Fetva Meclisi
Soru
Hocam Eğitim Destek Vakfı diye bir vakfın burs başvurusu varmış. Sitesine girdiğimde “Bizler uluslararası yatırımcılar sayesinde finansal destek havuzu oluşturarak siz değerli vatandaşlarımıza sosyal yardım sağlamaktayız.” şeklinde finansının kaynağını söylüyor. Bu bursa başvurmak kaynağının helalden mi haramdan mı olduğunu bilmediğimiz için caiz midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Bu bursun sizin için temiz olmadığını siz de anlıyorsunuz. O vakfa bunu yazın, size geri vermenizi isteyen bir cevap verirlerse verirsiniz, değilse sizde kalabilir.
Kalbiniz size, onların parasına bulaşmamanızı tavsiye ediyor. İşte o kalp mü'min insanın kalbidir. Bu hususta sizi tebrik etmeliyiz. Onlardan alıp bir yere vermeniz, yapabileceğiniz bir iş ise iyi olur ama tereddüt edecekseniz almamanız daha iyidir.
Selamünaleyküm. Bursu geri vermeniz gerekmez. Yeniden aynı yerden burs almayın. Geçmiş için de istiğfar edin.
Başka bir insanın hakkını gasp edecek şekilde bir işlemle elde ettiğiniz kazanç şüphesiz size helal olmaz. Veren kaynağa ulaşmak için ve evrakta sahtecilik gibi bir hileye başvurmadan elde ettiğiniz kazanç size helaldir. Allah yardımcınız olsun.
Zanla bir hata var kabul edemeyiz. Doğru doldurmuş olacağınızı kabul ederek devam edin. Allah Teâlâ hatalarımızı mağfiret buyursun.
Ona tenezzül etmeyerek imanı gür mümin ol. Onlara da kalmaması için al ve bir muhtaca ya da derneğe ver. Günlük gıdanı temin edemeyecek kadar sıkıntıda isen alabilirsin ve yiyebilirsin o parayı. Bunun için de istiğfar et.
burs konusundaki diğer fetvalar
Hak edilerek alınmış bir burs haram değildir. Karşılıksız almaya alıştırması açısından hoş görülmemiştir demeliyiz. Bursunuzu alın, hakkını da verin. İyi ders çalışın. Vakit artırıp ibadet yapın, kendinizi daha iyi yetiştirin. Allah yardımcınız olsun.
Size verilen bursu elde etmede bir hile söz konusu değilse serbest olarak verilenin “şurada kullanılacak” denmeyen bursu helal olan alanlarda istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
Devlet geri ödemesiz burs olarak verirse ve bu burs da herhangi bir şekilde yalan, hile, adam kayırma gibi bir durum olmadan alınırsa daha sonra iade edilmesi gerekmez. Bu kul hakkı da olmaz.
Devletimiz öğrenci olduğunuz için size bahsettiğiniz ödemeyi yapıyorsa ancak öğrenci iseniz o parayı alabilirsiniz. Muhtaç durumda olmanız da bu ödemeyi helal kılmaz. Bu konuyu yetkililere bildirip onların tavsiyesi doğrultusunda adım atmanızı tavsiye ederim.
Almayan Müslüman olmak en iyisidir. Hususi hatim vaadi de isabetli değil. Verenin bunu istememesi gerekir. İhtiyacın varsa al, vaatte bulunma. Ders çalışırken okuduğun Kur'an zaten oraya ulaşır biiznillah.
Müslümanın birilerinin avucuna üç-beş kuruş vermesi için beklenti içerisinde olması izzet açısından doğru değildir. Müslüman elindekini çevresiyle paylaşan olmayı tercih etmesi daha onurlu bir davranıştır. Fakat yokluk içerisinde ve çalışma imkânı zayıf olan kimsenin devletin sınıfı fark etmeksizin yardım/burs almasında sakınca yoktur. Böyle durumlarda devletin vergi almış olduğu halkını gözetmesi sorumluluğunun gereğidir. Ulemanın izinden gitmenizi tavsiye ederim.