Fetva Meclisi
Soru
Hocam ben liseye geçecek bir hanımım. Okula giderken sanki sadece okul varmış gibi dünyaya dalıyorum. İlim dersleri okudukça kendimi geliştirmeye çalışıyorum. Bir yıl öncesine kadar İslam hakkında o kadar bilgi sahibi değildim. Sohbete gidiyorum ama başka bir şehre taşınacağız. Orada İslami açıdan gidebileceğim yerler yok ve İslami ortamı da artık Ramazan’dan Ramazan'a Allah'ı hatırlama derecesine yaklaşıyor. Ben bu ortamda liseye açıktan devam edip hem ders çalışmak hem de İslami açıdan kendimi geliştirmek istiyorum inşallah. Yaptığım doğru mu diye de korkuyorum. Okula gidip İslami hayattan kopmak yerine liseyi açıktan bitirip inşallah güzel bir üniversiteye gitmek istiyorum. Evde bu dengeyi sağlayabileceğimi düşünüyorum. Sizce nasıl yapmalıyım?
Cevap
Benzer fetvalar
Müslümanlar veya millet gibi ideallerden önce sizin çocuğunuz önceliğiniz olsun. Çocuğunuzla savaşarak onu bir noktaya getiremezsiniz. Ortayı bulun. Sabırlı olun. Allah yardımcınız olsun.
Kendini çıkmazda görme yerine şöyle yap: Günlük yoğunluğunu ikiye katla. Daha çok kitap oku. Yazı yaz. Ders dinle. Araştırma yap. Sılayırahim yap. Nafile namaz kıl. Zikir yap… Bunlar seni belirttiğin hatalardan uzak durmaya sevk edecektir. Böylece de bile bile hatanın etrafında dönmemiş olacaksın.
Ümmetimiz “oku” emriyle ilk muhatap olan ilim ümmetidir. Hangi yaşta olursak olalım ilimsiz bir hayatımız olmamalı. Hem kendimiz hem de çocuklarımız için bu ilim yolunda ilerlerken tercihler yapmak zorunda kalıyoruz çoğu zaman. Çocuklarımızı da hiçbir yere göndermeyelim, evde tek başına yetiştirelim diyecek bir zeminde de değiliz. Hem onları okuma hayatından hem de sosyal bir hayattan alıkoymadan hareket etmemiz gerekmekte. Okuma adı ile gönderdiğimiz ortamlarda ahlaki yönden bir erozyona uğrama söz konusu olabilir, bunu da istemeyiz ama bu sonuç olmaması için çevreden gördüğü kötü örneklere inat başta ailesi olmak üzere güzel örnek alacağı bir çevre oluşturmalıyız. Eğer kendi kabiliyetine göre bir meslek elde etmek istiyorsa sizin kriterlerinize göre alternatif bir kurum tercih edebilirsiniz; açık lise veya kabiliyete göre farklı eğitimler de söz konusu olmakta. Mü’min olarak her eğitimi alamayız, her kitabı okuyamayız ama mutlaka ama mutlaka okuduklarımız, eğitimlerimiz olmalı her an. Evlatlarınızın eğitim süreçlerini onlarla olan ilişkilerinizi de yıpratmadan ilerletebilmek için onların da doğal isteklerini göz ardı etmeden konunun uzmanı olan kişilerle istişare ederek hareket etmemizde de fayda olacaktır biiznillah. Bununla beraber bulunmalarını istemediğimiz ortamların bir alternatifini bulmak, kabiliyetlerini geliştirebilecekleri meşguliyetleri oluşturmak da aynı şekliyle ailenin sorumluluğunda olduğunu da unutmamalıyız. Çocuklarımızı çevreden koruyup ahlaklı, dinini yaşayan birey olarak yetiştirme sevdanız çok mübarek; Rabbim yardımcınız olsun. Her şeyin maddeleşmeye doğru gittiği bir dönemde siz maneviyatını düşünüyorsunuz, mübarek olsun. Bunu yaparken de şeytanın sizin de hedefinizde olduğunu unutmayın sakın. Bu sebeple koruyayım derken fıtratını arka plana atarak bir tavır takınmamaya özen göstermelisiniz. Sohbete götürmeniz güzel ama onun da hoşlanacağı uygun ortamlara da gitmeli; yürüyüş yapmak istemesi de uygun yerlere gittiği takdirde engel olunmamalı. “Kadının yeri evidir” hakikatini, asla dışarı çıkmaması gerekendir olarak değerlendirmememiz gerekir. Onun için yapılması mübah olan hangi iş varsa o işi görmek için evden çıkmasında sakınca vardır diyen bir âlim olmamıştır. Sakınca; ölçünün kaçmasında ve âdeta kaş yaparken göz çıkarılmasındadır. Biz fıkıh öğreniriz, fıkha göre yaşarız, insan da toplumsal bir varlıktır ve bu sebeple her an insan ile iç içe olabilmekte. Fıkıh bilen bir insan sınırlarını bilerek hareket etmeli. Tabi ki kadının rahat ettiği, fitneden uzak olan yerinin de evi olduğu da unutulmamalıdır. Kızlarımızın ahlakının ve iffetinin her şeyden üstün olduğunu da bilerek adımlarımızı atarız. Son olarak şu gerçeği de bir kardeşiniz olarak hatırlatmak isterim, insanız, beden sağlığımız kadar ruh sağlığımız da önemlidir. Şeytan her insanla olduğu gibi bizimle de uğraşmakta. Adımlarımızı atarken psikolojisi bozulmuş olmamamız gerekir. Huzur bizim için vazgeçilmez bir duygudur. Mü’minliğimizden huzur duyarız ama insanın boşluğa düştü hissine girmesi ruh sağlığımızı olumsuz etkiler. Aman çocuklarımızı bu ruhsal sürece girip bocalamasına izin vermeyin. Fıtratı, istekleri ile paralel adımlar atmaya çalışın. Rabbim yardımcımız olsun.
Kadınların özel günlerinde Kur'an okumaları caiz değildir, sadece hafızlık yapanlar için bir cevaz yolu bulunabiliyor. Siz o dönemlerde dua niyetiyle dua olarak okunan Fatiha ve Ayetelkürsi gibi bölümleri okuyun, okutun. Uzman ve oruç tutan bir doktor size artık sizin biriken oruçlarınızı tutmanız mümkün olmayan bir hasta olduğunuzu söylemedikçe fidye vermeniz caiz olmaz. Fidye son çare demektir. Siz henüz sona gelmiş durumda değilsiniz biiznillah. Allah yardımcınız olsun, geçmiş olsun.
Ortada bir haram tehlikesi yoksa o bölümü bitirin. Helal dairesinde kalabildiğinize inandığınız sürece de çalışırsınız. Böylesi sizin için ileride vesvese yapmamak bakımından daha hayırlı olur. Allah yardımcınız olsun.
Kızım, ilimlerin farzıayın olanı var kifaye olanı var. Size farz olan iyi bir ilmihaldir. İlmihal konusunda tam ve açık bir bilgi sahibi olmadan başkası ile meşgul olursanız yanlış yapabilirsiniz. Önce ilmihal okumayı bitirin. Bir üniversite imtihanına hazırlanır gibi ilmihal okuyun. Sonra Kur'an’dan gerekli ezberleri bitirin. Elli kadar hadisi şerhi ile hazmedin. Sonra ne okursanız okuyun.
açık öğretim konusundaki diğer fetvalar
Hangisinin sizin için daha faydalı olacağını sizi iyi tanıyan, hafızlığınıza vesile olan, ilim yolculuğunuzu bilen kişilerle istişare etmeniz çok iyi olur. Anne babanızın rızasını da öncelemeyi unutmayın.
Selamünaleyküm. Bu olayda ödeme yapman onu kabul etmendir, iyi bir avukatla kendini müdafaa etmelisin. Anlaşılan sen sıkıntılı bir ortamda yaşıyorsun, bir büyüğünle istişare etmeden iş yapmamaya çalış.
Selamünaleyküm. Ev hanımlığında kaliteyi yakalamanızı birkaç fakülteye tercih ederim. İlahiyat fakültelerinin adı büyük. İçine daldıktan sonra çıkmayı bile beceremeyebilirsiniz. Sizin adınıza eşinizin zekât ve kurbanınızı ödemesi caizdir. Size tavsiyem, yüz gram altın yerine değeri yüksek gramı düşük altın alın. Çünkü altın gramı nedeniyle zekât veya kurban sebebi olmaktadır.