Fetva Meclisi
Soru
Instagramda yemek sayfam var ve yaptığım yemekleri paylaşıp tarif veriyorum. Bunun caiz olup olmadığını merak ediyoruz çünkü burada belli bir takipçi sayısı olunca para da kazanılıyor, bu para helal midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Haklısınız, haramlar helalleri kuşatmış durumdadır. Kimin nasıl kazandığı ve ne yediği bilinmez olmuştur. Daha da vahimi artık helal kazanmak neredeyse mümkün değil diye inanılır olmuştur. Allah Teâlâ akıbetimizi hayır kılsın. Size bu hususta şunları tavsiye edebiliriz: Biz ve çocuklarımız açısından daha korumalı ve daha takvaya yakın olanı tercih etmeyi ilke edineceğiz. Zamana ve ortama kapılmamayı prensip edineceğiz. Yine de bunun bir imtihan olduğunu, istememekle haramdan yüzde yüz kaçınamayabileceğimizi de bilecek ve buna göre planlamalarımız olacak. Çocuklarımızın haram/helal idrakinin zayıf kalmasına karşı tedbirli olacağız. Yine de kaş yaparken göz çıkarmak gibi bir sonucun oluşmaması için denge siyasetini ihmal edemeyiz. Neticede biz bir toplumun parçasıyız ve gidebileceğimiz bir yer de yoktur. Bu toplumun içinde dinimizden taviz vermeden yaşayacağız. Kışa rağmen üşütmeden yaşamaya çalışmak gibi bir durumdur bu. Kazancında helallik sorunu bulunanlardan uzak kalmak isabetli olandır ancak özellikle Hanefi fukahasının bu husustaki çizgisinin KAZANCININ BÜTÜNÜ HARAM OLANLA, KAZANCINDA HARAM OLANIN AYNI TUTULMAYACAĞI ilkesi önemlidir. Yüzde yüz haram kazanıp yiyen birine mesafe koyacağız. Onun yemeğini yemeyecek, hediyesini almayacağız. Kazancına haram karışan için ise şu kural geçerlidir: Kazanılma yöntemi itibariyle haram olan bir şey kazanan için direkt haramdır ama ikinci kişi için o şekilde haram değildir. Örneklendirecek olursak, domuz her türlü herkese haramdır ama hileli bir ticaretten para kazananın kazandığı kendisine haram ikinci kişilere mesela misafirlerine haram değildir. Böyle bir planlama ile kendimizi korumaya devam edelim. Allah yardımcımız olsun. Âmîn.
Kadın resmini basmak, kullanmak caiz değildir. Caiz olmayan bir şey ile ticaret yapmak da caiz olmaz. Kazancınızın çalınmış bir para gibi yüzde yüz haram olduğunu söylemesek bile o kazanç ile sizin bereketli bir sofraya oturmayacağınızı bilmeniz gerekir.
Haramdan kazanılan para da haram olur. Müzik genel itibarı ile caiz bir iş değildir. Onu terk etmenizi tavsiye ederiz size.
Öncelikle şunu bilmeliyiz: - Yemekte temel ölçümüz helal, temiz ve sağlıklı şeyleri yemektir. - Yemeği gıda ihtiyacı için yemeliyiz; zevk için yemek yoktur. - Yemekte israf sadece ekmeği çöpe atmak değildir. Midemizin ve bedenimizin israfı da bir israftır, o israf da haramdır. - Yemek, vakit israfı nedeni olduğunda da sakıncalıdır. - Helal yiyecekleri ikiye ayırırız: Et olanlar ve at dışındakiler. Et olanların Müslüman tarafından besmele ile kesilmesi şarttır. Bugünkü Yahudilerin besmele ile kestikleri yenebilir. En azından kendi çaplarında dindardırlar. Hıristiyanların ise besmele ile bile kestiklerinin yenmesi mümkün olmayacağı kanaatindeyiz. Onların Hıristiyan bile olmaları tartışılır bir durumdur. Laikliği benimseyerek ellerindeki muharrfef dini bile eritmişlerdir. - Et olmayanlarda ise bu ayrım yoktur. Bize göre yenmesi/içilmesi helal olan bir şeyi kâfirlerin elinden ve onlarla beraber yiyebiliriz. İkram edebiliriz, ikramlarına gidebiliriz. - Yemeğini yemeyeceklerimizle bu durumu, bir savaş konusu gibi ilerletmenin de anlamı yoktur; ortamımız buna uygun değildir. Ortadan gerekçelerle yemeklerinden uzak kalabiliriz. - Temel siyasetimiz şu olmalıdır: Helal, Temiz, Sağlıklı yeriz. Müttakilerle yer, Müttikileri yedirir, Müttekilerden yeriz.
Selamünaleyküm. Müslüman, haram işlemez, harama hizmet etmez. Böyle ince hesaplarla haramdan sıyrılmak da akıllıca bir tutum olmaz.
Buna direkt haramdır diyemeyiz ama dikenli bir yolda yürümektir diyebiliriz. Müslüman hayatına şeytanın müdahalesini kolaylaştıracak sebepler sokmamaya çalışmalıdır. Ve mesela ünlü olacaksa da o ün doğal olarak oluşmalıdır.
helal konusundaki diğer fetvalar
Size sunulan yemek hakkı iki türlü olabilir: Size orada yemek yeme izni vermiştir. Şu kadar yiyebilirsin dediği zaman oradaki yediğin sana helaldir ama bu helal olma sadece ORADA YEMEKLE sınırlıdır. İkinci durumda ise orada yiyeceğinizi SİZE VERMİŞTİR. Yani “bu senindir” demiştir. Bu şekildeki izni söz konusu ise onu yiyebilir veya götürebilirsiniz. Bu iki durumdan hangisi size aittir bilemiyorsanız sorumlu yöneticiye sorarak tespit edebilirsiniz.
Hibe olarak öyle bir paranın alınıp yerinde kullanılmasında sakınca olmaz.
Dinimiz her şeyi niyete bağlamıştır. Niyet ise kulun arzusunun Allah Teâlâ tarafından samimi bulunan şeklinin adıdır. Bizim adına niyet dememizin anlamı olmuyor, Allah “kulun niyeti” diye bir şeyi kabul ediyorsa o niyet muhteşemdir, olduğu gibi kazançtır. O niyet sayesinde kul, yatağında öldüğü hâlde şehitler gibi dirilebilir kıyamet gününde. Kul, malını helal yollarla kazanıyor, o maldaki Allah’ın hakkı olanı veriyor ve kazancını Allah’ın helal ettiği alanlarda tüketmeye niyetli bulunuyorsa biiznillah onun malı o öldükten sonra onun için hayır kapısı olur.
Mezar kazma işinden ücret almakta ve ücret vermekte sakınca olmaz. Elbette Allah rızası için yapılırsa daha iyi olur, sevap bir iş olur.
Yaşadığınız devletin meri kanunlarına göre bir hile ve yalan söz konusu değilse aldığınız helaldir.
Gizli saklı bir iş olmadıkça, devlet yöneticisinin ve onu temsil edenin bu tür müsamahaları normaldir. Bir hak ihlali olarak görülmez. Zira mesul kişi sorumluluğu altındaki işi icra etmekle mükelleftir. İcra edebileceğine inanarak belli müsamahalar gösterebilir. Eğer bir sorumluluk varsa o sorumluluk yetkiliye aittir.