Fetva Meclisi

Hakkın azı çoğu yoktur. Bir kuruş bile olsa kıyamet günü hak konusu olarak önümüze çıkacaktır. İki hususa dikkat ederseniz biiznillah hakka girmiş olmazsınız: a. Karşınızdaki insana durumu beyan edin. Küsuratınızın olmadığını belirtin. Özellikle talepte bulunmazsa biiznillah sorun olmaz. Talepte bulunuyorsa da çaresini bulup vermek zorundasınız. b. Bilhassa bozuk para bulundurmayıp bunu hesabına kâr olarak sayan anlayışın kul hakkı ihlali yapmış olacağını bilin. Allah yardımcınız olsun.

Aleykümselam. Bu para senindir. Sorumluluğu da senin sorumluluğundur. Babanla bir ilgisi olduğunu söyleyemeyiz. Paranın kuyumcuda nasıl durduğu da önemlidir. Emanet olarak da vermiş olabilirsiniz. Kuyumcunun çalıştırması için de vermiş olabilirsiniz. Verdiğiniz zaman ne kadardı o da önemlidir. 81 gram altından fazla edecek bir para idiyse üzerinden bir yıl geçtikten sonra onun yüzde iki buçuk kadarını zekât olarak vermelisiniz. Eğer kuyumcu da üzerine kondu ise yani kâr etti ise ya da zarar etti ise her yıl son durumuna göre hesap yapıp zekât verirsiniz. Bir nedenle veremezseniz zekâtını, elinize geçtikten sonra topluca da verebilirsiniz. Zekât gerektikçe kurban da gerekmektedir. 81 gramdan az idiyse onun verilecek bir zekâtı yoktur. Kurbanı da yoktur.

Selamünaleyküm. Böyle yoğun bir kurban kesme işinde genel bir vekâletle kurban kesilebilir. Binlerce kurbanı isim isim vekaleti anarak kesmenin zorluğu ortadadır. Genel bir vekâlet ile kesilen kurbanlarda biiznillah sorun yoktur. Havuza toplanan aynı oranda ödenmiş paralardan farklı fiyatlarla kurban kesmede eğer, kurbanı kesilmesi için vekâlet veren kişinin, verdiği paranın aynen kullanılmasını şart koşması gibi bir durum olsa idi bu sistem caiz olmazdı. Hâlbuki o sisteme vekâlet vererek para yatıranlar, havuz benzeri bir yapıya para yatırdıklarını, verdikleri paranın ortalama bir fiyatla alınacak kurbanlıklarda kullanılacağını bilmektedirler. Dolayısıyla özel bir şart getiren biri olmadıkça bunda da sorun yoktur diye umuyoruz. Zira farklı ülkelerde farklı fiyatlarla satın alınacak binlerce hayvanın fiyatının önceden belirlenmesi de mümkün değildir. Satın alındıktan sonra vekâlet verenlere fiyat farkının artı veya eksi yansıtılması da büyük bir iş yükü getirecektir. Bunlara dikkat edildiğinde ‘şartlı para verenin dışındakiler açısından bir sorun yoktur’ diyoruz.

Selamünaleyküm. Zimmetinize geçirdiğiniz miktarı ödemeye karar verin. Bunun için de kuruş kuruş da olsa biriktirin. Bu durumu da vasiyetiniz olarak bir kenara not edin. Sizden sonraya kalsa da ödensin. Ayrıca tövbe edin.

Çalışan ve çalıştıran arasındaki sözleşmeye iki tarafın da bağlı kalması gerekir. Mesela günde sekiz saat çalışma karşılığı x ücrete anlaşmış olan bir çalışan o sekiz saati doldurmak zorundadır. Çalıştıran da sözleşilen ücreti tam vermek zorundadır. Ne çalışanın bir saat veya daha az bir zaman gecikme/çalışmama hakkı vardır ne de çalıştıranın ücretten kısma hakkı vardır. Bu konuda yaşanılan ülkedeki kanunlar ve örf ne diyorsa onunla hükmedilebilir. Helallik açısından iş sahibinin mesela yirmi dakikalık gecikmeye tekabül eden ücreti aylıktan kesmesi hakkıdır. Daha fazla kesmesi durumunda ise çalışan meşru yollarla hakkını talep etmekle yanlış bir iş yapmaz.

Dinimiz yardımlaşmayı, sıkıntıları gidermede birbirine destek olunmasını önemseyen bir dindir. Altın günü gibi günler de birbirine yardım gibi dursa da aslında hiç kimsenin bir fayda sağlamadığı, kendi parasının kişiye geri döndüğü bir sistemle yapılmaktadır. Bu da ihtiyaç olmayan bir sistem anlamına gelmektedir. Aynı zamanda bir araya geliş tarzı, oluşan gündemler, edilen muhabbetler kişiye ne kadar fayda sağlıyor; bu durumda uzaktan hassas bir şekilde incelenip katılım durumuna karar vermek sağlıklı olacaktır. En temelinde de malayani kısmını doldurur bir beraberlik olup olmamasına da dikkat edilmesi gerekmektedir. Belirlenen miktarın altın/para türünden olmasında bir sıkıntı yok, hangi altın türü belirlendi ise onun alınmasında veya para isteyene paranın verilmesinde ilke olarak sakınca olmayabilir. Şunu da unutmamak gerekir ki para toplamanın getirdiği sıkıntı, her ne kadar direkt haram olarak vasıflandırılacak durumda değilse de riskli bir iş olarak durmaktadır. İnsana fayda vermeyen, bazı durumlarda tereddütlü pozisyonda durmaya sevk edebilecek bu gibi işlerden de uzak durulması gerektiğini tavsiye ederiz. Rabbim yardımcımız olsun.

Selamünaleyküm. Böyle bir zulme muhatap olan kadın elbette kendini savunmalı ve hakkını aramalıdır. Aile büyükleri hakkını almada ona yardımcı olamıyorlarsa devlete başvursun.

Selamünaleyküm. Siz, vaktinde orada bulun, ders vermeye hazır olun. Ortam oluşmadığı için veremediğiniz dersin ücreti size helaldir. Siz bilerek gevşetmeyin, kaytarmayın sıkıntı olmaz. Allah işinizde yardımcınız olsun.

Selamünaleyküm. Tam tesettürlü olmak, ibadetin yani kulluğun gereğidir. Bir insan tamamını yapamadığı şeyin yapabildiği kadarını ihmal etmemeli. Hepsini yapmaya istekli olmalı, eksik olsa da yapabildiğini yapmalıdır.

Selamünaleyküm. Bizim için iki bilgi kaynağı olabilir: a- Kur'an ve Sünnet kaynağı. b- Tıp gibi deneye dayanan ilimlerden elde edilen bilgi kaynağı. Bu iki bilgi dışında kalan bilgiler için mü'min insanın, 'itikat düzeyinde' bir bilgiden söz etmesi mümkün değildir. Bilgi adıyla belli bir birikim bulunabilir. Adı ne olursa olsun o bilgi, kişiseldir, bağlayıcılığı ve inandırıcılığı yoktur. Sözünü ettiğiniz kitaptaki bilgiler, bu iki bilginin ötesindedir. Mü'min insan olarak birinci ve ikinci sınıftan olmayan bilgilere bakışımız böyle olmalıdır.

Selamünaleyküm. Önce farzlardan kurtulma yolunu bul ama bu mesele bir İRADE MESELESİDİR. Namazda böyle olan esasen her işinde bir irade zafiyeti içinde demektir. Azminizi güçlü tutmaya çalışın. Çevrenizi yenileyin. Çok dua edin. Bir ders halkası bulup ona katılın.

Selamünaleyküm. Reşit olup kendi işini görünceye kadar babasının sofrasına oturabilir. Ondan sonra helal olanı yeme işini kendisi üslenir.