Fetva Meclisi
Soru
Hocam ben eczacıyım ve aktif olarak işlettiğim bir eczanem var. Bazen ilaç ücretleri veya reçeteden çıkan ücretler çok küsuratlı oluyor mesela on beş lira otuz yedi kuruş gibi. Bu noktada kuruşu nakit olarak almak çok zor, on beş lira elli kuruş olarak almak haram mı oluyor? Poşetleri de biz ücretli olarak alıyoruz aradaki o farkı poşet ücreti olarak düşünmek doğru olur mu?
Cevap
Benzer fetvalar
Sizin sorumluluğunuz olmaz. Allah yardımcınız olsun.
1- Bir kere aile bütçesi şeklinde bir uygulama yapmayın. Sizin bir bütçeniz olsun, eşinizin bütçesi ayrı olsun. Bu bir ibadettir, namazı ortak kılamayacağınız gibi zekâtı da ortak veremezsiniz. Bütçeleriniz belli olsun, harcamayı dilediğiniz gibi ortak yapın. 2- Altınlarınız bulunduğuna göre siz borçlardan önce ZEKÂT MÜKELLEFİ idiniz. Borç bitiş tarihi olan son dört ayı başlangıç yapın. On ikinci ayın sonunda malınızın toplamının yani altınların değeri artı elinizdeki nakit paralar artı SGK'dan alacağınızın toplamı artı eczanedeki satılık olarak bekleyen ilaçların maliyet fiyatı üzerinden tutarı ve artı varsa başkalarından alacaklarınızın toplamını MALINIZ OLARAK BELİRLEYİN. 3- O ay içindeki ödemelerinizi yani tahakkuk eden vergi ve sigorta bedellerini, şahıslara olan borçlarınızı, faturası gelmiş elektrik ve benzeri ödemelerinizi bir önceki maliyetten düşün. Kalan miktar sizin zekât için ödemeniz gereken maldır. Onun yüzde iki buçuğunu zekât olarak vereceksiniz. 4- Zekâtı nakit olarak da verebilirsiniz. Eczanenizdeki ilaçlardan da verebilirsiniz. Mesela bin lira zekât tutuyorsa o bin lirayı nakit olarak da verebilirsiniz, üzeri fiyattan hesaplayarak bin liralık ilaç da verebilirsiniz. 5- Zekât gününde ödeme yapmanız nakit bulma zorluğu gibi bir nedenle sıkıntı oluşturuyorsa zekât borcunuzu hesaplayın. Mesela bin lirayı hesap edin. Onu zekât borcunuz olarak bir kenara kaydedin. Ara ara ödemelerle ya da ilaçlarla borcu bitirebilirsiniz. Bir ay veya üç ay taksitlendirilmesinde sakınca yoktur. 6- Zekâtı para veya ilaç olarak nasıl verecekseniz zekât alabilecek nitelikteki bir fakire vereceksiniz, bunu unutmayın. 7- Eşiniz de nisap miktarı mala sahip ise onun da böyle bir hesap sistemi olacak. 8- Kurbanı da siz kendiniz keseceksiniz. Eşinizin malı varsa o da ayrı bir kurban kesecek. Allah kabul etsin.
Sütü satarken sizden süt alan bunu biliyorsa ya da siz sütü normal piyasasının altında satıyorsanız bir sıkıntı olmaz. Hayır böyle bir ayırma yapmadığınızı hissettirerek satıyorsanız bu bir aldatmadır, kazancınıza haram bulaşmış olur.
Meçhul bir alışveriş caiz değildir. Size elli lira gönderen biri ne alacağını bilmiyorsa ona meçhul diyoruz. Bu bir nevi şans oyunu gibi olur.
Selamünaleyküm. Zarureti olan için böyle bir kazanç caizdir. Zarureti olmayan için ise bir kerahetten söz edilebilir.
Muhtaç durumda iseniz kullanabilirsiniz. Vebali onun olur siz ise kullanırsınız. Muhtaç değilseniz verin bir vakfa deriz.