Fetva Meclisi
Soru
Hocam benim kardeşimin evlenmek istediği bir kız var. Biz Sünni’yiz kız ise Alevi, bizim oturduğumuz ilde de Aleviler genelde alkol kullanıyor. Biz onlar diye ayırmak istemiyorum ama iki aile birbirinden çok farklı. Dini hassasiyetler üzerine yaşamaya çalışıyoruz, onlar ise böyle değil. Babam çok zorda kalmayınca dışarıda yemek bile yemiyor, içine ne koydukları belli olmaz diye ve onların alkollü masasına oturmam diyor. İki genç evlenecekse aile birliği olmadığı zaman ne kadar sıkıntı geçecekleri öngörülebilir bir durum. Kardeşim aslında sıkıntı çıkabileceğinin farkında ve kız arkadaşı ile konuşurken ilerde bir çocuğumuz olursa senin babanla meyhaneye benimki ile camiye mi gidecek bu ilişki olmaz demiş. Konuşmayı sonlandırmışlar ama arada ne oluyorsa tekrar konuşmaya başlıyorlar. Bu arkadaşlığın beş yıldan fazla olduğunu söylüyor. Şimdi ise ben o kızdan başkası ile evlenmek istemiyorum ve seviyorum diyor. Siz kabul etmiyorsunuz ama kızın ailesi beni kabul etti diyor. Onu kaybetmek istemiyoruz. Evlendirsek gönlümüz razı değil çünkü kardeşimin ibadetleri de zayıf onlara kayar diye korkuyoruz. Kendimizi elbette mükemmel görmüyoruz, hepimiz insanız hatalarımız eksiklerimiz çok fazla. Evladımız bizim için çok değerli, istiyorsa seçim onun seçimi kaderinde sıkıntı çekmek varsa çeksin diyemiyoruz. Bize yardım edebilir misiniz?
Cevap
Benzer fetvalar
Kızım, haklı haksız konusuna girmiyorum ama senin huzurun için bırakman gerekir. Ne hakkı olacak ortada? Nikâhtan önce hak oluşmaz. Sana milyonlarca eş adayı bulunur ama yeni bir annen ve ağabeyin olamaz! Daha mantıklı düşün, duygusal değil.
Selamünaleyküm. Bu durumda sizin, kendi onurunuzu da dikkate alarak uzaktan yönlendirmeniz uygun düşer. Tavsiye edin, yönlendirin; uzaktan olsun. Evlendirmeyi iyi düşünmüşsünüz. Ama kimsenin namuslu kızını aldatmayın. Kendi kapağıyla yuvarlansınlar. Bizim vazifemiz, iyiliğe delalet etmek, iyileşmesi için yardım etmek olmalıdır. Çok da üzerine yığılırsanız naza çeker, işi uzatır. Bırakın biraz kendi düşünsün. Sizlere dualar ederiz.
Kızım, Allah seni ailenle imtihan ediyor. Bunun bilinciyle hareket et. Aceleci davranma. Eğer ailende bazı dönen yanlışları düzeltme imkânın varsa orada kalmanı tavsiye ederim. Ama ailenin düzelmeyeceği kanısındaysan ve kendinin de bahsettiğin bu ahlaki zafiyetlerinden bozulacağını düşünüyorsan kardeşinle daha uygun/güvenilir/Müslümanlığın daha iyi yaşandığını düşündüğün bir yere hicret edebilirsin. Yalnız yaşın daha çok genç; kandırılma/aldatılma/yanlış karar verme riskini ihmal etmemelisin. Çevrende seni tanıyan ahlaklı ve olgun bir hanım ablanla veya yakın bir akraba büyüğünle bu konuyu istişare edebilirsin. Allah yardımcın olsun.
Size kim dedi kardeşlerinize anneliğe soyunun diye. Anne babanız hayatta değildi de siz mi mecbur kaldınız? Sınırlarınızı aşmışsınız. Aile içerisinde rolünüzü değiştirmeyin. Ablalık annelik değildir. Bahsettiğiniz çabayı kendi yuvanıza göstereceksiniz. Biraz geri çekilin. Enerjinizi toparlayın. Hayatın daha başındasınız. Müstakbel kocanıza ve yavrularınıza sarf edeceğiniz enerjiyi şimdiden tüketmeyin. Endişelenmenize gerek yok. Abla gibi davranmaya başlarsanız evlenme konusunda özgüveniniz tekrar gelir. Kimse yıpranmış, içi çökmüş bir kadınla evlenmek istemez. Dolayısıyla kendinizi yenileyin. Başaracağınıza inanıyorum.
Babanızla ilgili bilgileri olduğu gibi kabul ederek bu çerçevede tespit ve tavsiyelerimiz olacaktır. Babanızın yaptığı davranışlar ve söyledikleri, İslam'ın öğretileriyle bağdaşmamaktadır. Bir baba, ailesine bakmak, onlara merhametle yaklaşmak ve haksızlık yapmaktan uzak durmakla yükümlüdür. Ancak, babanızın bu yükümlülüklerini yerine getirmemesi sizin İslamî görevlerinizi değiştirmez. Ailenize olan sorumluluklarınız, sizi evlenmekten alıkoymamalıdır. Şayet yanınızdaki kardeşlerinizin ihtiyaçlarını organize edebilecek bir sistem kurabilir ve yeni bir aile hayatına adım atarsanız, bu hem sizin hem de onların yararına olabilir. Evlenmek, hem dininizi tamamlamanızı sağlar hem de psikolojik olarak size destek olacak bir yoldaş sunar. Babanızın amacı sadece maddi menfaatlerini sürdürmekse ve bu konuda haksız yere sizi baskı altına alıyorsa, babanıza karşı gelmeden ama bağımsız bir karar alarak evlenmek sizin hakkınızdır. Bu, ona karşı bir isyan değil, kendi hayatınızı İslamî ölçülerde sürdürme hakkınızdır. Evlendikten sonra da imkânlar elverirse kardeşlerinizin ve annenizin ihtiyaçlarına destek olabilirsiniz. Yalnız burada dengeyi kurmak önemlidir. Ailenizde aklıselim bir birey ya da güvendiğiniz bir büyüğünüz varsa, arabulucu olarak onları sürece dâhil edin. Kararınızda Allah’tan yardım dilemek için dua edin ve istihare yapın. Rabbimizin rahmetiyle yolunuzu aydınlatmasını isteyin.
Babanızın rızası olmayan bir işten hayır görmezsiniz. Ailenizden birilerini aracı yapın, yalvarın ama onun gönlünü yapın. Babanız, evlilik sizin için artık farz haline geldiği hâlde evlenmenizi engeller ve size evlenebileceğiniz uygun başka bir alternatif göstermezse o zaman sizin istediğiniz evliliği yapmanızda bir sakınca olmaz. Allah'a emanet olun.
aile konusundaki diğer fetvalar
Allah Teâlâ yolunuzu aydınlık kılsın, beraberliğinize bereket versin. Âmîn. TOKİ evleri konusunda bizim kanaatimiz bu haliyle sıkıntılı olduğu şeklindedir. Bazı hoca efendiler ise caiz olacağını düşünüyorlar. Onların görüşü ile de hareket edilmesinde sakınca olmaz. Allah yardım etsin.
Buna aile içi istihbarat veya tecessüs diyebiliriz. Ve konumuz sadece ebeveynin çocukları izlemesi değildir. Aile fertlerinin birbirlerine karşı özellikle de eşlerin izlemesi söz konusudur. Bu nedenle konuyu aile içi tecessüs (takip etme, gizlice hatayı araştırma) diyebiliriz. Tecessüs dinimizin en temel yasaklarından biridir ve haramdır. Müslümanlar birbirlerini dış görünüşleri itibariyle kabullenmelidirler. Niyet okumak, ayıpları araştırmak yoktur. Kişinin kendisi ve ona ait özeli bu yasağa dâhildir. Aile içinde olağan üstü bir risk veya gösterge durumunda sınırlı ve ölçülü bir takip, inceleme yapılabilir. Bunu aslında tüketilmesi haram olan mesela domuz etinin sınırlı bir tüketime izin verilmesi gibi kabul edebiliriz. Bu yapılırken de anne baba gibi Allah Teâlâ’nın veli kabul ettiği biri bunu yapmalıdır. Veya onun görevlendirdiği biri yapmalıdır. Bu bir evham ve tahmin üzerinden değil ciddi bir gösterge üzerinden olmalıdır. Takip kesinlikle sınırlı alanda olmalıdır. Takipten önce yapılması gereken işler ve görevler yapılarak bu noktaya gelinmelidir. Takip ve inceleme sıradan günlük işler için değil ağır günahlar için ve can tehlikesi gibi durumlar için olmalıdır. Asla ele geçirilen bilgiler ve belgeler yayılmamalı, gizli tutulmalıdır. Kişiyi kurtarma hedefi ile yola çıkılacağı için kişiyi bitirme hedefine kayılmamalıdır.
Diyanet bu konuda izin veriyor. Diyanet gruplarından biri ile giderseniz en azından siz vebalde olmazsınız diye umarım. Ben ise aynı kanaatte devam ediyorum. Allah yardımcınız olsun.
Her şeyin doğalı daha iyidir. Doğal yöntemleri aşma. Yaşın, bir daha evlenemeyecek bir yaş değil. Sabırlı ol. Yoksa kendi kazdığın kuyuya düşer gibi olabilirsin maazallah.
Çok Kur'an okumalısınız. Günde bir cüz Kur'an okuyun. Sabah ve akşam zikir yapın. Sabah ve akşam yarımşar saat zikir yapmanız sizi rahatlatır. Kendinize yakın insanlarla oturun kalkın. Duygularınızı yazmaya çalışın. Çokça dua edin. Psikoloğu da ihmal etmeyin.
Bu konuda annenin kızma hakkı yoktur. Senin inancın gereği, çocuğunun da sağlığı gereği sen haklısın. Muhabbet ihtiyacınızı onlar size gelerek karşılayın. Kendinizi haklı olduğunuz bir şeyde güçlü olmaya alıştırın.