Fetva Meclisi
Soru
Hocam şu an elimde dört ciltlik Muhtasar Beydâvî’nin dipnotlar Doç. Dr. Şadi Eren’e ait olan tefsir (Envâru't-tenzil ve esrârü't-te'vîl) var. Sakıncalı gördüğünüz bir durum var mı acaba? Bundan gönül rahatlığı ile yararlanabilir miyim? Benim bir fikrim ve bilgim olmadığı için size danışmak istedim. Allah'a emanet olun.
Cevap
Benzer fetvalar
Bir ilmihal kitabını hazmetmedikçe hiçbir kitap size o beklentinizi vermez. Diyanet ilmihalini hazmedecek şekilde ailece okuduktan sonra başka kitaplara geçin. Tefsir kitap olarak altyapısı olanlar için faydalıdır, gerisi bir ibadet türü olduğu için sevap kazanırlar ama aradıklarını bulamazlar. Şifa Tefsiri başlama tefsiri olarak yeterlidir. Allah yardımcınız olsun.
Bir kere sana kim önceki tefsiri ders olarak okuttu ise, bir ilim terbiyesi olarak o üstadının sana şu tefsirden devam edebilirsin demesi iyi olur. Evet, kendin de seçebilirsin ama uygun olan ondan tavsiye almandır. İkinci olarak da Arapça ve tefsir usulü açısından ne durumda olduğunu bilerek sana bir tavsiyede bulunmam gerekiyor. Netice olarak RUHU’L-MEÂNÎ bir ilim talebesinin kitaplığında temel tefsirlerden biridir. Şimdi onu kitaplığına koy, bugün olmasa da yarın muhakkak istifade edersin. Allah zihnini keskin, amelini makbul kılsın.
Bu saydıkların bir hoca ile okunmadıkça bilgi birikimi bile oluşturmayabilir kaldı ki yan etkisi de söz konusu olur. Tefsir olarak size Mahmut Toptaş hocanın ŞİFA TEFSİRİ yeterli olur. Allah yardımcınız olsun.
Rahat anlamak için Şifa diğerinden iyidir. Aynı zamanda Diyanet tarafından hazırlatılan tefsir fazlaca tenkit görmüş bir çalışmadır; huzurlu bir şekilde Şifa okuyun. Allah muininiz olsun. Okurken not tutun. Baştan sona okumayın. Önce ezber bildiğiniz yerlerin tefsirini okuyarak başlayın.
Selamünaleyküm. Kocakarı ilacı gibi, kitap tavsiye edilmez. Bilgi ve kültür biriminizi bilmeden size ne tavsiye edebiliriz ki? Her kitabın belli bir ağırlığı vardır. Ne biliyorsunuz, ne okudunuz, beyin yoğunluğunuz nedir gibi soruları aydınlatmanız gerekir.
Selamünaleyküm. Okuma yazma seviyeniz, okumaya ayıracağınız vakit gibi soruların cevabını bilmeden bir tavsiyede bulunmamız doğru olmaz. En temel tavsiye olarak Mahmut Toptaş Hoca efendinin Şifa Tefsirini okuyabilirsiniz.
alim konusundaki diğer fetvalar
Müslümanların birbirlerinin istihbaratçısı olmaları bir fitnedir. Özellikle ulemanın birbirine kırdırılır şekilde konuşturulması daha da ağır bir fitnedir. İsmini zikrettiğiniz şahıs, kendi yöresinde gayretler eden bir davetçidir. Bizim onu, onun bizi değerlendirmeye kalkışması doğru değildir. Rabbim hepimizi razı olacağı amellere muvaffak kılsın.
Evet, nikâh kıymak yani iki mü'minin Allah’ın rızasına uygun olarak eş olmalarına şahit olmak mübarek bir iştir. Bunu yapmak iyidir, güzeldir. Bunun için de âlim olmak gerekmez. Ne var ki yaşadığımız zamanda nikâh sakıncalı işler için bir maske gibi kullanılabilmektedir. Bu nedenle resmi bir kayıttan sonrası için sevap maksadı ile yapabilirsiniz nikâh kıymayı. İnsanların haramı örtbas etme arzularına ise alet olmayın.
Öncelikle bu hadisin, din hükümlerini ihtiva ettiğini bilmeliyiz. İkinci olarak da, hayatiyet arz eden bir konuda bilgi saklamakla ticari bir konuda bilgiyi saklamak aynı değildir. Servisin ticari bir kurum olarak bilgi pazarlamayı kazancına aykırı bulması normaldir. Saklanan o bilgi piyasada hayatı etkileyecek nitelikte bir daralma oluşturmamaktadır. Dini bir bilgiyi bir âlimin gizlemesi ile teknik bir cihazın tamirine ait bir bilgiyi bir ustanın bedava vermemesi aynı olamaz. Sizin de durumunuz böyledir. Avukatın da böyledir. Elbette bu bilgiyi sevap maksadı ile vermeniz bir sadaka türüdür ama buna mecbur değilsiniz. Belirttiğiniz model bir arabanın kullanılması hayati bir zaruret değil sıradan ticari bir kullanımdır. Bunu dini bir meseleye benzetemeyiz.
Bir kere kullanılan sözlerin doğru olmayan şeyler olması durumunda ortada bühtan vardır. O da aharmadır; kime olursa olsun. Bunun haricinde kamuya mal olmuş kişilerin, kamuya mal olan ve kamuyu ilgilendiren konularını tahkik etme ve onların diğer özel hâllerini irdelememe kaydı ile gıybet edilmeleri bildiğimiz gıybet değildir.
O veya bir başkasının mezhep telakkimizi değiştirmesi söz konusu olmamalıdır. Eğer mezhep telakkisi bir iki fısıltı ile değişecek nitelikte ise zaten sıkıntı var demektir. İnsanların dinimiz, dinimizin temel başlıkları olan Kur'an, Sünnet, sahabe gibi başlıklara nasıl baktıklarını öncelikli olarak değerlendirmeliyiz. Elbette mezhep telakkisi kişi hakkında bilgi verebilir bir çizgidir ama dışımızda olmasını gerektirecek bir çizgi değildir. Sözünü ettiğiniz hoca kardeşimiz ile çok derinlemesine tanışmadık. Müslüman kardeşim olarak gördüm. Ziyaretime geldiği zaman temel meselelerimiz hakkında dertleştik ve mütalaalarda bulunduk. Allah Teâlâ yardımcımız olsun.
Allah Teâlâ ona rahmet etsin. Vehbe Zühayli hocamız âlim bir zattı. İstikrarlı ve seviyeli eserler yazdı. Eserleri okunmalıdır ama belli bir seviyenin altına hitap etmiyor olabilir. Mesela en az bir ilahiyat düzeyi gerekebilir. O açıdan dikkat ederek okumanızı tavsiye ederiz.