Fetva Meclisi
Soru
Özel bir şirkette bireysel emeklilik satışında çalışıyorum. Yatırılan paralar borsada kullanılıyor. Borsa getirisi birikim üzerine konuluyor. Dinen bu caiz midir? Benim böyle bir yerde çalışmam ve borsaya sebep olmam günah mıdır?
Cevap
Benzer fetvalar
Çalışanın işverenin kazancına zarar oluşturacak bir iş yapması, iş yerinde bulunurken başka bir alandaki işi de olsa görüp para kazanması, iş sözleşmesinde bunun konuşulup işverenin de kabul etmesi ile ancak caiz olur.
Selamünaleyküm. Çalıştığınız iş yerindeki işinizin aynısını dışarıda yapmanız caizdir. Şu hususlara dikkat ederseniz kazandığnız helal olur: a-Kesinlikle, maaşlı olduğunuz yerdeki mesainizle bunun bağlantısı olmayacak. Çünkü çalıştığınız yer, sizin şu saatten bu saate kadar olan her dakikanızı kiralamıştır. Bir telefon görüşmesi bile o saatler içinde özel işinize ayrılmamalıdır. b-Çalıştığınız yerle yaptığınız anlaşmada, dışarıda bir iş yapmama gibi bir söze imza atmamış olmanız gerekir. Çünkü Müslüman sözünün esiridir. c-Çalıştığınız iş yerinin araç ve gereçlerini kullanmayacaksınız. d-Çalıştığınız iş yerinin müşterilerini, kullanmayacaksınız.
Onlarca cevabımdan hiçbirinde 'borsa caiz değildir!' şeklinde bir ifadem olmamıştır. Din ile alakalı hususlarda dikkatli nakiller yapmalıyız. Bu bilginizi lütfen tashih ediniz. Borsada konusu helal olan bir şirketten hisse aldı iseniz malınızın haram olduğu söylenemez. Şu kadar ki borsa, berrak bir zemin üzerinde durmuyor. Allah'a emanet olunuz.
Selamünaleyküm. İlke olarak bu şekilde bir borsa ticaretinin haram olduğunu söylemiyoruz ama görüyorsunuz sizin de kalbiniz rahat etmiyor. Daha temiz bir iş üretmeye çalışın.
Selamünaleyküm. Borsanın kendisi çok bereketli bir iş alanı değildir ama bu program için yasak olmasını gerektirecek bir durum göremedim.
Meri kanun ve yönetmeliklerde yazılı bir durum ise bu aldığınız size helaldir. O dairede kendiliğinizden oluşturduğunuz veya kabul ettirdiğiniz bir para ise haramdır.
borsa konusundaki diğer fetvalar
Borsada da inşaallah bir sıkıntı yoktur.
Kâğıt üzerinde yapılan ticaretin haramlık riski yoktur denemez. Ama borsada kazanılan para, eğer haram iş yapan bir firma üzerinden yapılmıyor ve alım satımda ikinci bir sıkıntı yoksa helaldir. Allah'a emanet olun.
Kâğıt üzerinde para kazanmanın kalbi rahatsız eden yönü hiç bitmez. Bu nedenle borsa gibi işlerden mümkün olduğu kadar uzak durulması tercih edilmelidir. Kural olarak ise borsada üretimi helal olan şirketlerin hissesinin alınması caiz denmektedir.
‘Borsa oynamak’ deyiminde bir basitlik var. Borsa, zaten ulemanın tereddüt ettiği bir alandır. Onu bir de oynama düzeyine indirirseniz görme alanınız bulanır. Ama borsadan, helal bir ticaret yapan firmalardan birinin hissesini alıp satabilirsiniz. Bunu caiz gören âlimler vardır.
Borsa adında, takvayı zorlayan unsurların varlığını inkâr edemeyiz. Fıkıh olarak ise sözkonusu meta mubah bir şey olduğu takdirde borsada alışverişe mubah diyen ulema vardır.
Selamünaleyküm. Borsa olduğu gibi haram değildir, orada çalışan birinin kazancı da bir faizli bankada çalışanınki gibi haram olmaz. Katılım bankalarının işlemleri fetva ile olduğu doğru olabilir ki öyledir ama o kurumlarda net bir İslam'a uygunluk da yoktur. Buna göre hareket etmeliyiz. Size ait bir parayı tahsil etmek için faizli bir bankayı kullanmak zorunda olmanızda bir sakınca yoktur.