiz.
Üzerinde telif haklarının korunduğuna dair kayıt bulunan eserleri indirmemek gerekir. Bunun dışındaki eserler konusu sakıncalı değilse indirilip kullanılabilir.