Fetva Meclisi

Allah’a hamd olsun, teknoloji bir yandan insanın işini kolaylaştırırken bir yandan da dinimize ve dindarlığımıza hizmette kullanılabiliyor. Her ne kadar bu hususta çok geri kaldığımız söylenebilirse de şükürler olsun dikkat eden bir mü'min için bu aletlerden güzel hizmet alınabiliyor. Elbette cep telefonu içinde Mushaf yüklü olsa da bir Mushaf değildir ama mü'min mukaddesatına ne kadar hürmet ederse o kadar Rabbinin rızasını kazanır. Cep telefonunda Kur'an yüklü iken abdestli tutulup tutulmayacağı konusunda şunları söyleyebiliriz: - Cep telefonunu içinde ayetlerin de bulunduğu bir tefsire, dini kitaplara benzetebiliriz. Çünkü telefonun hafızasında Kur'an’dan başka pek çok şey daha vardır. Bu da dini kitaplara abdestsiz tutulabileceği fetvasına göre hareket etmemizi sağlar. Cep telefonunun içinde Kur'an ayetlerinin bulunması telefon cihazının kılıf gibi olmasını ortaya çıkarır. Bu durumda da abdestsiz tutulabilir. Cep telefonunun ekranında Kur'an okunabilecek şekilde hafızasındaki Mushaf açık iken abdestsiz tutulmamalı görüşü öne çıkarılabilir ki ihtiyat bakımından bu evla olandır. Yine de abdestsiz tutulamayacağını kati görüş olarak belirtemeyiz. Cep telefonu ile tuvalete girilmesi konusunda ise şunu tespit edebiliriz: Telefonun ekranı açık ve Mushaf görülüyorsa bunu caiz olamaz, saygısızlık bakımından en azından mekruh olur. Telefon kapalı iken ise cihazla tuvalete girilmesinin özellikle de güvenlik sorunu olan yerlerde sakıncası olmayacağını umarız. Kur'an ayetlerinden alarm veya zil sesi yapmanın caiz olmayacağını kati bir şekilde söyleyebiliriz. Cep telefonunu önüne koyup ona bakarak namazda zammısure okumak özellikle de farz namazlarda mekruhtur. Telefon veya benzeri bir cihazdan Kur'an okuruz ama ona okutup sevap beklememiz isabetli olmaz. Yine de telefon cihazından Kur'an dinlerken Kur'an dinleme edeplerine riayet edilmelidir.

Mesela bir telefonun hafızasında Kur'an yüklü olması ile o Kur'an’ın bir bölümünün veya sayfasının ekranında açık olması arasında fark görebiliriz. Telefon kapalı iken ya da içinde yüklü olan Kur'an kapalı iken telefona mushaf muamelesi yapmamız şart değildir. Açıkken ise gözümüzün gördüğü şey Kur'an ayetleri olduğu için kâğıda yazılı Kur'an gibi muamele etmemiz gerekir. Bu kuralı abdestsiz tutma, onunla tuvalete girme gibi konularda uygulayabiliriz. Edebe daha yakın olanı böyledir.

Elektronik cihazlara MUSHAF muamelesi yapmak konusunda henüz bir fetva yoktur. Elbette, elektronik de olsa Kur'an ayetlerinin bulunduğu bir nesneye saygılı olalım ama mushaf gibi olması gerekmez. Abdestsiz de tutup okuyabilirsiniz.

Kur'an’ımız, yakın zamana kadar sadece kâğıt üzerine yazılıyor ve kâğıttan okunuyordu. Elhamdülillah bugün dijital/elektronik ortamlarda da bulunmaktadır. Bunu bir nimet olarak kabul ederiz ve Rabbimize şükrederiz. Önemli olan Kur'an’ımızı tazim ile okumaktır. Kâğıttan veya başka bir levhadan olması bu temel kuralı değiştirmez. Yalnız şunu da tespit etmemiz gerekiyor: a. Telefonlar, ona benzer cihazlar daha yoğun bir şekilde eğlence ve malayani için kullanılmaktadır. Bir elektronik cihaz görüldüğünde akla gelen malayani şeyler olmaktadır. Böyle bir ortamda Kur'an’a gösterilmesi gereken tazimde eksiklik yapılmamalıdır ki, ibadet değeri eksilmesin yaptığımız işin. b. Elektronik dünyanın hilesi basılı dünyanın hilesinden çok daha fazladır. Karşımıza “Mushaf” olarak çıkarılan şeyin ne kadar güvenli olduğu, hangi mutemet baskıyı esas aldığı gibi endişeler gayet ciddi endişelerdir. Buna da dikkat edilmelidir. Türkiye şartlarında Diyanet İşleri Başkanlığı’nın bu tür hizmetleri güven açısından en iyi durumdadır. c. Belki insanlık bir zaman sonra kâğıdı tamamen kaldıracak bir teknolojiyi sürdürmektedir ama bizim Mushaflarımızı bütünüyle elektronik olana dönüştürmek için meraklı olmamamız gerekmektedir. İyi güzel hatta mükemmel bir nimet ama hilesine ve olumsuzluklarına karşı henüz hazır olmadığımızı zannediyoruz.

Telefona yüklenen Kur’an-ı Kerim, Mushaf gibi değildir. Bu sebeple Mushaf’a abdestsiz tutmama kuralı Kur’an yüklenmiş ama o esnada Kur’an sayfaları açık olmayan cihazlar için geçerli değildir. Ancak ekranda Kuran-ı Kerim olduğu zaman cihaz abdestsiz tutulmamalıdır.

Bilgisayar, tablet ve cep telefonu gibi elektronik cihazlarda yer alan Kur’ân metinleri ve kayıtları, bizatihi Mushaf hükmünde değildir. Bu nedenle içinde Kur’ân yüklü olan bu tür cihazlara abdestsiz olarak dokunulabilir ve bu şekilde Kur’ân-ı Kerîm okunabilir. Ancak Kur’ân-ı Kerîm’i abdestli olarak okumak daha faziletli olduğu için elektronik cihazlardan Kur’ân okurken de abdestli olunması tavsiye edilir.

Allah Teâlâ bizi Cumamıza ve sıhhatimize kavuştursun. Ne büyük bir acı oldu bizim için; asırlar sonra Cuma bütün dünya toprağından geçici de olsa gözümüze baka baka kalktı. İnna lillahi ve inna ileyhi raciûn. Siz, pek güzel bir iş yapıyormuşsunuz. Cumaya hazırlıklı olmak mühim bir sünnettir. Sanki Cuma namazına gidecekmiş gibi yapmaya devam edin. Sakın ara vermeyin. Zira bir mü'min bir ibadeti sürekli yaparken başa gelen bir beladan dolayı onu yapamaz ise melekler sanki yapıyormuş gibi onu yazmaya devam ederler. Hadiste böyle bir müjde vardır. Siz devam edin, melekler sizi camide hutbe dinlerken, Cuma günüdür diye zikir yaparken yazsınlar, böylesi güzel değil mi?

Allah Teâlâ insanı ona kulluk etsin diye yarattı. Kulluk için de hayatını nasıl yaşaması gerektiğini öğretecek peygamberler gönderdi, kitaplar indirdi. Şu pencereden bakıldığında insanın her eylemi, her sözü muhakkak onu “kazandıran veya kaybettiren” bir nitelik taşımaktadır. Başka bir ifade ile insanın kâr veya zarar etmeyeceği hiçbir işi yoktur. TEYAMÜN bu çerçevede insanın emek ilavesi yapmadan kazancını artırmaya yönelik işleri arasındadır. Sözlük anlamı olarak bir işi sağdan başlamak, sağ ile yapmak olan teyamün, temiz, hayırlı ve mübarek olan işleri sağ ile ve sağdan yapmaya verilen bir isimdir. Böyle bir sünnet vardır. Ashab-ı Kiramdan nakledilenlere bakıldığında Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem efendimizin böyle bir sünnet gözettiği ve ona yönlendirdiği görülmektedir. Örnek olarak camiye girerken sağ ayakla girilir çıkarken de sol ayakla çıkılır. Tuvalete girerken ise sol ayakla girilir ve sağ ayakla çıkılır. Böyle bir uygulama sünnettir. Sağ ile yapılması sünnet işlere örnek olarak şunları zikredebiliriz: Abdestte yıkamaya sağ taraftan başlanması, elbise giyerken önce sağ tarafı giymek, Burun temizliği için su kullanırken sağ eli, temizlerken sol eli kullanmak, Ayakkabı ve benzeri şeyleri giyerken önce sağı giymek çıkarırken de önce solu çıkarmak, Bir kişi imamın arkasında saf tutarken imamın sağında saf tutmak, Namazda el bağlarken sağ eli sol elin üstüne koymak, Cami, ev, medrese gibi mübarek kabul edilen yerlere sağ ayakla girip sol ayakla çıkmak, Tuvalet ve benzeri yerlere de sol ayakla girip sağ ayakla çıkmak, Tırnak temizliğine önce sağ elden ve sağ parmaktan başlamak, İçecek dağıtılırken bir mecliste önce sağ taraftakinden başlamak sünnettir. Bu tür sünnetlerin terki ise mekruh kabul edilmiştir.

Evet, abdest ve gusülde suyun yıkanması mecburi olan yere temas etmesi şarttır. Ancak sabun veya şampuan suyun deriye temasına mani bir durum oluşturmamaktadır. Sizin hissettiğiniz şey, sabun veya şampuanın bıraktığı yumuşaklıktır. Kendisi kalmış olsa bile suyu engellemeyeceği için zaten abdestinize ve dolayısıyla namazınıza engel bir durum da yoktur biiznillah.

Pis/necis olan köpeğin salyası, idrarı ve dışkısıdır. Özellikle kuru olan derisi, tüyü necis değildir. Necis bir şeye temas etmek de abdesti bozmaz. Özellikle köpeğin necasetine temas eden organ veya kıyafet ile namaz kılınması konusunda sakınca olur. O giderilince abdest açısından sakınca olmaz.

Doktorun makattan yapacağı muayene nedeniyle gusül almak gerekmez. Giren şey büyük ihtimalle ıslak çıkacağı için abdest almak gerekir.

Üzerine üzerine gittiğin için daha fazla rahatsız oluyorsun. Bunları düşünüyor olsan bile dert etme. Abdestini hayal üzerinden bozuldu olarak kabul etme. İbadetine önem ver. Yaptığın ibadeti de kendin değerlendirme. En az bir yıl bu tür muhasebelerden uzak dur. Yanlış görsen bile ilgilenme kendinle ve düşüncenle.