Fetva Meclisi
Soru
Camilerde namaz yasaklanınca biz binamızdaki bir mekânı mescit edindik. Saflarda da epeyi boşluklar bırakınca yan tarafa geçip namaza katılanlar oluyor. Şimdi de şöyle bir endişemiz oluştu. İkinci mekânda kılanlar imamı görmüyorlar. Onların namazı kabul oluyor mu?
Cevap
Benzer fetvalar
İmam ile imama uyan arasında bir iletişim sıkıntısı yaşamamak, imama uymuş olmanın temel şartlarındandır. İmamı arkasından görebilen, onu göreni gören, sesini net duyabilen, sesini aktaranı duyabilen seçeneklerinde birini sağlayanın imama uymasında sıkıntı yoktur. Bu kurala göre, bahsettiğiniz şartlarda ses sisteminde bir sıkıntı yoksa imama uyarak namaz kılabilirsiniz.
Selamünaleyküm. Namaz kılınan ana mekâna göre AYRI BİR BİNA durumundaki yerde imama uyabilmek için safların bitiştirilerek iki ayrı mekânın tek mekân durumuna getirilmesi gerekir. Aksi takdirde ikinci mekânda imama uymak caiz olmaz.Aynı binanın içinde farklı katlarda imama uymaya gelince bu hususta esas olanın imamı görebilmek olduğu şeklinde bir fetva bulunmakla beraber, ses cihazı ile imama uymanın alt kat/üst kat açısından caiz olacağını söyleyen fukaha da olmuştur. Erkeklerle karışık denebilecek bir ortamda bulunmalarındansa bayanların bir alt katta kılmaları daha doğrudur inşaallah.
Cemaatle namaz kılınırken imamla cemaatin yerlerinin hakikaten veya hükmen bir olması gerekir. Bu birlik, safların bitişik olmasıyla sağlanır. Eğer namaz aynı bina içinde kılınıyorsa, içerdekilerin mekânları bir sayılır. Bu itibarla, çok katlı binalarda mescit olarak kullanılan bir katta cemaatle namaz kılınırken, bu kat cemaati almadığı takdirde, alt veya üstten bu kata bitişik katlarda duran cemaatin, hoparlör veya müezzinin tebliği ile imamın intikallerinden haberdar olmaları hâlinde, imama uymaları sahihtir. İmamı veya imamı görenleri görmeleri şart değildir. Ses bağlantısının kesilmesi durumunda ise imamın hareketlerinin takip edilememesi sebebiyle imamın intikallerini takip edemeyenlerin namazları bozulur. (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, 1/550-551, 586-587) İmamın bulunduğu mekândan yol, ırmak ve mekân birliğini bozan benzer engellerle ayrılan yerlerde bulunanların imama uymaları caiz olmaz.
Selamünaleyküm. Namazınızın olmasında bir sakınca yoktur. Aynı caminin içinde bulunduğunuz sürece namaz olur fakat bu durumda kerahet vardır. Gereksiz yere safların açılması doğru değildir. Yanınızda bir kişi daha bulunursa bu kerahet kalkabilir.
Devlete karşı öyle gösteriyor ama kendisi öyle inanmıyorsa bir günah işliyor demektir. Tevbe etmesini umarız. Hayır, aynen öyle düşünüp inanıyorsa o zaman arkasında namaz kılmamayı tercih ederiz. Ama mümkün oldukça camileri yalnız bırakmayalım.
Mevcut sistem içinde müftülüklerin namaz kılınabilir diye ruhsat verdiği her yer cami veya mescit hükmünde olur. Özellikle de Cuma Beratı verildi ise hiçbir sakınca kalmamış demektir. Bir mescidin üzerinde meskün evlerin olması orayı mescitlikten çıkarmaz. Orada eda edeceğiniz her namaz evinizde kılacağınız namazdan daha evladır, daha sevaplıdır. Allah kabul etsin.
cemaat konusundaki diğer fetvalar
Hayır, bu durumun namazın kabul olmasına engeli yoktur. Allah Teâlâ mübarek etsin.
Değerli kardeşim, haklısın hem de çok haklısın. Ne diyebileceğimi bilemiyorum. Ümmet olarak içinde bulunduğumuz hali görmezden gelip kısır bir konu yumağı içinde boğulan ve ilimden de öyle veya böyle nasibi olmuş kimselere ne diyebilirsin ve desen ne olur, kim dinler? Bugüne kadarki tecrübelerim bana gösterdi ki, o sözünü ettiklerini kendi gündemleri ile baş başa bırakmak en evla olanıdır. Onlara tek bir kelime bile anlatmak ve onları ikna etmek mümkün değildir. Elbette Rabbimin rahmet ettikleri müstesnadır. Ben böyle düşünüyorum, size de dininizi yaşamak ve verebildiğiniz kadar insanlara bir şeyler vermeye çalışmak ve Allah’tan affımızı dilemeyi tavsiye ederim. Allah’a emanet olunuz.
Allah Teâlâ sizi muvaffak kılsın. Bir tarikata intisaplı iseniz orayı iyi değerlendirin. Bizim tarikat gibi bir çalışmamız yoktur. Sadece dinlediğiniz dersleri yapıyoruz, yapabileceğimiz de o kadardır. Dua ediniz.
Bu anlayışınızda aşırılık var. “Ayetleri okumuyorlar” sözünüz kıyamet günü bir iftira olarak sizi ezebilir, binlerce imamdan helallik almanız gerekebilir. Ben de bu ülkede yaşıyorum, “şu ayetler okunmayacak” uyarısını hiç duymadım. Evet, bazı konular belli bir üslupla cami içinde konuşulamaz ama ona varıncaya kadar bizi ve ahiretimizi ilgilendiren nice konular var, onlar konuşuluyor. Sizin tavrınız isabetli değil. Daha dengeli ve gerçekçi düşünmenizi tavsiye ederiz size. Evinizde uygulayabildiğiniz ayetleri sayın isterseniz... Bakalım ne sonuç elde edeceksiniz.
Hayır, hatalı olmaz. Özellikle imam olanın cemaati yormaması için böyle bir hatadan söz edilebilir ama tek başına kılan üçten fazla tesbih yapar, bir sakıncası olmaz aksine faziletli olur.
Selam sözcüğünün sonunun uzatılması esnasında cemaatte olanların kısa tutarak imam kadar uzatmamasını kastediyorsanız bunun namaza bir zararı olmaz.