Fetva Meclisi
Soru
Dükkânımı kiraya vermiştim. Kontrat bitince çıkmasını istedim kiracıdan. Benden boşaltmak için hava parası gibi bir şey istedi. Orada dükkânın ticari değerini arttırdığını bunun da bedeli olduğunu söyledi. Böyle bir hakkı olabilir mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Bir kiralama sözleşmesi kiracıya kiraladığı şeyin menfaatini kullanmayı sağlamalıdır. Mesela bir dükkân kiralayan o dükkânı malın aslına zarar vermeyecek şekilde dilediği gibi kullanabilir, mal sahibinin itiraz hakkı olamaz. Bunun istisnası güvenlik ve benzeri nedenlerle getirilmiş kısıtlamalar olabilir. (Telefon şirketlerinin hattı başkasına kullandırmayacaksın kaydını örnek olarak makul kabul etmemiz gerekir.) Kiracının bir başkasına kiralaması mal sahibinin özellikle şart olarak getirmesi durumunda uyulması gereken bir şarttır ama kadim fıkhımızda bunu normal gören kayıtlar vardır.
Evinize bir zarar verdi ise onun iki günlük kısmı kesip gerisini iade etmeniz daha uygun düşer.
Kiraya verenin ölümü ile kiracının kirası sona ermez. Sözleşme mirasçıları üzerinden son süresine kadar devam eder. Süresi bitince mirasçılar yeni mal sahibi olarak yeniler veya bitirirler.
Alkol satmak gibi bir haram değilse de bereketi kıt bir kazancınız olur bu kazanç. Uygun olan ilk fırsatta başka bir kiracı ile değiştirmeye hazırlıklı olmalısınız.
Böyle bir ticaret mümkündür, caizdir. Piyasada bulunan bir malın siparişini kabul ediyorsunuz, teslimi mümkün olanı sipariş alıyorsunuz. Sakıncası olmayacağını söyleyebiliriz.
Selamünaleyküm. Bu yılki kirayı bana bırak dediğinde sizden almış olacağı miktar bir borçtur. O borcu aynı rakam olarak size iade etmesi gerekir ki, seneye alacağınız kira o rakamdan çok olacaktır. Bu da caiz olmaz.