Fetva Meclisi
Soru
Hocam, babam hacca yazıldı. Diyanet kura çekecek. Eğer kura çıkmazsa özel şirketlerden birine fark ödeyerek gitmesi doğru olur mu, rüşvete mi girer?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Hac, her Müslüman'a bir kere farzdır. Nasıl yaparsa yapsın haccı yerini bulur, tekrarı gerekmez. Sıkıntılı yollarla yapılan hac da hactır ve o yolla ödenen para rüşvet değildir ama o yolun denenmesini tavsiye etmeyiz.
Size birkaç hususu belirtmekte yarar buluyorum: a- Temiz duygularla hacc hasreti çekip haccetmeden ölüp gitmek, hacca milli takım uğurlanır gibi uğurlanarak gitmekten, riyaya bulaşmış bir hacc yapmaktan çok daha iyidir. Merak etmeyin, gidemeseniz de Allah Teâlâ'nın size gitmiş muamelesi yapması mümkündür. En azından bunu değerlendirin. b- Gidebilecek birinin hakkını gasbedip gitmenin dışında 'kaçak' yollarla hacca gitmek caizdir. Yeter ki bir mü'minin hakkını gasbetmek olmasın. c- Bu işin aksamasında Suudi Devleti'nin sorumluluğunu kimse yok sayamaz. Ama o sorumlulukta TC'nin de büyük payı vardır. Mesele, hacc ibadeti üzerinden değil hacc ibadetindeki para üzerinden değerlendirilmektedir. d- Sizin başvurmayı planladığınız yollarla haccın bir risk taşıdığını da dikkate almayı unutmayın; hayal kırıklığına uğrarsınız. Allah umduğunuza erdirsin.
Normal şartlarda yalanla haccı birleştirmeniz doğru olmaz. Eğer bütün yollar tıkanırsa kendinize raporla bir yol açabilirsiniz.
Haccın farz olması için şart olan ekonomik imkân kuraya yazıldığı sene için yeterli olurken bir sonraki sene yeterli olmayabilir. Burada bir niyet karışıklığı olmadığı sürece sıkıntı da yoktur. Son hac fiyatları artmış olabilir, kişi elindeki parayı başka bir zaruri ihtiyacına harcamış olabilir. Hacca gitmeye niyeti devam eder, ilk fırsatta da gider. Böyle bakmak daha evla olur.
Evet, haccın kabul olması için kuradan çıkması gerekmez. Yerinde, zamanında ve şartlarına uygun yapılan hac hactır. Başkasının sırasını işgal ederek gitmek kul hakkı oluşturabilir. Kul hakkına girmeden açılan farklı kapılardan gitmek hacca mani değildir.
Siz kendiniz için gitseniz bu hac nafile bir hac olur çünkü farzı yaptınız. Babanız vasiyet bırakmadığı için onun adına yapsanız o da nafile bir hac olur. O veya bu, ikisi de nafile hactır. İkisinden birini tercih etmenizde sakınca olmaz. Kendinize niyet edip babanız için orada bir umre de yapabilirsiniz. İçinizdeki hislere bakarak hareket edin, babanıza ait duygusallık öne çıkıyorsa onun adına yapın. Allah teala kabul buyursun.
dini sorular konusundaki diğer fetvalar
Eğer aranızda bir ittifak sağlayabilirseniz dinen bu ittifak geçerli olur. Eğer ittifak sağlayamazsanız, dinen nasıl bölüşülecekse o şekilde bölüşmeye razı olmanız gerekir. Ama anlaşılan kardeşlerden bazıları devletin kararına göre sonuç almak istiyorlar. Bu durumda sizin de yapacak bir şeyiniz yok demektir. Ama ne olursa olsun, elinizdekinin tümünü de verseniz kardeşlik bağlarınızı sakın koparmayın. Şu dünyanın bütünü bir kardeşin eli kolu kadar bile değerli değildir. Bir dağın kenarındaki yüz metre kare yere değer mi hiç? Gerekirse bütününden vazgeçin, kardeşlerinizden vazgeçmeyin. Allah'ın katındaki daha hayırlıdır, bunu iyi bilin.
Elbette, bütün fetvalar her şeyin normal görüldüğü gibi olması üzerine konuşulur. Eğer 'şöyle olursa böyle olur' gibi tevillere girersek onun sonu gelmez. Sizin mantığınız buna yatmadığına göre amel edeceğiniz iş de bellidir. Allah'a emanet olun.
'Şart olsun' sözünden ne kastettiğiniz önemli. Eğer, 'gelirsem karım boş olsun' şeklinde bir kastınız vardı ise ve tekrar gitti iseniz, eşiniz sizden bir talakla boşanmış olur. Hayır kastınız, yemin etmek türünden bir şey ise sonucu önemli olmayan bir söz söylemiş sayılırsınız. Neden ve ne kasıtla bu sözü kullandığınıza siz karar vereceksiniz. Eğer şu ana kadar o dükkâna gitmedi iseniz, hiç gitmeyin ve riskten kurtulun. Gitti iseniz, eşinizle nikâh tazeleyerek şüpheden kurtulun.
Evlerdeki tuvaletlerin mümkün olduğu kadar kıbleye sırt verecek veya yönelecek şekilde yapılmaması gerekir. Önceden yapılmış ve şimdi değiştirilmesi kolay olmayan bir tuvaleti de değiştirmek gerekmez. Allah’a emanet olun.
Bu bir savaştır. Şeytan ve nefisle savaşıyoruz. Yıkılmadan devam etmeye mecburuz. Hiçbir şey olmamış gibi devam edin.
Devletin vatandaşına takdir ettiği bir tür maaş durumunda olan bu para alınabilir diye düşünüyorum.