Fetva Meclisi
Soru
Ben 27 yaşındayım ve yaklaşık bir senedir 90 km'den fazla olan yolculukları mahremsiz yapmıyorum. Fakat akrabalarımızın çoğu başka şehirlerde oturuyorlar. Sağ olsunlar sıkça bizi ziyaret ediyorlar. Fakat babam akraba ziyaretinden fazla hoşlanmıyor. O yüzden bizler de geri ziyarette bulunamıyoruz. Ehliyetim var. Annem ve kız kardeşlerim baskı yapıp gitmemiz gerektiğini, yoksa ayıp olacağını söylüyorlar. Bir yerde akraba bağlılığına önem vermediğimizi düşünecekler diye annem üzülüyor. Fakat ben kendilerine babamsız gidemeyeceğimi söyledim. Bu düşüncem doğru mudur?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. İki buçuk saatlik mesafe km olarak 90 km den fazla olmalıdır. Bir bayanın 90 km den fazla bir mesafeye tek başına gitmesi caiz değildir. Buna göre durumunuz şudur: - Hanımınızın kardeşi, oğlu gibi bir mahremi yok ve yalnız o yola gitsin diyorsanız, siz hatalısınız. Götürmelisiniz. - Bir kadının şehir içindeki anne babasını örfe göre ziyaret etmesi hakkıdır. Bu örf, yöreden yöreye değişir. Şehir dışındaki mesafelerdeki ziyaretler ise ülkemizde genelde yılda bir şeklindedir. - Böyle bir konuyu sorun olacak şekle getirmeden çözmeniz, sizin erkeklik görevinizdir. İki gün bırakın, ayda bir gitsin, iki ayda bir gitsin veya benzeri bir çözüm üretin. Erkeklik sadece yasak koymakta değildir, sorun çözmek de erkekliktir.
Annenizin bakıma ihtiyacı var ve diğer kardeşlerinden biri o ihtiyacı göstermediği için seni yanında istiyorsa gitmek zorundasın. Onun emri senin için bağlayıcıdır. Annen sana acıdığı için mesela seni yanında görmek istiyorsa onu ikna ederek izin al git ki, yaptığın işten bereket göresin.
Aleykümselam. Bir zaruret durumunda gidebilirsin ama sıradan bir ziyaret için gitmen caiz olmaz.
Aleykümselam. Mahremsiz yolculuk kadın için caiz değildir ama ağır zaruretler durumunda bir yolculuk yapılabilir. Zaruretin ağırlığı veya normalliği ise sizin belirleyebileceğiniz bir durumdur.
Selamünaleyküm. Bir cenazeye yetişmek gibi zaruri durum olduğunda yolculuk yapabilirsiniz. Bunun dışında hüküm bildiğiniz gibidir. Orada kimseniz yoksa sizin de yakınlarınızın bulunduğu yere dönmeyi planlamanız gerekir.
Bulunduğunuz yerde ve devam ettiğiniz kurumda dininiz ve ahlakınız açısından bir risk oluşmuyorsa bu yaptığınızda fıkha aykırı bir durum yoktur. Zira yasak olan, bayanın seferîlik mesafesinden uzun bir yere tek başına mahremi yanında olmadan gitmesidir. Şehirde mahremi yanında olmadan yaşaması bu yasağa dâhil değildir.
akraba ziyareti konusundaki diğer fetvalar
Hiçbir haram tehlikesinin olmadığı yer yoktur. Muhakkak haram riski taşır bulunduğumuz yerler. Bizim vazifemiz bile bile harama bulaşmaya karşı tedbirli olmaktır. Sizin yapmanız gereken şudur: a- Hiçbir şekilde haram olan gıybete ve benzeri şeylere bulaşmayacaksınız. b- Yaşınıza ve konumunuza uygun tepkinizi de göstereceksiniz. c- Sılayırahimi de yapacaksınız. Eğer yüzde yüz harama batma gibi bir duruma neden oluyorsa sılayırahimi o anda terk edebilirsiniz. Konum düzelince tekrar devam edersiniz. Bu bir dakikalık bir kesme de olabilir bir aylık da.
Akraba ve sılayırahim önemlidir, dinin korunmasını istediği bağlardandır ama dinin kendisi onlardan daha değerlidir. Dinimize zarar gelebilecek bir ilişkiyi sürdüremeyiz. Dininiz açısından bakın konuya; sakınca hissettiğinizde uzak kalın, uzak durun.
Selamünaleyküm. Kuzenlerinle savaşman gerekmez. Evlenmenle beraber adım adım mesafe koyarsın. Bir zaman sonra onlar yeni durumu kabullenmeye mecbur olurlar. Bir de onlarla bulunmak zorunda kaldığın zamanlarda dini meseleleri gündeme getir. Hem tebliğ yapmış olursun hem de saha karşı seviye belirlemiş olurlar. Allah'a emanet olasın.
:Selamünaleyküm. Sılayırahime mani olmanız doğru olmaz elbette ama onların da sizin evinizi otel gibi kullanmaları yanlıştır. Bunu eşinize izah etmeniz gerekir. Siz izah ederken sorun çıkıyorsa bir aile büyüğünüz bu konuda araya girsin. Ortasını bulmanız gerekiyor.
Aleykümselam. Bayramlarda sılayırahim, bir ibadet olarak yani bayram namazı gibi bayramın gereklerinden biri olarak yapıldığında bid'attir denebilir.Bayramlar bir fırsat olarak değerlendirildiği için sılayırahim yapmakta ise hiçbir beis yoktur.
Selamünaleyküm. Yaşın ne olursa olsun, taviz vermezsin. Yaşı on dokuz olan namazda gevşeklik edebiliyor mu? Din dindir. Asıl bu yaşta mücahit olmak durumundasın, dik dur, sabret ve kazan.