Fetva Meclisi

Selamünaleyküm. Özür sahibi olduktan sonra ara sıra kısa süreler için özürlü olmanıza neden olan durumun kesilmesi özürlü abdesti sahibi olmanızı engellemez. Her namaz vakti için abdest almanız yeterlidir. Vaktin başında abdest alın, başka bir nedenle abdestiniz bozulmadıkça abdestli sayılırsınız.

Bir mezhepten diğerine geçme gibi bir iş yapmanız gerekmez. Her namaz vaktinde abdest almanız gerekiyor. Diğer namaz vaktine kadar o özürden başka bir abdest bozma nedeni olmadıkça abdestli sayılırsınız. Bu bir özür durumudur. Geçmiş olsun.

Sürekli bir akıntı, gaz veya benzeri bir durum varsa ve bu durumu kontrol etmeniz mümkün değilse, "özür sahibi" sayılırsınız. Özür sahibi olan kişiler için özel hükümler geçerlidir. Özür sahibi olma şartları: Abdest aldıktan sonra, namaz vakti boyunca sizi rahatsız eden durum (örneğin, akıntı, gaz vb.) sürekli olarak devam ediyor ve engellenemiyorsa. Her namaz vakti en az bir kez tekrar ediyorsa her namaz vakti için bir abdest alırsınız. Bir namaz vakti içinde abdesti bozan durum (gaz, akıntı vb.) olsa dahi aldığınız abdestle o vaktin farzını ve nafilelerini kılabilirsiniz. Bu, özür sahipleri için kolaylaştırıcı bir hükümdür. Örneğin: Öğle vakti için abdest aldınız ve namaz kıldınız. O esnada midenizde hareketlenme veya kaçak bir durum oluştuysa, abdestiniz bozulmuş sayılmaz ve namazınızı devam ettirebilirsiniz. Ancak yeni vakit geldiğinde tekrar abdest almanız gerekir. Bu tür rahatsızlıklar, vesvese (aşırı şüphe) oluşturabilir. Eğer abdestinizi aldıktan sonra gerçekten kaçak olmadığını düşünüyorsanız, kendinizi aşırı zorlamamalısınız. Vesvese ile hareket etmek hem sizi yorabilir hem de ibadetten soğutabilir. Özetle her vakit abdest alarak namaz kılmanız doğru bir uygulamadır.

Özür sahibi kimsenin çamaşırına özür yerinden çıkarak bulaşan kan, irin, idrar, dışkı, cerahat gibi şeyler özür hâli devam ettiği müddetçe namaza engel değildir. Zira özür hâli devam ettiği için bundan kaçınılması mümkün değildir. (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, 1/306-307) Kalın bağırsak ameliyatı olup da sürekli dışkı çıkaran ya da bir namaz vakti hiç kesilmeden dışkı çıkarıp sonra da her namaz vakti bu özrü en az bir kez tekrarlanan kişi özür sahibi sayılır. Böyle kimseler Hanefî mezhebine göre her vakit için bir abdest almak suretiyle namazlarını kılarlar. Bu abdestle vakit içinde diledikleri kadar farz veya nâfile namaz kılabilirler. (Merğînânî, el-Hidâye, 1/34) Mâlikî mezhebine göre ise özür sahibinin abdesti, vaktin girmesi veya çıkması ile değil, özrün dışında abdesti bozan bir şeyin meydana gelmesi ile bozulur. (İbn Rüşd, Bidâyetü’l-müctehid, 1/41; Desûkî, Hâşiye, 1/114-118) Bir kimsede bulunan özür hâlinin, kişiyi ileri derecede sıkıntıya sokması ve abdest almada ciddi zorluklarla karşı karşıya bırakması durumunda Mâlikî mezhebinin bu görüşü ile amel edilebilir.

Selamünaleyküm. Özür sahibi olmayı tam anlamamış gibisiniz: Mesela iki saat sürekli kanama olması durumunda özür sahibi olursunuz. Namazınızı kanamaya rağmen kılabilirsiniz. İkinci bir namaz vakti gelince bir abdest daha alırsınız. Bu şekilde düşünün. Geçmiş olsun.

a- Söz konusu hata abdestin farzları dışındaki bir hata ise mesela kulakları meshetmek gibi bir hata ise yapılması gereken hiçbir şey yoktur. Namazlar tamamdır biiznillah. b- Hata abdestin farzlarından biri üzerinde ise mesela yüz yıkanmadı ise bu durumda abdest yok demektir. Abdest olmadan da namaz yoktur. c- Bu durum sahibi İslam'ı öğrenmesi mümkün olmayacak şartlarda yaşayan biri ise bu onun için özür kabul edilebilir. İslam'ı ve hükümlerini normal şartlarda bilmesi mümkün olacak bir yerde yaşayan için ise bu bir özür oluşturmaz. Namazları kaza etmesi gerekir. d- Çok üzün süreli mesela yıllarca süren bir zaman ise bu arızalı zaman öğrendikten sonra ciddi bir şekilde abdesti ve namazına devam eder. Gerisinde de kaza edebildiği kadar eder, Rabbinin mağfiretine sığınır. e- Her hâlükârda tevbe ve istiğfar etmeyi de unutmaz.

Önceki namazlarınızı iade etmeniz gerekmez. Bundan sonra dikkat edin yeterlidir.

Oruçlunun, oruca zarar vermesinden endişe ederek ağzına ve burnuna dikkatli su vermesi gerekir. Yaptığınız doğrudur.

Abdest suyu necis değildir. Necis olan bir su bedende veya elbisede iken namaz sahih olmaz. Abdestte kullanılıp bedene değen su ile alakalı olarak farklı bir hüküm vardır. O su için necis denmez ama 'abdestte kullanılmış bir su' olduğu için farklı bir durumu vardır. O suyun namazı engelleme gibi bir farkı yoktur.

Size şöyle bir tavsiyede bulunabiliriz: Yaralı bölgeyi pansuman şeklinde kapatın. Elinizdeki bir kesiği pansuman ettiğiniz gibi olsun. Pansuman içinde yani sargı durumundaki yerde kanama olsa da zararı olmaz. Onu açtığınızda abdest almanız gerekir sadece. Bunu yapmanız mümkün değilse durum şöyle olacak: Özür sahibi olmanız için iki namaz arasındaki vakit kadar sızma şeklinde de olsa sürekli kanama olması gerekir. İki namaz arası kadar zaman olmayınca normal kabul edileceksiniz. Bu da namaz öncesinde çamaşırınızı kontrol etmenizle mümkündür. Namaz öncesinde kontrol edin, gerekiyorsa abdest alın ve namaz kılın. Namaz esnasında vesveseye dönüşmemesi için bakmanız gerekmez. Hissederseniz bakarsınız sadece. Geçmiş olsun, Allah Teâlâ afiyetinizi iade buyursun.

Arkanızda namaz kılanları bulmanız mümkünse bulup o namazı tekrar etmelerini söyleyeceksiniz. Değilse siz en azından tekrar edeceksiniz.

Anneniz bu durum devam ettikçe özürlü gibi abdest alsın. Namazını da o şekilde kılsın. Geçmiş olur inşaallah.