Fetva Meclisi

Size ve eşinize şunları not edebiliriz: Anne baba başta olmak üzere akrabalarla sılayırahim bağını koparmamanın Allah’ın emri olduğunu yani dindarlığımızla ilgili olduğunu tartışamayız. Bu böyledir. Evlenmek bir kadın için baba evinden koca evine geçmektir. Bunu da kabul etmek zorundayız. Hem evli hem babasının evinde gibi olmak kabul edilemez. Dinimiz kadınların evlendikten sonra anne babalarını ziyaret etmeleri konusunda gün ve şekil belirlememiştir. Bu konu esnek bırakılmıştır ki herkesin şartlarına uygun olanı aile bireyleri kendileri tayin etsinler. Anne babanın evinin yakınlığı veya uzaklığı, kadının ve eşinin evindeki imkânlar ve şartların yönlendirmesi gibi belirleyicilerin ortalaması bulunarak bir uygulama yapılabilir. Aynı semtte yaşayanlar için haftada bir gün olabilir, biraz uzakta olanlar için ayda bir olabilir. Veya eşler kendi şartlarına uygun olabilecek bir süre belirleyebilirler. Gün içinde görüntülü görüşme ile bağlantı kurulduğu halde haftada birkaç gün ziyaret için anne baba evine gitmek ancak ağır hasta bir baba ile ilgilenme zorunluluğu ya da afet sonrası gerekenler gibi bir durumda doğru olabilir. Daha ilerisi eşlerin henüz yuva kuracak kıvamı yakalayamadıklarını gösteren bir işaret olabilir. Bunun sonu da her ikisinin de baba evine dönmek şeklinde gelebilir. Bu konuyu olmazsa olmaz düzeyinde tartışan bir eş muhakkak aile danışmanı veya bir psikologla görüşmelidir. Asıl mesele içerideki başka bir takıntı olabilir. Üçüncü bir kişinin tavsiyelerine uyularak orta bir yol bulmaya çalışılmalıdır.

Evlenmeden önce kadının ve erkeğin anne babası bir numaradır. Evlenen kadında ise eşi bir numara olur ama bu anne babanın yok sayılması anlamında değildir. Önceliğin eşte olması şeklindedir.

Meseleyi aile gibi önemli bir kurumun, nikâhlanmak gibi bir mukaddes görevin gereği olarak bakarsak elbette insan ELİNDEN GELENİ YAPMALIDIR deriz. Hayır, meseleyi bir hukuk konusu ya da ALLAH’IN EMİRLERİNDEN BİRİ midir şeklinde ele alacaksak gelin eşinin anne babasının hizmetini görmekle yükümlü değildir deriz. Kadın eşinin hizmeti ile yükümlüdür. Eşinin bu hizmet sınırlarını annesi babası düzeyine çıkarma hakkı yoktur. Şüphesiz kadın, Allah’tan sevap umarak ve eşine karşı bir fazilet göstererek bu hizmeti yaparsa gayet üstün bir iş yapmış olur. Aile bu tür tartışma ve gerginliklerle yıpranır. Erkek de kadın da bunu bilmelidir. Erkeğin dini hükümleri zorlama ile kendi menfaati için kullanması da hatadır, eşinin nikâh bağını bu kadar basit tutması bir kadın için de hatadır. Herkes bu hayatı yarın kendisinin ne olacağını, başına ne geleceğini bilmediği gerçeği üzerinden yaşamalıdır. Diğer yandan da kadının da bir kapasitesi olacağını, sınırsız denebilecek yük altına konmamasının insanlık olduğunu bilmeliyiz. Bütün bunların dengeli bir ortalaması bulunamıyorsa aile de zemininden kaymış demektir.

Üvey babanız sizin ihtiyaçlarınızı karşılamak zorunda değildir. Karşılarsa mübarek bir iş yapmış sayılır. Sizin ihtiyaçlarınızı temin etmede öz babanız sorumludur. Dolayısıyla üvey babanızı daha doğru olanı tercih etmediği için eleştirmeyin. Bir kadın meşru sınırlara riayet ettikten sonra evinde de dışarıda da çalışabilir. Örneğin eczanede erkek müşterilerle sulu/gevşek iletişim kurmadıktan sonra sorun olmaz. https://fetvameclisi.com/fetva/bir-kadinin-eczanede-calismasi-caiz-midir https://fetvameclisi.com/fetva/780-kadinin-ticaret-yapmasi-ve-calismasi-caiz-midir

Selamünaleyküm. Babasının rızası yoktu ama yaşasaydı rıza gösterebilirdi diye de ihtimal vardır. Şu anda bayanın annensi veya velisi kimse (dedesi) rıza gösteriyorsa sakıncası yoktur evlenebilirsiniz.

Evli olma ihtiyacı insanın yaşı ile alakalı değildir. İnsan insan olarak erkek veya kadın evli olmaya meyillidir. Bazı insanların bu ihtiyacı normalin biraz üstünde olabilir. Bu şaşılacak bir durum olarak görülmemelidir. Evlenmek isteyen babayı evlendirmek Hanefi mezhebindeki bilinen görüşe göre evladı üzerinde bir farz olarak görülmemiştir ama diğer fukaha bunu farz olarak görmüşlerdir. Meseleye Hanefi fukahasının penceresinden baksak bile “baba rızasının önemi” açısından bakınca bile evladın gücü nispetinde bu talebi yerine getirmesinin gerekeceği anlaşılacaktır. Elbette böyle bir meselede babanın gerçek bir ihtiyacı bulunup bulunmadığına da bakılacaktır. Zira evlenmeyi kaldıramayacak durumdaki bir insanın evlenme istemesi anlamlı olmayacaktır. Babayı evlendirme ile alakalı evladın mecbur olması babanın bir mehir verecek durumda olmaması, evlenmeyi kaldıracak bir güce ve ihtiyaca sahip olması gibi şartlara da bağlıdır. Böyle bir durumda bilhassa erkek çocuklar evlendirmekten sorumlu olurlar. Evladın, duygusal nedenlerle veya mirasa ortak gelmesini istememeleri gibi basit bir nedenle babalarının isteğini geciktirmekle yanlış iş yapmış olurlar.

Annenizin diğer çocukları bu satışı kabulleniyor ve bir itirazda bulunmuyorlarsa ücretin sembolik olması dairenin kardeşinize helal olmasını engellemez, helaldir. Kardeşlerden gizli yapılmış veya itirazları önemsenmemiş ya da bir çeşit hile ile kardeşinize satılmış ise bu caiz olmaz. Anneniz de kardeşiniz de vebal altında olur.

Evet, babanın hakkı büyüktür ama her sorusuna her şeyi söylemek zorunda değilsin. Gıybet korkusu olan, başkasının sırrını ifşa etme riski olan, bir başkasını küçük düşürmeye yol açacak konularda cevap vermek gerekmez. Bir baba her detayı soruyorsa, bu genelde meraktan değil kontrol isteğinden, kendini hâlâ sorumlu hissetmesinden, bazen de sadece konuşacak bir şey aradığından olur. Ama evlat büyüdükçe kişisel alan ihtiyacı artar. Baban bunun farkında olmayabilir. Senin görevin onu kırmadan sınırlamak. Ama bunu yaparken yalana bulaşmamak, “Babamı üzmeyeyim” derken kendini de ezdirmemek olmalı. Ne yapabilirsin? Zekâ ve Nezaketle Yönlendirme Yapabilirsin.a -Konuyu değiştir: “Baba o mesele biraz karışık, boşver şimdi; sen geçen gün anlatıyordun ya…” gibi başka yöne çevir. -Cevabı sadeleştir: Detay istenirse, kısa ve öz cevap ver. Ne fazla bilgi ne yalan. -“Bilmiyorum” deme hakkını kullan: “Şu an tam hatırlamıyorum”, “O konuda net bir bilgim yok” gibi doğru ama detaydan uzak ifadeler kullanabilirsin. -Önleyici davran: Bazı bilgileri en baştan paylaşmazsan soru gelmez. Mesela yeni bir alışveriş yaptıysan duyurmamak gibi. -Babanın gönlünü alacak zarif cümleler kur: “Baba, sana saygım büyük ama bazı konuları çok konuşmak beni biraz yoruyor. Kalbini kırmak istemem ama ben bazı şeyleri kısa geçmeyi tercih ediyorum.” Allah seni anlayışlı bir evlat, hikmetli bir mümin, güçlü bir şahsiyet olarak kılsın. Rabbim ailene hayır, kalbine ferahlık versin.

O alanda kabiliyetin var ve seni beğenirlerse olabilirsin. Reşit birine anne babasının ne iş yapacağını emretmesi veya engellemesi gerekmez. Yalnız şunu bilesin, onların burukluğu emekli olana kadar ve emeklilikten sonra hep seni izleyecektir.

Selamünaleyküm. Onlardan izin alarak başka yere gitmelisiniz. Onlar izin vermiyorsa sabredeceksiniz.

Selamünaleyküm. Hiçbir bayan rızası olmadan evlendirilemez. Evlendirilse bile reddetmek hakkıdır. Bu kurala baba bile dâhildir.

Selamünaleyküm. Cihat, farzı ayın olduğunda anne babanın rızası şart değildir. Farzı ayın olmadığı durumlarda ise onların rızası alınarak cihat yapılabilir.