Fetva Meclisi
Soru
Selamunaleyküm. Kuş pisliği necis midir? Kafes içinde beslenen kuşun bulunduğu ortam namaza mani midir? Pislik bulaşan elbise ile namaza durulabilir mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Evde beslenebilecek nitelikte yani orman hayvanı olmayan kuşlar, doktorun özel bir uyarısı olmadığı sürece beslenebilir. Hayvanlara gerekli bakım yapıldığında sakınca yoktur.
Kusmuk, mideden geldiği için necis (pis) kabul edilir ve eğer kusmuk avuç içinden daha büyük bir alanı kirletirse bu kısmın yıkanması gerekir. Ancak bu konuda, bebek büyüten annelere bir kolaylık vardır. Şöyle ki annelerin bu durumdan kaçınması zor olacağından (çocuğun aniden zaman zaman kusması gibi) onlara esneklik tanınmış ve bu hüküm onlara yük olmaması için hafifletilmiştir; onlar için necis sayılmaz. Anne dışındakilere kusmuk küçük bir alanı kirletmişse bu namaza engel teşkil etmeyebilir; ancak mümkünse temizlenmesi daha iyidir.
Selamünaleyküm. Evcil olarak beslenecek şekilde yaşayan hayvanların ev ortamında beslenmesinde sakınca yoktur. Doğa hayvanlarını ise evde hapsetmek caiz değildir. Peygamber aleyhisselam döneminde buna benzer bir olay olmuştu ve yasak olmadığı oradan anlaşılmıştı.Hayvanları besleme veya sahiplenmenin en temel kuralları, onların da sahibi üzerinde hakları olacağını bilerek besliyor olmaktır. Hayvanı bir canlı gibi görüp beslemek gerekir.Bir başka husus da, bu tür hayvanları bakmak asıl işleri alıkoymamalıdır.
İnsanın midesinden gelen ve ağız dolusu olan kusmuk, necistir. Bebek kusmuğu da buna dâhildir. Bir bebeğin emdikten hemen sonra kusması ve içtiği sütün olduğu gibi geri gelmesi hâlinde bu kusmuk da Hanefî mezhebine göre pistir. Kusmuk, necaset-i ğalîza hükmünde olduğundan bir elbiseye bulaştığında, katı bir hâlde bulaştı ise bir dirhemi, yani yaklaşık 3 gramı geçtiğinde namaza mâni olur. Sıvı bir hâlde bulaştığında ise el ayası kadar olan bir alan veya daha fazlasını kapladığında namaza mâni olur. Bu miktarlardan az gelen kusmuk ise ruhsat kapsamında olup namaza engel olmaz. Ancak insanın bedeninde, elbisesinde veya namaz kılacağı yerde bulunan az veya çok her türlü pisliği temizlemesi namazın ruhuna yakışır bir davranış olduğundan, temizleme imkânı olduğu hâlde az da olsa bu pislikle namaz kılmak mekruhtur. (İbnü’l-Hümâm, Fethu’l-kadîr, 1/202-205; İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, 1/306, 318-321)
Selamünaleyküm. Evet, kusmuk necistir ve temizlenmesi gerekir. Siz ise annesiniz. Doğurup büyütmeniz bir cihattır. Allah sizden razı olsun, razı olmaktadır da. Bebeğinizin kusmuğu ağzının dolusu olmadıkça onun kusmuğuna necis muamelesi yapmanız gerekmez. Bebeğin bir ağız dolusu ne kadar yeri kirletebiliyorsa o kadar yer kirlenmedikçe elbisenizi değiştirmeniz gerekmez. Allah işinizi kolay kılsın, mübarek olsun.
Selamünaleyküm. Pisliğe dokunmak abdesti bozmaz. El kirlenirse namaz kılmaya mani olur, yıkanınca o da sorun olmaz.
dini sorular konusundaki diğer fetvalar
Aleykümselam. Rabbimiz, her kulunu farklı bir alanda imtihan etmeyi murat etmiştir. Dışarıdan izlendiğinde aynı imtihan gibi durur bu imtihanlar. Mesela herkesi bir aile imtihanı, eş/çocuk imtihanı vardır bilinir ama içine girildiğinde birbirine yakın olmayacak kadar farklı imtihanların olduğunu görürüz. Bu nedenle ilk anlaşılması gereken hakikat, sizi Rabbimizin sözünü ettiğiniz tarzda bir imtihana tabi tutuyor olmasıdır. Bu size özel bir imtihandır. Siz özel olduğunuz için imtihanınız da özeldir. Bunu bu şekilde idrak etmekle iyi bir başlangıç yapmış olursunuz. Ya da sizin açıklarınızın o alanda olduğunu anlayarak, açığı kapatmada iyi bir merhale kat etmeyi becereceksiniz demektir. Bu anlama ve yorumlama tarzına göre ‘bıkıp usanmak ve umutsuz kalmak’ sizin açınızdan bakıldığında filanca Müslüman’ın ‘alkol’, diğer Müslüman’ın ‘zina’ eksenli bir imtihanı gibidir. Üzerinize düşen, usanmadan yokuşu yürümeye çalışmaktır. Kılamıyor olsanız bile namaz aşkını sürdürmelisiniz. Pratikteki arızayı itikattaki arızaya dönüştürürseniz şeytanı iki kere mutlu edersiniz. Melekler sizin itikadî alt yapınızı sizin kimliğiniz olarak belirleyeceklerdir. İtikadî alt yapının tamiri, affı da yoktur. Pratikteki sıkıntılar ise Rabbimizin ‘Ğafûr’ isminin içinde biiznillah erir. Kuluz, eksikiz, sıkıntılıyız, arızalıyız ama asla umutsuz değiliz. Eğrilebiliriz ama kırılıp gitmeyiz biiznillah. Hiç tereddüdünüz olmasın durum budur. Pek çok kul böyledir. Akıbet ise ‘Allah’ı hesap ettikleri’ bir yolda yürüyebilenlerin olacaktır. Bu yorumu idrak edemezseniz, zamanla vesveseye kayma ihtimaliniz de vardır. Bugün beğenmediğiniz hâlinizi yarın ilkeleştirmiş olarak önünüze koyar şeytan, çok dikkat edin. Önünüze değil ileriye bakın. Dua etmeyi unutmayın; kendinize, bize ve bütün mü'minlere.
Selamünaleyküm. Sadece sizin anlattığınızla karar verilmesi zordur. Böyle bir mantık akıllı bir insanın mantığı değildir. Eşinizin de haklı olduğunu ispat edebileceği bir gerekçesi olmalıdır. Değilse eşiniz doktor görmelidir muhakkak. Bu durumu aile büyüklerinizin halletmesini isteyin. Aile büyükleri bir araya gelip ne yapacaksa yapsınlar.
Aleykümselam. Bu bir kurtuluş değildir, olsa olsa pansuman tedbirdir. Ya haramı oradan atın ya da siz oradan ayrılın.
Aleykümselam. Mü'min kendisi ile alakalı olmayan işlerle ilgilenmeyen insandır. Sizin de çalıştığınız bir iş yeri veya sizin görev alanınıza giren bir iş ise yapın ama 'ihbardan para kazanan' biri olmanızı yakıştıramam.
Aleykümselam. Böyle bir kadını (sizin anlattığınızı esas alarak söylüyoruz) tutmayı istemek de şahsiyet açısından uygun olmayan bir durumdur. Bir büyüğünüzü hakem yapın. İleride pişman olmamak için onun kanaatini uygulayın. Rahat edersiniz.
Aleykümselam. Samimi bir tevbe edin. Tevbenize güvenin. Tekrarını yapmamaya azimli olun. Onun yerini dolduracak salih ameller yapmaya gayret edin. Ve tevbenizi koruyun. Gerisini de Allah'a bırakın.