Fetva Meclisi
Soru
Hanefi mezhebinde olan biri işlerinin yoğunluğu, korku, şiddetli yağmur ve kar gibi nedenlerden dolayı namazlarını cem edebilir mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellemin namazları cem ettiği sabittir. Hanefi ulemamız meseleye başka açılardan da bakarak namazları cem etmenin o zamana mahsus bir durum olduğuna işaret edecek bir görüşe meyletmişlerdir. Biz ise şu iki hususu tespit ederiz: a- Namazları cem etmek vardır, sahih hadisleri inkâr edemeyiz. b- Bir Müslüman ittiba ettiği mezhebine bağlı kalmalıdır. Kendisi delilleri araştırabilecek durumda olmadıkça sağa sola kaymamalıdır.
Namazın cem edilmesi meselesi bir şahıs görüşünden ziyade mezhep ulemasının kanaatidir. Namazı kaçırma durumundan daha iyi olan cem etmektir. Bu bir hafife alma olmadıkça bir sakıncası olmaz. Allah'a emanet olun.
Müslüman olması nimet olarak yeter. Allah'a hamd olsun. Hangi mezhepten olduğu ikinci dereceden bile bir konu değildir. Zamanı geldiğinde onu da çözer, şimdi mü'min olarak yaşamaya gayret etsin.
Muasır ulema arasında Hanefi mezhebi uleması arasında fetvasına itibar ettiklerimizden, 'trafik sıkışıklığı nedeniyle namazı araç içinde iken cem etme' yönünde bir cevaz vereni bilemiyorum. Zira Hanefi mezhebinde cem etmek yoktur. Hanbeli mezhebinde ise cem etmede 'zorluklar' dikkate alınarak ruhsat verilmektedir. Zannımız odur ki, muasır Hanbeli uleması, trafik sıkışıklığını özür kabul etmektedirler. Size tercih yapmanız yönünde bir tavsiyede bulunamayacağız ama genel durum budur. Allah yardımcımız olsun, hatalarımızı mağfiret buyursun.
Cem etmenizde bir sakınca yoktur. Bunun için de bir mezhepten diğerine geçmeniz gerekmez.
Namazları cem etmek öğle ile ikindiyi, akşam ile yatsıyı ya önceki ile birleştirmek veya sonrakinin vaktinde kılmak demektir. Hanefi mezhebi görüşünde hac günleri dışında cem etmek yoktur. Diğer mezheplerde ise vardır. Yalnız bu üç mezhebin ortak olabilir dediği seferîlik şartları için geçerlidir. Hastalık gibi ağır bir özür nedeniyle namazları cem etmek Maliki ve Hanbeli mezhebine göre vardır. Bu duruma göre hastamızın hiç kılamamak gibi bir durumu olmaktansa cem etmesini uygun bulabiliriz.
cem etmek konusundaki diğer fetvalar
Cem etmeyi de yapabilirsiniz. Hanefi mezhebi dışındaki mezheplerde cem etme vardır. Uçakta zaten koltukta kılmaktan başka bir imkânınız yoktur. Allah kabul etsin.
Selamünaleyküm. Böyle bir neden cem etmek için yeterli özür oluşturmaz. Sünnetleri kılmayın, sadece farzı kılın.
Selamünaleyküm. Seferilik, ikinci bir özre gerek bırakmadan cem etme hakkı verir. Eğer cem etmeye izin veren bir mezhebi takip ediyorsa kişi, özre gerek yok demektir. O yolla uzun yıllar sonra sadece kafanız karışır, çok şey öğrendiğinizi zannedersiniz sadece. Bir saatlik yol için bir sene yol gidersiniz.
Selamünaleyküm. Kesinlikle okul idaresinden sana bir namaz kılma yeri bulmalarını isteyin. Bu nedenle cem edemezsin.