Fetva Meclisi

Taksitleri gününde ödeyene son taksitte indirim veya tamamen hediye etme gibi bir şart konabilir. Bu caizdir. Böyle bir sözleşme yapıldığında da herkes sözüne uymak zorunda olur.

Sattığınız bir üründe bir sorun çıkarsa: Bu sorun sonradan oluşmuş ise sizin bir sorumluluğunuz yoktur. Sorun siz satmadan önce vardı ise müşterinin alışverişi iptal edip malı germe veya tamir ettirip farkı size ödetme hakkı vardır. Siz satarken, “bir eksiklik kabul etmiyorum, bu şekilde alıyorsun” dedi iseniz o da kabul etti ise zararı müşteri karşılamak zorundadır. Siz, “arabanın ayıbını gizlemiş” durumda olursanız yani “bir eksikliği yoktur” dedi iseniz o takdirde o haklı olur.

Borçlu fiilen bir sıkıntıya girmiş ise mesela yangın geçirmek gibi bir felaket yaşadığı için ödeme yapamıyorsa asıl olan ona müsamaha gösterilmesidir. Buna göre de kalan borçlarının aciliyet kesp etmesi söz konusu olamaz. Normal durumlar için ise TAKSİTLERDEN BİRİ ÖDENMEZSE KALAN TAKSİTLERİN TAHSİLİ ACİLİYET KAZANIR şeklinde bir sözleşme maddesi caiz görülmüştür.

Burada şirketi açık bir zarara sokma yoktur ama emin olarak görüldüğü bir pozisyonda ahlâk açısından hata vardır. Haram kelimesini tam olarak kullanmasak da doğru olmayacağını söyleyebiliriz. Yarın daha büyüğüne kaymak için şeytan bu zafiyeti kullanabilir. Onun şefi bu duruma izin verirse bir sıkıntı yoktur.

Selamünaleyküm. Ailenizin sizin evliliğinizi engelleme hakları yoktur ama siz de onları yok sayarak bir evlilik yaparsanız, gelecekte huzurunuza kuyu kazarsınız.

Tutmadığınız günleri tek tek hesap edip not ediniz. Unutmamak için bu borcu ölene kadar ödeme niyetinizi sağlam tutunuz. Fırsat buldukça bir gün dahi olsa tutun. Şu an tutabilecek takatiniz yoksa takat bulduğunuz ilk anda tutunuz.

Selamünaleyküm. Asıl olan hak sahibi ile helalleşmektir. Diğer günahlar gibi, tövbe etmek kul hakkını silmez. Sahibi hakkını helal etmelidir. Bunun mümkün olmadığı durumlarda, o hak sahibine bir yol ulaştırılabilirse ya da onun adına sadaka olarak verilirse inşallah haktan kurtulmak mümkün olur.

Selamünaleyküm. Âyet ve benzeri mukaddesatı öyle yerlere yazmamak gerekir. Yazdı iseniz korumalısınız.

Selamünaleyküm. Sizinkini evlilik olarak isimlendirmek çok zor, nasıl bir evlilik, nasıl bir insanlık bu? Böyle şeylerin sözü mü olur? Evet, kadına takılan takılar, onun malı idi, onun rızası olmayan bir şeyde kullanılmaları yanlıştır. Sen onları tespit et, zamanla ödeyeceğini söyle ve elin genişleyince öde. Diğer konularda ise hakkını helal etmemek gibi bir hakkı yoktur.

Selamünaleyküm. Bilhassa ezberlenen ayetleri unutmanın ağır bir günah olduğu hakkında hadis vardır. Ancak buradaki unutma, ihmal etme, basit görme nedeni ile olan unutmadır. Yaşlılık gibi bir nedenle oluşan unutma buna dâhil değildir. Kuran’ımızın hatalı okunmasına izin veremeyiz. En azından sessiz bir şekilde doğrusunu kendimiz okuruz.

Selamünaleyküm. Sakın bozmayın yemininizi, sakın!

Selamünaleyküm. Domuz ve köpek hususunda dinimizin hükümleri katidir. Bu iki hayvan beslenemez. Sadece köpekler için belli ruhsatlar vardır. Diğer hayvanlar ise sağlık açısından sakıncalı bir durum yoksa ve hayvan necaset yemiyorsa beslenebilir. Yeter ki hayvanın evde hapsedilmesi, onun fıtratını bozma nedeni olmasın. Fıtratın bozulması ile de şunu anlamalıyız. Mesela bir deniz balığı süs için kullanıldığında fıtratı ile oynanmış olmaktadır. Buna benzeterek hükmü anlamamız mümkündür. Bir başka husus da şudur: Mü'min insan, yaptığı işte kimi taklit ettiğine de dikkat etmelidir. Bu tür işler, ahiret derdi olmayan, nesil yetiştirmek gibi bir gaye peşinde olmayan insanların işleridir. O seviyeye düşmemek gerekir.