Fetva Meclisi

Esasen eşlerin birbirlerini idare etmesini becermelidirler. Beceremeyince de tedbirler alınmalıdır. Bu tedbirlerden biri de gerekiyorsa kaynanaya gitmemek olabilir. Bu da ikinci bir beceri gerektirecektir. Kaynananıza karşı sizin insanlık ve vicdan göreviniz vardır, hukuki bir borcunuz yoktur. Kaynana size incitici davranıyorsa gitmeyebilirsiniz, bundan bir vebal doğmaz. Eşinizin annesine karşı sorumluluğu gibi sizin ona karşı sorumluluğunuz yoktur. İnsanlık ve vicdan vardır. Yalnız eşiniz bu tedbiri aranızdaki evliliği bitirmeye kadar taşıyabilir mi, onu siz tespit edeceksiniz.

Kayınvalidenizin bir anne olarak eşiniz üzerinde hakkı olabilir ama sizin üzerinizde hak iddia etmesi doğru değil. Fakat bununla beraber aile büyüklerine saygı, onların yanlışlarını kabul etmek anlamına gelmez. Sizin huzurunuz, evliliğinizin sağlam temeller üzerine oturması için eşinizin dengeli olması gerekir. Fakat yine de bu süreçte siz en çok, size düşen yanlarıyla ne yapacağınıza odaklanın. Mecbur olmadıkça kayınvalideniz ile yalnız kalmamaya çalışın. Konuşmalarına çok fazla dâhil olmayın, tartışmalara girmeyin. “Anlıyorum” gibi kısa ve nötr cevaplar vererek tartışmalardan uzak durun. Şehir değiştirme konusunda ise eğer psikolojik olarak çok yıpranıyorsanız ve bu durum hamilelik sürecinizi de olumsuz etkiliyorsa şehir değiştirmek iyi bir seçenek olabilir. Ancak burada eşinizin bakış açısı önemli. Eğer eşiniz de sizi anlıyor ve destekliyorsa bunu uygun bir dille ona anlatabilirsiniz. Eğer eşiniz bunu şu an kabul edemiyorsa en azından kısa vadede kayınvalidenizle fazla muhatap olmadan bir süre geçirmeye çalışabilirsiniz. Allah yardımcınız olsun. Allah’a emanet olun.

Selamünaleyküm. Haksız beddua tutmaz ama eşinizin annesinin gönlünü almayı tercih etmesi gerekir. Evlatlık imtihanını kaybeden çok şey kaybeder. Anne saçına asılmak, bir minarede asılı kalmaktan vahim bir durumdur. Anne haksız da olsa evlat paspas olacak, bu dünyanın kanunu budur.

Bu durumu tek başınıza çözemeyebilirsiniz. Bir aile danışmanına gidin. Onun değerlendirmesine göre gelecek planlaması yapın. Ama unutmayın ki, sabretmek yegâne kaynağınızdır, onu iyi değerlendirin.

Kayınvalidenizin çileyle büyüttüğü çocuklarının üzerinde büyük hakkı var. Bu yaptıklarına karşılık hayatlarını yönetme ve idare etme hakkının da olduğunu düşünüyor. Hâlbuki kayınvalidenizin yapması gereken çocuklarını evlendirdikten sonra onların sağlığı ve afiyeti için dua etmek; aile içine müdahale etmemektir. Size düşen görev de empati yaparak öncelikle onu anlamaya çalışmaktır. Ona karşı sakın mücadele etmeyin. Bu kadıncağız gelinlerinden de değer görmek istiyor. Gelinlerine en değerli varlığı olan oğlunu verdiği için ayrı bir önem verildiğini hissetmek onun da hakkıdır. Bu önemli olduğu duygusunu ona verin; çok görmeyin. Gönlünü bir şekilde hoş tutmaya çalışın. Kendinizi de "bana aslan gibi bir koca yetiştirmiş; kendisinden Allah razı olsun" diyerek teselli edin. Kendinizin de bir gün yaşlanacağınızı düşünün. Sizi hedef alan direkt bir davranışı varsa incitmeden konuşmaya çalışın. Ama kayınvalidenizin çevrenizden sizinle ilgili olmadık sözler sarf ettiğini duyarsanız da duymayın, görmeyin. Camdan dışarıyı seyreden bir kimse misali olayı içselleştirmeyin. Olaya bakın ama sizinle ilgili olmadığını yani sizi ilgilendirmediğini düşünün. İmtihanda olduğunuzu unutmayın. Allah sizi de yaptıklarınızı da size yapılanları da görüyor. Allah yardımcınız olsun.

- Bu durumu ailen gündeme getirsin. - Asla eşine tepki gösterme, haklı iken haksız olursun. - Karşılığını Allah'tan beklesen ve onları duymasan daha iyi olurdu ama madem doldun, baban veya başka biri devreye girsin. - Boşanmak senin aleyhine olur. Boşandıktan sonra kendi kendini yiyebilirsin.

Karşılıklı anlaşma ile boşanmış olmak kocanın boşama yetkisini kullanmış olmasını gösterir. Erkeğin “boşamadım” demesi sadece boş ve gereksiz bir sözdür. Endişe etmenize gerek yoktur.

Önce “dayak atmak” ve “evi geçindirmemek” iddiasının hakkaniyetle tespit edilmesi gerekir. Zorunlu ihtiyaçların ötesindeki bir ihtiyacı gidermemeye de evi geçindirmemek denebilir, tartışırken eşini itmesi de dövmek denebiliyor. Buradaki abartıyı makul bir sebep kabul edemeyiz. Kadının her isteğini anında yerine getirmeyen erkekten ayrılmak caiz olacaksa evlilik kalmayabilir. Bu ayrıntıdan sonra evinin ihtiyacını karşılamayan veya iz bırakacak şekilde döven erkekten ayrılmak istemesi kadın için caizdir. Erkeğin imkânsızlığı sebebiyle kadının ihtiyaçlarını karşılayamaması durumunda ise Hanefi uleması kadının boşanmayı istemesini caiz görmemişlerdir.

"Ben istemiyorum" kelimesi, "boşuyorum" anlamına gelebileceği gibi, "bu halde evli kalmak istemiyorum veya bu halde yaşayamam" anlamında da olabilir. Bu niyet tespitini yapacak olan sizsiniz. Bu ifadeyi eşinizi boşama kastıyla mı yoksa içinde bulunduğunuz durumu anlatmak için mi söylediğinizi netleştirin. Boşama kastıyla söylediyseniz bir talak/boşama gerçekleşir. Boşama niyeti ile söylemediyseniz herhangi bir şey olmaz.

Topluma daha duyurmadan evlilik yapmadığın fakat Allah'ın emaneti olarak aldığın eşini üç talakla ayrı zamanlarda boşamışsan "koca olma" olgunluğuna daha ulaşmamışsın. Kendi hayatını da hanım kızımızın hayatına zarar vermemek için bir süre evliliği düşünme... Fetva için bir çıkar yol bulabilirsin ama bu zihniyetle evliliği sürdürmek için bir kapı bulamazsın. Önce aile ve evlilikle ilgili okumalar yapıp gerekirse seminerler katılmalı, aile büyüklerinden destek almalısın. https://www.youtube.com/watch?v=fSOsaBe_Kuk https://www.youtube.com/watch?v=Y3Ya_8nDOO8&t=165s https://www.youtube.com/watch?v=jqJm3D2-V1U&t=103s https://www.youtube.com/watch?v=YK8_X5hUZlI&t=10s

Bu sorun etraflı ele alınarak çözüm üretilebilir. Çözüm olarak size en yakın ne veya nelerse onunla halletmeye çalışın. Bu bir aile büyüğünüz veya bir aile terapisti, olmadı psikolojik danışman da olabilir. Yalnız kocanızın erkeklik izzetini zedelemeden bir imtihan olduğu, herkesin başına gelebileceği gibi olgularla yaklaşarak ikna etmeye çalışın. Allah yardımcınız olsun.

Uyuşturucu içerek kendinde olmayan bir kimsenin akli melekesi/dengesi yerinde olmadığından verdiği talak geçerli değildir. Ama aklı yerindeyken yaptığı boşamalar geçerlidir.