Fetva Meclisi
Soru
Hocam benim bir tane arkadaşım var. Kendi aracı ile bir uygulamadan müşteri bulup başka bir yere götürüyor ve bundan para kazanıyor. Bu iş caiz mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Çalışanın işverenin kazancına zarar oluşturacak bir iş yapması, iş yerinde bulunurken başka bir alandaki işi de olsa görüp para kazanması, iş sözleşmesinde bunun konuşulup işverenin de kabul etmesi ile ancak caiz olur.
Selamünaleyküm. Müşteriye zarar vermemek şartı ile emlakçıya iş bulunup para alınabilir. Yalan ve hile karıştığında ise kazanılan haram olur.
Çalıntı ve benzeri bir sakınca olmadığı sürece aracın alınış tarzı sizin için sakıncalı bir durum oluşturmaz
Şirket bunu bildiğinde sorun edecekse yani rıza göstermeyecekse bu bir haktır. Genel bir teamül içinde es geçilebilen bir pozisyon varsa sıkıntı olmaz biiznillah.
Size işveren özellikle “başkasına yaptırmayacaksın” diye bir kayıt koymadı ve sorumluluk da sende ise sakıncası olmaz.
Bir yerdeki işçi/çalışan o işte ve yerde emin olmalıdır. Emanete riayet etmek ise mü'min karakteridir. Eğer o yaptığınız iş, şirkete ait bir nesneyi tüketiyorsa zaten kul hakkı barizdir. Tüketilen bir şey yoksa bile mesela bilgisayarı kullanıyorsanız ortada bir yıpranma vardır. Özellikle şirket sahibinin bunu ihtiva eden genel bir izni yoksa kullanmamalısınız. Devlet daireleri için de durum aynıdır.
kazanç konusundaki diğer fetvalar
Çocuklar için olan oyuncak bebeklerin satışı genel anlamda caizdir. Yalnız bu konuda dikkat edilmesi gereken bazı hususlar vardır. Bunları şu şekilde sıralamak mümkündür: Detaylı insan figürlerinden yani insana ait tüm detayı veren şekilden sakınılması gerekir. Şehveti tahrik edecek ahlaka aykırı tasarımlardan kaçınılmalıdır. Oyuncak bebeğin farklı bir dini, ideoloji, kültürü veya sembolü barındırmamalıdır. Satışa sunacağınız ürünlerin üretim süreçlerinde insan sağlığına zarar veren veya dinimizce haram olan mamullerden yapılmadığına emin olun. Oyuncakların çocukların eğitimine, ahlakına ve hayal gücüne olumlu katkı sağlamasına dikkat edin. Bu, sadece ticari değil, aynı zamanda manevi bir sorumluluktur.
Babanızın gidişatından sorumlu değilsiniz siz. Yapabileceğiniz ikazı yaptınız ve bir kız çocuğu olarak onunla aynı evde yaşamak durumundasınız. Babanızın şarkı söyleyerek kazanacağı para ticaret yaparak kazanacağı para gibi helal olmaz ama bundan siz sorumlu değilsiniz. Siz fırsat buldukça ikazınızı tatlı bir dille yaparsınız, o kadar.
TV tamiri haramdır dememiz zordur. TV iyi işler için de kullanılabilmektedir. Genel olarak zararlı işlerde kullanıldığı için mü'min insanın kalbi onu tamir etmekten rahatsız olur, haram demesek de daha iyi bir iş bulmasını teklif ederiz.
Kefil olmak kazanç getirirse helal olmaz. Kefil olmak insani bir yardımlaşmadır, ticari bir kazanç yolu değildir. Kefil olan sadece kefalet için mesela noter masrafı oluyorsa veya bilet alıp bir yere gitmesi gerekiyorsa o masrafları alabilir. Gerisi helal olmaz.