Fetva Meclisi
Soru
Hocam haram iş yapan bir şirketin hisse senetlerini almıştım. Sonra öğrendim haram olduğunu şimdi bu günahtan kurtulmak istiyorum. Nasıl tevbe edebilirim?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. İlke olarak bu şekilde bir borsa ticaretinin haram olduğunu söylemiyoruz ama görüyorsunuz sizin de kalbiniz rahat etmiyor. Daha temiz bir iş üretmeye çalışın.
Haram iş üretmeyen ve faizli işlemle iştigal etmeyen şirketlerin senetlerini alıp satmak yani borsada işlem yapmak haram değildir. Haram olan, ürettiği nesne haram olan mesela domuz mamülü, alkol ve benzeri haramları üreten şirketin hissesine sahip olmaktır. Ya da faizli bankaların üzerinden iş yapan bir şirketin hissesine talip olmaktır. Borsayı market gibi görebiliriz. Helal olanına talip olmamız mümkündür. Evet, borsada risk çok yüksektir ama mü'min haram helal sınırlarını biliyor ve korunabiliyorsa borsada iş yapabilir.
Selamünaleyküm. Haram işle iştigal etmeyen firmaların hisseleri alınıp satılabilir.
Haram elde eden her haliyle günaha girmiş ve haram yemiş sayılır. Tevbe etmedikçe de o günah ona yazılır ve bekler. Ancak samimi ve kalıcı bir tevbe ile ondan kurtulabilir. Haram kazanan birisinin bakmakla yükümlü olduğu eşi ve çocuklarının durumu ise şöyledir: Söz konusu haram, yöntemden dolayı haram sayılıyorsa (mesela faiz, caiz olmayan bir iş üzerinden kazanmak gibi) bu mal o kişinin eşi ve çocuklarına haram olmaz. Miras olarak kaldığında da durum böyledir. Eğer hırsızlık gibi özünde haramlık bulunan bir kazanç ise öyle bir kazanç ne onu kazanana ne eşine, çocuklarına helal olur ne de miras olarak edinilebilir. Sahibine iade edilmesinden başka çare yoktur. Bu tabloya göre sizin babanızın sofrasında yemenizde sizin açınızdan bir sakınca yoktur, babanız ise vebale batmaya devam etmektedir.
Selamünaleyküm. Bir kere bu kardeşimiz mükemmel bir tevbe etmelidir. Tevbesini canı bilmelidir. Sonra da ana sermayesini helal malı olarak bilmeli ve faizden geldiği kesin olan rakamı da elinden çıkarmalıdır. Elinden çıkarırken de sadaka gibi bir niyet edemez, haramla sadaka olmaz. Üçüncü muhtaç zannettiği bir veya bir kaç kişiye devretmesinde sakınca yoktur.
Selamünaleyküm. Şüphesiz bir helal istiyorsanız elbette size farklı bir işe geçmenizi tavsiye ederim. Mevcut durumda ise haram diyemediğimizi siz de okudunuz. Önemli olan mal sahibi durumundaki şirketin haram iş yapıp yapmadığıdır. Elemanlarından birinin yanlışını onlar tasvip etmedikçe ne onlar ne de siz vebale girmezsiniz. Allah yardımcınız olsun.
anapara konusundaki diğer fetvalar
Faiz olan bölümünü, mahkeme masrafı yaptı iseniz ona verin, o gecikme size özellikle bir harcama yaptırdı ise ona da harcayın. Gerisini de bir vakfa veya fakire verin.
Selamünaleyküm. Anaparayı alın, faizini de yaklaşık olarak bile tespit edebilirseniz o bölümü bir kuruma verin.
Paranın aslını korumayı taahhüt eden bir kazancın nasıl helal olacağını bilemiyorum. Allah'a emanet olun.