Fetva Meclisi
Soru
Ben tuvalet temizliğimi yapamayan bir hastayım. Hizmetçi de tutamıyoruz. Kocam temizliğimi yapıyor. O da işte olduğu bazı zamanlarda erkek kardeşim veya babamı çağırma imkanım var. Onlar benim tuvalet temizliğimi yapabilirler mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Genel kural şöyledir: Kişinin avret bölgesine eşinden başkası tutamaz, bakamaz. Doktorun zorunlu muayenesi veya tedavisi ise bir zaruret olduğu için ihtiyaç kadarını bakması ve temas etmesi caiz olur. Özel bakımını yapamayacak durumda olan bir yaşlı veya engelli gibi birinin hizmetini mümkünse erkeği erkek kadını kadın yapsın isteriz. Bu mümkün olmazsa tedavideki zorunluluk gibi bir zorunluluk burada da bulunduğu için avret bölgesinin temizliği veya benzeri bakımını kız kardeşi/erkek kardeşi yapabilir. Günlük tuvalet ihtiyacının ve temizliğinin gereğini yaptırabilir. Guslettirebilir. Bu esnada eldiven kullanarak direkt temas olmamasına ve gereksiz bakmamaya da dikkat edilir.
Bu sorunun cevabı için deriz ki; "anneye hastalık durumunda nasıl bakmalıdır?" sorusu manevi açıdan kastediliyorsa onun cevabı şudur: Cenneti olarak bakmalıdır. Tedavi ve bakım açısından ise şunu söyleyebiliriz: a- Annesinin tedavisi, morali ve ihtiyaçları için hiçbir eksiklik olmayacak gayretin içinde olmalıdır. Buna doktora götürmekten evdeki bakımına kadar hepsi dahildir. b- Özellikle bir erkek için mahremiyet açısından sakınca oluşturacak durumlarda bir kadının o ihtiyacı gidermesi gerekir. c- Bu ihtiyaç gidermede görev erkek çocuk ve kız kardeşlerinin üzerindedir. Erkek çocuğun hanımı bu hizmeti yaparsa mükemmel bir insanlık ve büyük bir sevap kazanmayı becermiş olur. Bu neticede bir insanlık ve merhamet meselesidir. Erkekler umumiyetle eşlerini böyle bir hizmet için zorunlu tuttuklarından yani bunu bir insani yardımlaşma göremediklerinden aile içinde sorunlar oluşabilmektedir. d- Erkek çaresiz kalır mesela hemşire/bakıcı bile tutamaz bir dar vakit ya da imkânsızlık içinde kalırsa annenisin her türlü hizmetini ‘olağan üstü bir durum’ gereği yapabilir/yapar. Bunun için de mahrem hizmetler için eldiven kullanma, gözünü kayırma gibi hassasiyetlere dikkat eder. e- Erkek veya kadın, anneye babaya bakanın düşebileceği en büyük hatalardan biri, o bakımın karşılığını anneden babadan teşekkür olarak beklemesidir ki bu bir zayiattır. Anadolu deyimiyle bir çuval inciri berbat etmektir. Hizmetini yapıp karşılığını sadece Allah’tan beklemek gerekir. O anne değil cennettir ya da cehennemdir maazallah.
Ne siz, ne annesi ve ne de kuaför; bir kadının avret bölgesine asla bakamaz, tutamaz. Nikâhlı kocası dışında hiç kimse bir kadının avret bölgesine bakamaz, tutamaz. Bunun tek istisnası ebe ve zorunlu durumda doktordur. O kadar bir ihtiyacını giderememesi bir kadın için eksikliktir. O eksikliğini gidermeye çalışsın, ona kendi hizmetini görmeyi alıştırın, daha iyisini yaparsınız.
Yaşlı ve engelli insanlara hizmette esas olan erkeğe erkeği, kadına kadının hizmet etmesidir. Sizin bulunduğunuz yerde de, halkı Müslüman olan yerlerde de her zaman bunu bu şekilde uygulamak mümkün olmamaktadır. Ortada insanî bir zorunluluk vardır. Gereğinden fazla bakmamak, ellememek şartı ile bir mecburiyet sonucu bu hizmeti yapabilirsiniz. Yaptığınızda inşaallah vebal altında değilsiniz.
Aleykümselam. Bu kıyaslamaya gerek kalmamalıdır. Siz annenizin evinde iken temizlikçi bulunan bir evde yaşıyordu iseniz, eşiniz size temizlikçi tutmalıdır, değilse bu onun insiyatifine kalır.Eşinizle aranızda bu tür konuşmalar kesinlikle sizin aleyhinizedir. Şeytan yıllar sonra bu sözleri büyümüş bir canavar olarak karşınıza çıkarabilir. O zaman pek pişman olacaksınız ama iş işten geçmiş olacak. Bunun yerine siz, esnek ifadelerle eşinizi rahatlatabilirsiniz. Meselâ, 'yapamıyorum' yerine 'yapmaya çalışıyorum' deseniz çok şey değişir.Size bir ağabey nasihati yapayım: Bile bile kuyunuzu kazıyorsunuz. Emsalleriniz tarlalarda çalışıyor, akşamları da bir ev idare ediyorlar. Onlar da kadın. Daha derin düşünün ve acilen eşinizle aranızı düzeltin. Kendinizi daha kabiliyetli, daha sabırlı olmaya zorlayın. Bir erkeğe verilmesi en riskli tavizi veriyorsunuz ona göre!
Erkeği kadının yıkaması ancak imkânsızlıklar içindeki bir ortamda bir tedavi niteliğinde yapılabilir. Normal şartlarda ise yapılamaz.
avret konusundaki diğer fetvalar
Bekâr veya evli bir kadının epilasyon için erkeğe gitmesi kesin haramdır. Ağır avret bölgesi olmamak şartıyla kadına gidilebilir. Doğum gibi acil ve alternatifsiz bir sağlık sorunu için ise ruhsat bulunabilir.
Millilik meşruluk gerekçesi değildir. Yani bir eylem günahsa veya değilse millî olup olmaması arasında fark yoktur. Sonucu etkilemez. https://fetvameclisi.com/fetva/32737 https://www.youtube.com/watch?v=uJm5DwcqYIg
Avret yerlerini belli etmeyecek şekilde giyinmeli. Gömlek de giyebilir pantolon da.
-Erkeğin düğün gibi ortamlarda oynamasında ve eğlenmesinde sakınca yoktur. Sakınca erkeğin izzetini düşürecek davranışta bulunması, meşru olmayan çalgılar ve ortamlarda bulunulmasıdır. -Avret yerlerini belli etmeyen pantolon giyilmesinde sakınca yoktur.
Kadın kadına da olsa ağır avret bölgesine bakmak ve temas etmek ancak tıbbi zorunluluk durumunda olabilir. Doktor düzeyinde bir teşhis veya tedavi olmadıkça ruhsat yoktur. Hacamat konusunun uygulamada abartıldığını ve bu düzeyde bir ruhsat oluşturmayacağını zannediyorum.
Allah yardımcınız olsun, güzel bir iş yapıyorsunuz. Size şunları tavsiye ederim: Asıl ilgi alanınız tıp olsun. Dalının en iyisi olmayı kendinize hedef yapın. Yoğunluğunuzu tıp ilmine verin. Din ilminden de elbette uzak kalmayın ama bu daldaki ilim sizin için yoğunluğunuzun az olan tarafını oluştursun. Tıp ilmi kadar tıp kanunlarını ve işletmeciliğini de öğrenin. Dini konularda bilmediğiniz şeyleri bilir gibi konuşmayın, bilmeyenden dinlemeyin. Bir hoca size ders vermek için geldiğinde belli bir konu için gelsin, çalışsın, siz de amfide ders dinler gibi not tutarak dinleyin onu. Böyle gelmeyeni tekrar çağırmayın. Tıp ve dinin kesiştiği noktalar hakkında özel ders almış olun. Bu noktaları şöyle başlıklandırabiliriz: Avret hükümleri; sizin ve hastanın avreti nedir, avret konusunda ne kadar esneme olabilir? Hasta sırlarının mahremiyetinin sınırları ve bağlayıcılığı. Halvet hükümleri yani karşınızdaki hasta veya meslektaş bile olsa onunla kapalı bir ortamda yalnız kalmanın incelikleri, dikkat edilmesi gerekenler. Din emir ve yasaklarda nelere ruhsat veriyor, ruhsatla amel etmenin sınırları ve incelikleri. Temizlik hükümleri. Özellikle hasta açısından temizliğin ayrıntıları. Hastanın namaz, oruç, hac gibi ibadetleri nasıl yapacağına, hangi hastaya nasıl bir esneklik getirildiğine dair bilgiler. Kadınların özel durumlarına ait fıkıh bilgisi; aybaşı, hamilelik, doğum, emzirme ve benzeri konular… Bu başlık özellikle de ilgili branşlarda çalışacak doktorlar için daha da önemlidir. Uyuşturucu ve benzeri ilaçların kullanılmasına dair hükümler. Yoğun bakım ve ölümle ilgili fıkıh bilgileri. Hastane işletmesinde veya tıp yönetiminde görev alınması durumundaki özel konular.