Fetva Meclisi
Soru
Hocam eşim omurilik amaliyatı oldu iki gün önce. Ameliyat olmadan önce sağ salim çıkarsam bir dana kestireceğim diye adamış. Ben de şaşırdım, bir şey diyemedim. Bir müddet sonra hayvanın başını toprağa koyup keseceğimize başımızı secdeye koyup şükredelim dedim, bir sessizlik oldu. Eşim de ben de namazlarımızı kılıyoruz çok şükür. Bu konuda tereddütte kaldım. Ne yapmam gerekir?
Cevap
Benzer fetvalar
Aleykümselam. Her yıl adak kesecek durumu yoksa buna göre cevap şudur: Böyle bir adak yapmamalı idi öncelikle. Yaptıktan sonra da o adak ailenin değil o şahsın sorumluluğudur. Altından kalkamayacak bir durum oluşuyorsa adak yerine yemin keffareti olarak üç gün oruç tutabilir eşiniz. O adak da kalkmış olur.
Selamünaleyküm. Bütün bunların yerine hayvanlara eziyet edecek yerde dua edin. Dua size yeter.
Selamünaleyküm. Böyle bir ibadet çeşidi yoktur; şükretmek vardır. Şükür de illa kurbanla olmaz. Kendinizi zorlamayın. Şükür olarak, Allah’ın size ihsan ettiği nimetleri, O’nun rızasına uygun olacak şekilde kullanmanız yani haramsız bir ortam oluşturmanız iyi bir şükürdür. Böylesini yapın. Sadakalar verin. Allah malınıza, sıhhatinize bereket versin.
Aleykümselam. Can alıcı noktayı siz tespit etmişsiniz. Bir ortağın 'kurban niyeti dışında' bir niyetle ortak olması bütün ortaklar için kesileni et yığınına dönüştürür. Kardeşlerinizin bu kadar açık bir ibadet bilmezlikleri varsa siz o kurbandan başka kurban kesin. Babanızın hatırı için de ona ortak olun. Yalnız böyle bir ithamda hassas olmalısınız. Ağır bir yük olur omuzlarınızda hatalı bir karar verirseniz.
Selamünaleyküm. Bir kere, şükür kurbanı kesmeniz, yaparsanız çok iyi yapmış olacağınız, kaçırılmaması gereken bir iş değildir. Evet, şükür kurbanı kesebilirsiniz ama ondan daha önce kalbinizden Allah'a şükretmeyi denemeniz evla olandır. Netice olarak şükür kurbanı keserseniz onun eti adak gibi değildir. Bildiğiniz kurban bayramındaki kurban gibi kabul edebilirsiniz onu. Kestiğinizi fukaraya dağıtırsanız daha da iyisini yapmış olursunuz.
Bekâr ve ailenizle yaşıyor olmanız namazınızı farklı yapmadığı gibi kurban görevinizi de farklı yapmaz. Herkes gibi siz de varlığınız varsa keseceksiniz. Bugünkü kurlar üzerinden yaklaşık olarak 32 bir lira veya muadili bir kenarda paranız varsa kurban keseceksiniz. Ya da kimde varsa o kesecek. Allah kabul etsin.
adak konusundaki diğer fetvalar
'Şu işim olursa, şu gerçekleşirse' gibi şartlara bağlantılı olarak yapılan adaklar (nezir), söz konusu şart yerine geldiğinde uygulanmalıdır. Müslüman, gerçekleştirilmesi mümkün olmayan bir şeyi adamadıkça adağına bağlı kalmadır. Adaktan dönmek yoktur.
Kurbanın mahiyeti (akika, vacip, adak, şükür) hakkında bilgi vermediğiniz için tereddüdünüzü nafile bir kurban kesmek mi yoksa para bağışı yapmak mı şeklinde anlayarak cevap veriyorum. Hangisi daha çok fakirin ihtiyacını giderecek yardımcı olacaksa o bağışı yapmak daha faziletlidir. Buna da sizin bulunduğunuz çevrenin maddi şartları karar verecektir. Nafile bir ibadet olduğu için, eşinizin sizin yerinize bağış yapması konusunda sizi zorlaması doğru olmaz. Siz nafile kurban kesmek istiyorsanız bu sizin tercihinizdir ve buna engel olunmamalıdır. Ancak eğer eşiniz sadaka vermek istiyorsa bu da güzel bir davranıştır ve buna da karşı çıkılmamalıdır. Özetle, kurban kesmek, ibadetin asıl ruhuna daha uygundur. Fakat sadaka vermek ise ihtiyaç sahipleri açısından daha faydalı olabilir. Eğer çok büyük bir ihtiyaç varsa sadaka daha faziletlidir. Ancak genel olarak kurban kesmek daha faziletli kabul edilir.
Eşinizin söylediği ifadeye göre çocuğunuzun tahlillerinin iyi çıktığı her yıl kurban kesmek zorundasınız. Bu kurbanı bütçenize uygun olan herhangi bir şehir, ülke veya kıtada kesebilirsiniz. Buna göre kurbanınızı Afrika'da da kesebilirsiniz. Allah yavrunuza şifalar versin.
Bu durum, o koyunların kurbanlık olarak kullanılmalarına mani değildir.
Adak ancak niyetle adak olur. O sözü adak niyeti ile söyledi ise o günleri oruçlu geçirmesi gerekir. Misafirlikte sadece nafile oruç bozulabilir. Bu ise nafile değildir. Kaza da nafile değildir.
Adağınızın yerine gelmesi için muhakkak bir koyun kesmelisiniz. Adarken ismini verdiğiniz yer de öncelikle değerlendirilmelidir. Sizin başında bulunmanız gerekmez. Soruşturun, güvenli buluyorsanız, size dönüşü mesela belgeli olarak yapıyorlarsa parasını göndermeniz yeterli olur. Geçmiş olsun.