Fetva Meclisi
Soru
Bayanlar arasında yapılan altın günleri gibi, altın değilde para gününe girlse bunda bir sakınca var mıdır? Ayda bir kurada çıkan kişiye altın yerine para verilmesi doğru mudur?
Cevap
Benzer fetvalar
Her şeyden önce bunun, eşlerinin bilgisi dahilinde olması gerekir. İkinci olarak da para toplamanın getirdiği sıkıntı, her ne kadar direkt haram olarak vasıflandırılacak durumda değilse de riskli bir iş olarak durmaktadır. Tavsiyemiz katılmamanın doğruluğu yönündedir. Allah'a emanet olun.
Uygulamadan kastınızı net olarak anlayamadık. Anladığımız şudur: Bir grup insan ALTIN GÜNÜ adı ile yardımlaşan bir çalışma içinde oluyorlar. Mesela her ay birinin evinde toplanılıyor. Sırası gelen eve bir altın alınıyor. Bu ise kastınız, kadınların bu faaliyetinin dinimizin emrettiği iyilikte yardımlaşma kalitesinde olmadığını düşünüyorum. Kendisine de sıra geleceğini düşünerek bir insanın yardım etmesi dinimizin emrettiği yardım değildir. Bacılarımızın bu tür işlerle kendilerini oyalamamalarını tavsiye ederiz öncelikle. Eğer söz konusu iş yapılacaksa, toplanan para ile o gün ne alınıyorsa o alınır. Şu veya bu olacaktı diye bir belirlemenin adına altın günü değil HAYAL ÜZERİNDEN ZENGİNLİK GÜNÜ demek daha doğru olur. Herkese hangi altın türü alınabildi ise onun alınmasında ya da para isteyene paranın verilmesinde ilke olarak sakınca olmayabilir.
Dinimiz yardımlaşmayı, sıkıntıları gidermede birbirine destek olunmasını önemseyen bir dindir. Altın günü gibi günler de birbirine yardım gibi dursa da aslında hiç kimsenin bir fayda sağlamadığı, kendi parasının kişiye geri döndüğü bir sistemle yapılmaktadır. Bu da ihtiyaç olmayan bir sistem anlamına gelmektedir. Aynı zamanda bir araya geliş tarzı, oluşan gündemler, edilen muhabbetler kişiye ne kadar fayda sağlıyor; bu durumda uzaktan hassas bir şekilde incelenip katılım durumuna karar vermek sağlıklı olacaktır. En temelinde de malayani kısmını doldurur bir beraberlik olup olmamasına da dikkat edilmesi gerekmektedir. Belirlenen miktarın altın/para türünden olmasında bir sıkıntı yok, hangi altın türü belirlendi ise onun alınmasında veya para isteyene paranın verilmesinde ilke olarak sakınca olmayabilir. Şunu da unutmamak gerekir ki para toplamanın getirdiği sıkıntı, her ne kadar direkt haram olarak vasıflandırılacak durumda değilse de riskli bir iş olarak durmaktadır. İnsana fayda vermeyen, bazı durumlarda tereddütlü pozisyonda durmaya sevk edebilecek bu gibi işlerden de uzak durulması gerektiğini tavsiye ederiz. Rabbim yardımcımız olsun.
Siz kurum olarak talep ettiğiniz ücreti “sadece şurada kullanacağız” diye daralttığınız bir hibe olarak almıyorsunuz. Bir ücret niteliğinde alıyorsunuz. Dolayısıyla onu şeffaf bir şekilde benzer yerlerde kullanmanızda sakınca olmaz.
Selamünaleyküm. Haram bir paranın elden çıkarılmak için verilmesinde iki şeye dikkat edilmelidir. Birincisi ondan bir sadaka beklentisi içinde olunmayacaktır. İkincisi de, veren kişinin direk veya dolaylı bir yolla ondan istifadesi olmayacaktır.
Selamünaleyküm. Altının o kiralanması caiz değildir.
altın konusundaki diğer fetvalar
Selamünaleyküm. Bu soruda müphemlik var. Bu müphemliğe dikkat ederek şu cevabı verebiliriz: - mehir ilk belirlendiği şekildedir. Daha sonraki ilaveler bir vaat olabilir yani söz vermedir, mehir değildir. Söz ise yerine getirilir elbette. - Kadının baba evine gitmesi ile nikâh düşmez, erkeğin boşaması ile nikâh düşer. O gitmelerde erkeğin boşaması olup olmadığına göre durum değişecektir.
Selamünaleyküm. Ödeyeceğiniz burs bedeli ve diğer borçlarınızı toplayın. Değer olarak elinizdeki altınlarla ölçün. Borçlar düştükten sonra elinizde kalan altın 80 gramdan az oluyorsa sizin zekât vermeniz gerekmez. Düştükten sonar yine de 80 gramdan fazla oluyorsa, o zaman zekâtı hesaplayın. Kendinize borç yazın, durumunuz düzelince toplamı ödersiniz.
Selamünaleyküm. Bileziğin örfen belli olan bir şekli vardır. Çift, burma gibi ilaveleri bilezik denince akla gelmez. Ortalama bir bilezik, 'bilezik' olarak anlaşılmalıdır. Mesela kadın 'burma bilezik' gösterse o hakkı olmaz.
Selamünaleyküm. Eşinizin zekâtını ödemeye mecbur değilsiniz. Ödemiyorsa onun bileceği bir iştir bu. Siz kendi malınızdan onun zekâtını vermeyin.
Selamünaleyküm. Anında paraya dönüşmeyen bir sistemle altın satışı caiz değildir.
Selamünaleyküm. İbadetlerde ve yasaklarda 'neden' sorusunun net bir cevabı olmaz. Hikmetini Allah'ın bileceği işler olarak görülür bunlar.