Fetva Meclisi
Soru
Hocam, gece uyuyamıyorum. Doktor sende bir problem yok diyor ama ben uyuyamıyorum. Uyuyamıyor olmam işlemiş olabileceğim bir günahtan veya ibadetlerimdeki eksiklikten dolayı olabilir mi? Bana ne tavsiye dersiniz?
Cevap
Benzer fetvalar
Uyku, Allah’ın nimetlerinden büyük bir nimettir. Bütün nimetler gibi onun da en güzel şekilde değerlendirilmesi gerekir. Uykunun zamanı gecedir. Geceyi Allah Teâlâ uyumak için yaratmıştır. Tabii olan insanın gece uyumasıdır. Geceyi bu maksat dışında kullanmak için olağan dışı sebepler olmalıdır. Bu durumda eşinizin doktora görünmesi faydalı olur zannederiz. İnsanın bedenini ayakta tutacak ve ibadetlerini yapabilecek kadar uyuması farzdır. Bu da büyük oranda gece gerçekleşir. Diğer zamanlarda istirahat için bir miktar uyumak ise mübahtır. Uyku kesinlikle “derin” denecek düzeye gelecek şekilde ayarlanmalıdır. Ağaç üstünde karganın uyuduğu gibi uyumak insan için yeterli olmaz. Bu nedenle âlimlerimiz uyku için bir edep çizgisi belirlemişlerdir: Yatsı namazından hemen sonra erkence yatıp sabah namazına erkence kalkmak, Abdest alıp uyumak, Yüzüstü yatıp uyumamak, Belli zikirleri ve okumaları yapıp uyumak gibi edeplere dikkat edilmelidir. Uyku hemen hemen hayatımızın üçte birini işgal etmektedir. Uykuyu basite alamayız. Uyku fıtratımızda vardır. Akli melekemizin gelişmesi, bedenimizin sağlıklı olması gibi ince ayarlarımızla uykunun ciddi bağlantısı vardır. Uykudaki sarsıntının ilk etkileyeceği noktalardan biri namaz noktasıdır. Buna dikkat edilmelidir.
Aleykümselam. Uyku düzenimiz hayatımızın en önemli ihtiyaçlarından biridir. Evet, yedi saati aşmayan bir uyku uyunmalıdır ama bu normal durumlar içindir. Eğer sıhhatiniz için sekiz saat gerekiyorsa sekiz saat uyuyun, bunda bir sakınca yoktur. Sekiz saate rağmen kendinize gelemiyorsanız teheccüde ara verin. Dinç olmanız için gerektiği kadar ve iyi bir uyku uyumalısınız.
Selamünaleyküm. Bir kere şunu bilmelisiniz: Bazı insanların bedenleri genel yapıdan daha güçlüdür. Daha az yorulduklarını, daha az yediklerini duyabilirsiniz. Biz, genele göre kural konduğunu bileceğiz. Hüsnü Hoca Efendi, yoğun himmeti olan bir zattır. Nihayetinde onun da bedeni yoruldu. Şu anda altmış yaşının üstünde bulunuyor. Allah ömrüne bereket lütfetsin. Onu örnek alamayız. Bir genç, altı saatten az ve yedi saatten fazla uyumamalıdır. Hastalık gibi özel durumlar hariçtir elbette. İdeal olan uyku budur. Bunu da aynı zaman diliminde uymak gerekir ki yararlı olsun. Uykuyu yatsı ve sabah namazına ayarlayan rahat eder.
Selamünaleyküm. Bir kere kendinize salih insanların oluşturduğu bir çevre oluşturmanız gerekir; çevreniz size şekil verir. İkinci olarak da, idealin peşinde olun ama mevcut durumunuzu da ölüm kabul etmeyin. Yavaş yavaş ilerlemeyi planlayın. Adım adım yol alırsınız ama uçarak yol alamazsınız.
Uyku düzeni, düzenli bir hayat için şarttır. Söylemek istediğimiz budur. İnsanın fedakârlık yapması sevdiği ve değerli tuttuğu şeylerden olacağı için genç veya ihtiyar herkesin Allah için yapacağı işlerde feda edeceklerinin başında uykusu gelmelidir. Bu nedenle de uykuyu bölen teheccüd namazı en değerli nafile namaz olmuştur. Buradaki dengeyi şu şekilde kurarız: Uykuyu nimet olarak görürüz. Basit şeylerle uyku dsiplinimizi bozmayız. İş bir fedakârlığı gerektirdiğinde de uykumuzu o değerli bildiğimiz şey için feda etmeye hazır oluruz. Bu da şüphesiz takatımızla ve sıhhatimizi koruma kuralları ile sınırlı olur. Doktorların bu uyku ve nöbet meselesinde yapacakları bir şey yoktur. Bütün dünyada böyle yürüyor tıp. Ona göre de sevap kazanıyorlar biiznillah. Allah yardımcın olsun.
Bir kere muhakkak bir psikologla görüşün. Onun size tavsiyelerine uyun. İkinci olarak da size tavsiyemiz, uykunuzu en derin şekilde uyuma şartlarını oluşturun. Mesela akşam yemeğiniz uykunuzda kalite sorunu oluşturuyorsa onu düzeltin. Mide ağrısı gibi uykuyu bölebilecek şeylere dikkat edin. İbadetlerinizi de yaptıktan sonra biiznillah rahat edersiniz. Allah Teâlâ sabır versin.