Fetva Meclisi
Soru
Hocam ben tekstil ile uğraşıyorum. İmal ettiğimiz kıyafetlerimizin ana pazarı Avrupa ülkeleri ile ABD. Ürünlerimi bu ülkeye Amazon e-ticaret sitesiyle pazarlıyorum ve geçimimi bu şekilde sağlıyorum. Ancak Gazze'deki kardeşlerimize destek amacıyla yapılan boykot faaliyetleri vesilesiyle Amazon şirketinin de İsrail ile doğrudan işbirliği içinde olduğunu öğrendim. Boykot hassasiyeti olan bir Müslüman olarak -açıkçası pek alternatifi olmayan- bu siteden ürünlerimi çekmem gerekir mi? Bunu bir zaruret olarak görüp boykotu imkânım olan her alanda işletip bu alanda işimi sonlandırmamak için Amazon ile çalışmam Müslümanca bir tavır mıdır?
Cevap
Benzer fetvalar
Boykot, Müslüman olmayandan bir şey almamak demek değildir. Zira kâfirlerin ürünlerini boykot yaşadığımız şartlarda neredeyse imkânsız bir durumdur. Böyle bir boykot yapılacak olsa yalnız Müslümanların ürettiği bir şey bulmak imkânsız hale gelecektir. Ama şu an Müslümanlarla savaş halinde bulunan İsrail'in ürünlerini boykot etmek her müslümanın başta imanî sonra da insanî vazifesidir. Boykot, zaruri temel ihtiyaçlar dışında bahsi geçen ürünleri almamak, alınmaması için de alternatif aramaktır. Elbette burada zaruri ihtiyaçların ne kadar zaruri olduğu değerlendirilmelidir. Boykot adı altında Müslümanların İsrail kaynaklı olmayan firmalar tarafından basit ve kalitesiz ürünlerle kandırılmaları da kabul edilmemelidir. Boykot, müslümanca bir tavırdır. Boykot adı altında sömürülmek de Müslümanlığa yakışmayan bir tavırdır. Rabbim bizleri doğru işleri yaparken nefsimize uymaktan, doğru işleri yaparken şeytanın tuzağına düşmekten muhafaza buyursun.
Selamünaleyküm. Bu hususta kesin ve bağlayıcı bir liste yoktur. Herkes kişisel kanaatini kullanmaktadır. Bu da belli firmaları karalamak için yeterli değildir şüphesiz. Meseleyi bireysel kanaatler düzeyinde görmeliyiz.
Önceki denemelerde de gördük ki, bu boykot işimiz uzun soluklu olmuyor. Korkarım bu da olmayacak. Biz ürün boykotu yerine KEYFİMİZİ VE ZEVKİMİZİ boykot edebilsek daha başarılı olurduk. Maalesef bu konuda, aklına gelen ya da gördüğü ürünün ismini beğenmeyen damga vurup geçiyor. Pratiği yok bunun. İki asırdır uyuyan bir milletin boykot edebileceği ne olabilir? Bir başka mesele de şudur: Eğer kâfirlerin ürününü almayacağız dersek elimizde sadece pişirdiğimiz ekmek ve ormanlarımızdan kestiğimiz odunlar kalabilir. Hayır, İsrail’in ürünlerini kullanamayacağız dersek onun ürünleri de bu abarttıkları kadar değildir. Benim kanaatim bu hususta zevklerimizi ve keyfimizi sansürlemekle bu işe başlamaktır. Ondan sonra da zaruri olanlar ve olmayanlar şeklinde bir liste yaparak yola devam edebiliriz. Büyük konuşup erken çökmektense böylesi daha isabetli olur kanaatindeyim. Allah Teâlâ yardımcımız olsun. Âmîn.
Selamünaleyküm. Sözünü ettiğiniz tarzda bir mekan veya ortamda çalışmak ancak zaruret diyebileceğimiz ağır şartlarda olabilir. Mü'min bir insan orada çalışmamalıdır.
Selamünaleyküm. Müslüman becerebildiği kadarını becermeye çalışır. İşe yarayıp yaramadığına değil yapıp yapmadığına bakar.
Boykot sloganla tekrar edildiği kadar kolay bir savaş türü değildir. Elbette enayi durumuna düşmeyeceğiz ama vurdumduymaz da olmayacağız. İkisinin ortasında bir çizgide yol alabiliriz.