Fetva Meclisi
Soru
Faizsiz bir bankadan para aldım. Faiz almadıklarını söylediler ama benden idari masraf diye bir para istediler. Ben onlardan on bin lira almıştım. Üzerine iki yüz elli lira koyup istediler. Bu faiz değil midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Faizli olmayan bir işlemde kurumun o işlemi yapmak için takdir edilmiş masraflarını alması verdiği paraya faiz alması değildir. Genelde faiz, “verilen paranın yüzde şu kadarla geri verilmesi” veya ödemenin gecikmesi durumunda aylık/günlük olarak şu kadar gecikme farkı şeklinde işler. Masraf ise o işlemin yapılması için kurumun giderlerinin müşteriye o işlem çapında yansıtılması şeklindedir. Bu da faiz değildir. Kurum, bu isimle faizi kılıflandırmak gibi bir hileye başvurmuş ise müşterinin imzaladığı protokolde böyle “fark, faiz, gecikmede zarar tazmini…” gibi maddeler bulunmadıkça sorun olmaz biiznillah.
Faizden tevbe etmiş ve bu günahtan kurtulmak isteyene yardım edilir ve edilmelidir. Yalnız bu konuda tevbe etmemiş kimseye ise mesafeli durmak doğru olandır.
Bu para için FAİZ şartları oluşmuyor. Temiz bereketli bir para da diyemeyiz. Bir kuruma vererek en iyisini yapmış olursunuz. Allah Teâlâ iman hassasiyetimizi daim kılsın.
Borca sözleşme anında veya daha sonra getirilen her ilave faizdir ve caiz değildir. Borç işlemi bir masrafı gerektiriyorsa o masrafın makul olması şartı ile tahsil edilmesi ise faiz olmaz. Bankaların dosya masrafı dedikleri de buna dahil olabilir. Talep edebilecekleri faizi helal göstermek için ‘dosya masrafı’nın içine katmaları ise işlemi faizli ve haram duruma getirir. Makul düzeydeki dosya masrafı caizlik sınırları içinde kalır. Buradaki makul olmayı takdir etmek de aynı işlemin faizli bir borca dönüşmesi durumundaki muhtemel rakamlarla karşılaştırılarak veya uzmanların görüşü alınarak belirlenebilir. Bütün bunlar faizle işlem yapmayan bankalar içindir. Banka zaten faizli bir banka ise onun kapısından girmek başka bir problem olarak görülmelidir.
Maaşınızın hak edişliği hususunda tereddüt oluşturmayın, gerisinde inşaallah sıkıntı olmaz. Allah'a emanet olun.
Alacağınız olan miktara ilave yapmanız caiz olmaz. Alacağınızı tahsil etmek için yaptığınız, avukat masrafı, mahkeme harcı gibi ilave masrafları borçludan tahsil edebilirsiniz. Mahkemenin size takdir ettiği ilave rakamdan bunları alabilirsiniz.
banka konusundaki diğer fetvalar
Faizli işlem yapan bir banka ise o banka elbette siz de canavara yem vermiş oluyorsunuz velev ki bir kuruş olsun.
Faizsiz çalışan bir kurumda görev alabilirsiniz. Memurluk mu orası mı seçeneği ise herkesin karakteri ve kabiliyeti ile orantılıdır.
Bir sakıncası olmaz. Öyle şüpheli bir parayı varlığı olmayan birisine vermekte sakınca yoktur.
Böyle yapmanızda bir sıkıntı olmaz.
Faiz, ona şahit olanın bile vebaline ortak olduğu ağır bir günahtır. Faizli bir kurumun ürünlerini dinen geçerli bir özre dayanmadan satın almak ona ciddi bir kamuoyu desteği vermektir. Zaten banka da ticaretten çok bunu istemektedir. Bu nedenle acil ve zorunlu olmayan satın almaların faizli kurumlardan yapılmasında sakınca görmekteyiz.
Direkt faizli bir bankanın memuru olmak caiz olmaz. Dolaylı olarak bankanın sizin şirketinizden iş alması sizin kazancınızı haram etmez. Bu ikisi arasında işinizi değerlendirebilirsiniz.