Fetva Meclisi
Soru
Selamünaleyküm hocam. Aldığım ürünü belli bir süre (15-16 ay) kullandıktan sonra para iadesi yaptırıp paramı almam haram mıdır? Detaya girmek gerekirse, ben bir telefon aldım, telefon gayet iyiydi, yaklaşık 15 ay kadar kullandım, firmanın bize verdiği garanti süresi ise 24 ay. Telefon yaklaşık 10. ayında iken ısınma sorunu rahatsız etmeye başladı ve telefonun satışında ciddi bir öneme sahip olan bir aksamı bozuldu. Ben zaten o aksamı kullanmıyordum ama bu telefonun 24 ay sorunsuz gitmesi gerekiyor ve kullanmıyorum diye telefonumun değerini düşürecek bir şeyi de göz ardı edemezdim. Nasıl olsa garantisine daha çok var diye erindiğimden garantiye vermedim. 15-16. ayında filan garantiye para iadesi isteyerek verdim. Telefonun yazılımı ile bir çok değişiklik yaptım, çünkü bize verilen şey oldukça yetersizdi. Herhangi bir sorunla karşılaşmadım. Ve eski yazılımı yükledim garantiden önce, hala özellikler çalışmıyordu. Kendileri zaten garantide kontrol ediyorlardı sorunun kimde olup olmadığını. Orijinal yazılımda da sorun devam ediyordu. Dediğim gibi yazılımda herhangi bir sorun yoktu, sorun aksamdaydı. Garantiye verdikten sonra yaklaşık 4 aylık bir bekleme sonucunda 680 TL olan para iademi aldım. Sonra geçenlerde kullandığım harddiskimin çok önemli bir özelliği olan usb 3.0 teknolojisi çalışmıyordu, bu da kısa bir süre sonra ortaya çıktı fakat dosyaları yedekle, harddisk bul vs vs işinden erindim ve garantinin süresini bekledim, sonra aynı şekilde sorunumu belirterek firmadan para iadesi istedim (başka bir firma). Ve sorunun kendilerinde olduğunu ürünün bozuk olduğunu anlayınca hemen para iadesini yaptılar. Biliyorum böyle anlatınca biraz kötü görünüyor ama bu bize verilmiş bir söz yani, verilen garanti süresi içerisinde üründen kaynaklanan bir sorun oldu mu ya ürün değişikliği ya da para iadesi yapacaklarına söz veriyorlar ve ben de para iadesi hakkımı kullanıyorum. Harddisk olayını bir arkadaşıma anlattım ve o haram dedi. Kendimi çok kötü hissettim, acaba şeytan bana haramı caiz gibi mi gösterdi veya ben nefsimin kurbanı mı oldum diye düşünüp duruyorum. Onun açıklaması beni pek de etkilemedi, çünkü kullanmadığın bir özellik yüzünden garantiye veremezsin dedi ama ben nadir de olsa kullanıyordum ve bazen öyle lazım oluyordu ki çok sinir ediyordu ve moralimi bozuyordu (harddisk konusu). Telefondan gelen paraya yeni telefon aldım ve harddiskin parasına da yeni harddisk alacaktım. Fakat içimde bir acıdır yiyip bitiriyor, ya haram işlemişsem diye. Eğer haram ise ben ne yapmalıyım?
Cevap
Benzer fetvalar
Mü'min imzaladığı protokole sadıktır. Bu protokolün Müslüman veya kâfirle yapılmış olması durumu değiştirmez. Sizin telefonla oynamış olmanızı servise açıklayın, kabul etmezlerse yapacak bir şeyiniz yoktur; onların dediği olacaktır. Mü'min elbette ince düşünür. Ama vesveseye varacak şekilde düşünmez. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. İbadetinizle bunu karıştırmayın. Mideniz ağırınca gözünüz de kör olmadığı gibi bu hatanız ibadetlerinizi silmiyor. Ancak, siz de görüyorsunuz ki bu işler karışık. En az ne kadarla sıyrılabiliyorsanız ona bakın.
Selamünaleyküm. Siz, bugünkü teknoloji ile konuşacak olursak bankanın ruhu olan işi yapıyorsunuz. Ücretinizi şirket versin veya vermesin sizin yaptığınız işin adı budur. Daha temiz bir iş bulmalısınız.
Aldığınız ürün reklamlarla size fayda sağlayacağı vaadiyle satıldıysa ve kullanma kılavuzuna göre de kullanmanıza rağmen iyi gelmediyse satıcı size gerçekçi bir hizmet sunmamış demektir. Bu durumda ürünün size fayda sağlamadığı için paranızı geri talep etmeniz hakkınızdır. Başka bir ifadeyle satıcı, ürünün size fayda sağlamadığı ve beklentilerinizi karşılamadığı durumlarda, ürünün iade edilebilir olması gerektiğini belirtmiş. Bu, bir anlamda garanti ve sözleşme kapsamındadır. Dolayısıyla, ürün fayda sağlamadığı için paranızı geri almanız hakkınızdır. Beddua eden kişinin bedduasından endişelenmeyin. Allah kimin haklı kimin de haksız olduğunu biliyor. Allah bu sebeple bir bela verirse kime vereceğini de iyi bilir. Siz yine de hoşgörüyü elden bırakmayın.
Selamünaleyküm. Telefonu kullanabilirsiniz ama o hata için istiğfar etmelisiniz.
Selamünaleyküm. Anlattıklarınızda aylarca peşinden gidecek bir durum göremedim. Siz bir doktora da danışsanız yararlı olur. Geçmiş olsun.
dini sorular konusundaki diğer fetvalar
Aleykümselam. Devletin böyle bir durumda geri alma gibi bir uygulaması bildiğimiz kadarı ile yoktur. Hizmeti esnasında bir kusuru olmadı ise eldekilerin tamamen iade edilmesinin gerekli olmadığını zannederiz. En baştaki hata için ise istiğfar etmelidir. Bundan sorasını da takva üzere yaşarsa inşaallah sıkıntı olmaz.
Selamünaleyküm. Esas olan kişinin kendisidir ama evlendikten sonra aile sizin aileniz olacaksa siz ona göre geniş düşünmelisiniz. Esas olan kişinin kendisidir.
Selamünaleyküm. Allah Teâlâ size sabırlar ihsan etsin. Hastanızla alakalı bir heyet raporu alabilirseniz mesela o rapor, doktorların kavramlarına göre nasıl iade ediliyorsa o ifadeye göre yüzde ellinin altındadır, şeklinde bir rapor çıkıyorsa bu hastanızın mükellef olmayacağını gösterir. Bu durumu tek doktor raporu ile tespit etmeye kalkarsanız fıkhen sonuç bağlayıcı olabilir ama sizin kalbiniz rahat etmeyebilir. Heyet raporu olmasa bile uzman üç ayrı doktorun kanaatini alın. Bu konuda doktor raporu kesinlikle şarttır. Bu rapordan sonra hastanıza, insan olarak en iyi muameleyi yapın, ona karşı bir kasıt taşımadıkça sözünü ettiğiniz incitmeleri ve yalan denebilecek sözleri kullanmanız caiz olur. Allah yardımcınız olsun. Size sabırlar ihsan etsin. Unutmayınız, hasta ile alakadar olmak ciddi bir sevap kaynağıdır aman şeytan o kaynağınızı kurutmasın.
Aleykümselam. Dinimize hizmet etmek için şu veya bu iş sahibi olmak gerekmez. Her mü'minin dini için yapabileceği pek çok şey muhakkak vardır. Alim olma yöntemi ile hizmet etmeyi kastediyorsanız o ilme meyilli bir kabiliyetinizin olmasını gerektirmektedir. Bunun da bulunup bulunmadığı bu zamana kadar anlaşılmıştır. Dert etmenizi gerektiren bir durum yoktur. Siz önce İYİ BİR MÜMİN olma gayesi ile hareket edin. İyi bir mü'min oldunuz mu zaten dininiz sizden istifade etmeye başlar. Gerisini de Allah önünüzü açarak ne yapacağınızı size gösterir.
Selamünaleyküm. Bundan sonra böyle şeylerden uzak dur, istiğfar et.
Aleykümselam. Keşke elinizi kıpırdatmasanız da din üzerinden böyle bir münakaşa oluşturmasaydınız. O daha bereketli olurdu. Telfik bu değildir belki ama fitne böyle başlar.