Fetva Meclisi
Soru
Selamünaleyküm Muhterem Hocam, Sorum şu şekildedir; Dini materyallerin ticaretini yapan biri (cd-dvd..kitap), Kabe imamlarından birinin kuran hatmini, söz konusu imamdan izin almadan yani telif hakkını almadan Cd ve Mp3 formatında olarak basıp satması ticaretini yapması caiz midir? Sanırım Arabistan da bu şekilde telif hakları yok ve söz konusu imama da ulaşmak zor olacağından, bu durumlarda nasıl davranabiliriz?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Telif hakkına saygılı olunması temel prensibimiz olmalıdır. Sahibinin kanunen gerekli olan koruma tedbirini almamış olması, örfen kullanıma belli ölçüde izin veriliyor sayılması gibi nedenlerle sözünü ettiğiniz ürünler kullanılabilir. Muhtevasında haramlık bulunan bu tür ürünler için korunmuşluk fıkhen söz konusu olmaz. Bunu da bilelim.
Selamünaleyküm. Dijital ortamla alakalı sözünü ettiğiniz konuda katileşmiş bir kanaat olmadığını düşünüyorum. Burada verdiğiniz örneklerde caizlik oranı bana göre yüksektir. Sadece emek verilip basılmış bir kitabın aynen ya da tercüme edilerek basılması açık bir hak ihlali olur. Ondan kaçınmak gerekir. Artık insanlar, kitaplarını PDF şeklinde yayınlamakta sakınca görmüyorlar, bunu bir tür reklam gören de oluyor. Sulandırmadan ve ticari olarak kullanmadan sözünü ettiğiniz uygulamaların yapılabilirliğini düşünüyorum. Aynı şeyi onları internet ortamına yükleyen için düşünemiyorum. İnternet ortamında bulunanı almakla, onu internet ortamına yüklemek birbirine benzemiyor gibidir. Allah Teâlâ bereketli ilimler sahibi olmaya hepimizi muvaffak kılsın. Dua ediniz.
Aleykümselam. Yaptığınız ticarette de yasak denebilecek bir durum yoktur. Hemen hemen her şey aynı mantıkla satılıyor maalese
Selamünaleyküm. İlke olarak satılmalarında sakınca yoktur ama onlara karşı saygısızlık tehlikesi düşündürücüdür.
Selamünaleyküm. Telif hakkı korunmuş bir eseri kullanmanız doğru olmaz.
Selamünaleyküm. Serbest kullanıma açılmamış bir ürünü kullanmanız caiz olmaz.
caiz midir konusundaki diğer fetvalar
Selamünaleyküm. Daha önce (sözlü de olsa ) yaptığınız bir anlaşmayı çiğnemiyorsanız, yasalara uygun olan haklarınızı alablirsiniz, helaldir.
Selamünaleyküm. Ölenin adına para verip ibadet borçlarını kapatmanın dini bir dayanağı yoktur. Faizle ilgili hatanız için istiğfar edin, ilk fırsata borcu bitirin ve kurtulun. İçinizde nedamet bulundukça inşaallah vebal altında olmazsınız.
Selamünaleyküm. Aybaşını geciktirici ilaç kullanmak, doktorun yasağı yoksa caizdir.
Selamünaleyküm. Evet, geciktirmeme kararlığı ile olduğu sürece kullanılabilir. Bu birinci esas. İkinci olarak, gecikmeden alınan farktan benim kalbim mutmain değildir. Bu nedenle de o kurumlar için 'iyidirler' ifadesini kullanmaya cesaret edemiyorum. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem ve ashabının yapmadığı hiçbir şey ibadet olamaz, ibadet değildir, kıyamete kadar da olmayacaktır. Def de ashabın ibadetlerinde yoktu, defle olsa olsa düğün yapılabilir, ibadet değil.
Kadının saçını boyatması caizdir. Eşi böyle bir şey istiyorsa özellikle yapması gerekir. Siyaha karşı bir yasak söz konusudur ancak bazı âlimler kadının siyaha boyamasına da olur gözüyle bakmışlardır. Meselenin tıp boyutu ise başka bir yönüdür, ona da dikkat etmek gerekir.