Fetva Meclisi
Soru
Bir mü'minin günlük kullandığı ayakkabı necis olduğundan o ayakkabıyla namaz kılması düşünülemez. O halde neden cenaze namazları yaygın olarak ayakkabı ile kılınmaktadır, bu caiz midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Bütün namazlarda olduğu gibi cenaze namazında da namaza mâni olan pisliklerin giderilmesi (necasetten taharet) şarttır. Buna göre, cenaze namazı kılacak kimsenin ayakkabısında namaza engel bir pislik yoksa namazını ayakkabısıyla kılmasında dînen bir sakınca yoktur. Nitekim Resûlullah (s.a.s.), ayakkabıları ile cenaze namazına durmuş, Cebrâil’in ayakkabılarına pislik bulaşmış olduğunu haber vermesi üzerine onları çıkarmıştır (Ebû Dâvûd, Salât, 89 [650]).
Selamünaleyküm. Asker botu gibi giyilip çıkarılması zor olan ayakkabılarla namaz kılınması caiz olabilir. Normal ayakkabı ile kılınabilmesi ise iki ana şarta bağlı olur. Birincisi ayakların bilhassa da parmakların yerle temasına engel olmayacak bir ayakkabı olması gerekir. İkincisi de necasetten temizliğinin tam olması gerekir. Bunları temin de ayakkabı da zor olduğu için ayakkabı ile namaz olmaz sözü daha makul gibi durmaktadır.
Buradaki mesele şudur: Cenaze namazı, bir sabah namazı gibi namaz değildir. Secdeli bir namazda olmayacak şeyler cenaze namazında olabilir. Ayakkabı meselesi de böyledir. Elbette edebe en uygun olanı yapmaya gayret edeceğiz. Bu ayrı bir meseledir.
Yolculuk ve benzeri ağır bir zaruret olmadıkça farz namazlar arabada caiz değildir. Arabada kılındığında da ruku ve secde için baş eğilerek namaz kılınabilir. Ayakkabılar çıkarılırsa necasetten uzak kalma açısından doğru olan yapılmış olur.
Ayakkabı genelde kirlidir, kirli kabul edilir. Buradaki kirlilikle kastımız namaz kılmaya mani olma derecesinde yani necis olma derecesinde ele alındığında ayakkabının üzerinde yürünürken yere sürtmesi nedeni ile üzerindeki açık necasetin gideceği kabul edilir. Üzerinde necaset görülmediği bir durumda da namaza manilik yok demektir. Takdir edersiniz ki bu bilgi, ayakkabı çıkaramayacak bir sıkıntı sahibinin namazı terk etmemesi için açılmış bir kapı olarak durmaktadır. Normal durumlarda böyle bir şey namazın ağırlığı açısından uygun olmayacaktır.
Selamünaleyküm. Ayakların yerden kesilmesi dışındakiler namaza zarar vermez.
ayakkabı konusundaki diğer fetvalar
Selamünaleyküm. Zaruri bir ihtiyacınız yoksa giymeyin.
Selamünaleyküm. Temiz bir ayakkabı ile kılmanız durumunda ayakkabı ile kılmak caiz olacağından parmakların değmesi beklenmez, namazları da iade etmeniz gerekmez.
Selamünaleyküm. O'nun Dini, Sünnet'i ortadadır, ayakkabısı ise boş arayışların bulduğu şeydir.
Selamünaleyküm. Domuza dair bütün ürünler haramdır. Bilerek ve alternatifi varken domuz ürününün kullanılması haramdır. Kitap ismi tavsiyesi yapmamız sitenin konumu gereği doğru olmamaktadır.
İlke olarak ayakkabı üretmenin haram olduğunu söylememiz mümkün değildir. Üretim esnasında çok özel bir durum olabilir. O da özel olarak değerlendirilebilir. Mesela domuz mamulünden ayakkabı üretilirse o konuşulabilir. Bunun gibi özel durumlar dışında haram yoktur o üretimde.