Fetva Meclisi
Soru
Ben Rabbimin izniyle evleneceğim. Resmî nikâhım kıyıldı, hoca nikâhım da yapıldı. Ancak bir kitap okuyordum. Kitapta, “Bir genç bekârlığında ‘İlk evleneceğim kadın boş olsun.’ derse, ilk evleneceği kadın boş olur.” şeklinde bir ifade vardı. O andan sonra içime şüphe düştü. Acaba ben geçmişte böyle bir şey söyledim mi, söylemedim mi diye düşünmeye başladım. Aslında böyle bir söz söylediğimi hatırlamıyorum. Fakat içime sürekli, “Ya dediysen?” veya “Belki dedin de şimdi kendini kandırıyorsun.” gibi vesveseler gelmeye başladı. Bu yüzden de “Acaba evlendiğim insanla bilmeden zina mı yapıyorum, Rabbime karşı edepsizlik mi ediyorum?” gibi düşünceler oluştu. Hocam, nikâh olmadan, yani ortada bir evlilik bağı oluşmadan önce böyle bir boşama geçerli olur mu? Yoksa boşama ancak nikâh gerçekleştikten sonra mı söz konusu olur? Talâk, evlilik bağı kurulduktan sonra mı geçerli olur?
Cevap
Benzer fetvalar
Bu sözlerle eşinizi boşamayı kastetti iseniz en kötü ihtimalle iki talakla devam ediyorsunuz. Yalnız bu tür boşamalar kinâyeli bir lafızla olduğundan bâin talak gerçekleşmiş olur. Bu nedenle mehrin yeniden belirlendiği yeni bir nikâh akdi yapmak gerekir. Boşama kastınız yoktu ise -ki verdiğiniz bilgiden de o anlaşılmaktadır- zaten sıkıntı yoktur. Bunu kendinize ders yapın, daha vakur ve seviyeli yaşayın. Allah yardımcınız olsun.
Selamünaleyküm. Bunun adına rezalet denebilir ancak. Siz nikâhı ne kadar basit görmüşsünüz! Allah hepimizi mağfiret buyursun. Birinci eşiniz sizi boşamadı ise siz ikinci adamla zina halinde idiniz. Dolayısıyla sadece eşinize dönmüş oldunuz. Birinci eşiniz boşadı da siz başka biri ile evlendi iseniz, birinci eşinize dönüşünüz zina idi. Tekrar dönerken de ikinci erkeğin sizi boşayıp boşamadığı belli değil. Önce sizi kim boşadı kim boşamadı bunları belirleyin.
Sizin durumunuz psikiyatrik bir durumdur. İnsan bu kadar basite alır mı kendini, anlayamadım doğrusu. Ve hâlâ “birbirinizi sevdiğinizi” söylerken bizi mi çocuk zannediyorsunuz kendinizi mi çocuk yerine koyuyorsunuz? Hayat sizin için bu kadar ucuz mu?
Bu soruya cevap verilebilmesi için verdiğiniz bilginin eksik olan kısımların tamamlanması gerekir. Buna göre erkek karısına boşama yetkisini nikâh akdinden önce, "evlenirsek kendini boşayabilirsin" derse veya nikâh esnasında kadın ilk olarak "istediğimde seni boşamak şartıyla evlendim" deyince adamın kabul etmesi veya nikâhtan sonra erkeğin karısına boşama yetkisi vermesiyle kadın boşama hakkına sahip olur. Aksi takdirde olmaz. Yukarıda verilen bilgilere göre kadın talak hakkı almışsa kocanın karısına boşama hakkını veriş şekli muteberdir. Buna göre de bâin olabilir, ricî boşama olabilir, bir kere boşama olabilir, kadının tekrar boşama hakkı olabilir... (Soruda bu bilgi verilmemiş. Kocanın kadına bu hakkı verirken ne dediği bilinmiyor?) Özetle bu konu biraz girift/karmaşık/çok kurallı olması münasebetiyle muhatabı olan kimseler beraberce en yakın müftülüğe giderek yüz yüze çözüm aramaları en doğru olandır. Aksi takdirde eksik bilgi farklı bir fetva verilmesine neden olacaktır. Allah yardımcıları olsun.
Anlattıklarınıza istinaden/dayanarak bir ric'î talak (geri dönülebilir boşanma) gerçekleşmiştir. Bunun anlamı şudur: İddet süresi içinde (3 hayız dönemi), eşiniz sizinle barışıp evliliğe devam edebilir. Bu durumda yeni bir nikâha gerek kalmaz. Eğer iddet süresi bitene kadar eşiniz geri dönmez ve sizi tekrar eş olarak kabul etmezse, boşanma kesinleşir ve tekrar evlenmek için yeni bir nikâh gerekir. Şu an sizin ve çocuklarınızın huzuru ve geleceği açısından bir yol haritası belirlemeniz önemlidir. Eşinizin gerçekten boşanmayı isteyip istemediğini anlamaya çalışın. Sakin bir ortamda, mümkünse bir aile büyüğü ya da güvenilir bir kişi aracılığıyla konuşmayı deneyin. "Bu sözü baskıyla söyledi, gerçekten istemedi" diyorsa, evliliği kurtarmak için çaba harcanabilir. Çocuklarınızın bu süreçten en az zararla çıkması için onların yanında sakin olmaya çalışın. İstihare namazı kılabilir, Rabbimize bu konuda hayırlı bir kapı açması için dua edebilirsiniz. "Allah’ım, eğer bu evlilik hayırlıysa bize birlik ve huzur ver. Eğer hayırlı değilse, en az zararla bizi bir çıkış kapısına ulaştır." diye dua edebilirsiniz.
Şunu düzeltin: Gizli nikâh olmaz! Nikâhın özelliği aleni olmasıdır; nikâhı zinadan ayrıt eden de şahitlerin huzurunda ve ebedilik ilkesi üzerine icra ediliyor olmasıdır. Eğer sözünü ettiğiniz kişi eşiniz olmayı hak etmiş ise bu durumda size karşı boşama hakkını kullanmış demektir. Bu da bir talak hakkını kullandığını gösteriyor. Size tekrar dönmeyi teklif ediyorsa dönebilir. İki hususu tekit etmemiz gerekir. Birincisi: Bu durumu, bir ilim adamına beraberce izah edin; onun niyeti ve sizin durumunuz daha net belli olsun. İkincisi: Biraz aklınız varsa zararın en kestirmesinden dönün. Bile bile kendinizi riske atıyorsunuz. Allah'tan korkun, kendinizi düşünün, daha akıllıca iş yapın.