Fetva Meclisi

Babanız ölmeden elindeki malı size taksim edebilir ama bu taksim miras gibi değildir. Sizin aranızda paylaşma şeklindedir. Babanız, taksim etmeden ölürse (bize amca ve halalarınızın varlığını bildirmediğiniz için onları yok sayarak cevap veriyoruz) siz aranızda ondan kalan malı şu şekilde taksim edersiniz: Kalan malın yüzde yetmiş beşi size, Yüzde yirmi beşi de ölmüş kardeşinizin iki kızına kalır.

Allah Teâlâ babanıza da ağabeyinize de rahmet etsin. Size de sabırlar versin. Âmin. Ölenin arkasından bıraktığı mal varsa o miras olarak miras alacaklara dağıtılır. Buna göre şöyle yapılmalı: Önce ölen ağabeyinizin bıraktığı mal vardı ise o mal eşi, çocukları, baba ve annesine verilmeli idi. Bunun da ne kadar olacağını size yakın bir müftülükten öğrenebilirsiniz. Babanız vefat ettikten sonra ise babanızın bıraktığı mal anneniz ve çocukları arasında dağıtılır. Yengeniz ve yetimlere vasiyet bırakabilir. O vasiyet bıraktığı malın üçte birini aşmamalıdır. O üçte biri yengeniz ve yetimlere verin. Bunun dışında babanızın söz hakkı olmaz. Anneniz bu üçte biri salmalı gerisini de kendisi ve çocukları arasında bölüştürmelidir. Kime ne kadar verileceğini de en yakın müftülükten öğrenebilirsiniz. Günahların keffareti için dağıtma ise ne buğday ne de başka bir şey olarak zorunlu değil, bu miras kadar da gerekli değil.

Selamünaleyküm. Anne ile ölenin eşini kastettiğinizi kabul ederek cevap veriyorum: Eş %12,5, Erkek %35, Kızların her biri %17,5 hisse alırlar.

Bu bir vasiyettir. Ölenin kendisine varis olacak birine vasiyet bırakması caiz değildir. Vasiyeti yok kabul etmelisiniz. Malı da ona göre bölüşün. Ancak diğer varislerin tamamı razı olursa bu vasiyetin geçerliliği olur.

Selamünaleyküm. Anneniz vefat ettiğinde onun malı, vefat etmeden önce eşi olan kocasına ve size kalacaktır. Malın % 25'i babanıza kalacak. Gerisi de ikinizin arasında bölüşülecektir.

Babanız kırk yıl önce vefat etmiş olduğu halde niçin mirası taksim etmediniz? Burada tüm mirasçılar olarak kabahatlisiniz. Ama varislerden biri/birileri istediği halde vermediyseniz kul hakkına girdiğiniz anlamına gelir. Çünkü ortada hâlâ teslim edilmemiş hak vardır. Bu tür durumlarda doğru olan ölen kimsenin borçları ödendikten sonra hemen mallarının varisleri arasında taksim edilmesidir. Şimdi yapmanız gereken babanızın bıraktığı malları/oranı/değeri tespit etmektir. Daha sonra her hak sahibine (erkeğe iki, kıza bir hisse olmak üzere) hakkını verin. Ayrıca varislerin her birisinden helallik almak zorundasınız. Eğer varisler miktara rıza göstermezlerse anlaşabileceğiniz bir miktar üzerine sulh yapın. Allah yardımcınız olsun.

Kefaletin şakası yoktur. Sizin borcunuz gibi ödemeye mecbursunuz. Faiz ise ayrı bir konudur. Kaçabiliyorsanız kaçın ama borcunuzu ödeyin.

Dedenizin bu uygulaması bir vasiyettir. Müslüman vefatından sonrası için vasiyet yaparken bıraktığı malın üçte birini geçmeyecek bir vasiyet yapabilir. Eğer dedenizin bıraktığı mal sadece o paradan ibaretse, o paranın üçte biri kadarı bu vasiyet için kullanılır; geri kalan bölümü varislerinin hakkıdır. Onu aralarında paylaştıktan sonra diledikleri gibi kullanabilirler. Buna göre değerlendirebilirsiniz.

Arkadaşınız, sizden borç aldığı paranın karşılığı olarak size bin lira faiz vermektedir. Bankalar da bu şekilde para veriyorlar. Bunun helal olması için yapılacak olan şudur: O deriyi siz bir esnaf gibi satın alın ve arkadaşınıza satın. Ancak bu şekilde pürüzsüz bir iş yapmış olursunuz. Allah'a emanet olun.

Verilen helalliği geri almasının hukuki yönü olmayabilir. Siz yine de biriktirip bir kenara koyun, sonunda ona gönderin, onun iyiliği de sizde kalmasın. Onu da bir ateş çukuru olarak görmeye mecbursunuz. Aman dikkat edin. Allah yardımcınız olsun.

1- İki eşinizi de mağdur etmeyin. Sevginizi artırarak mutlu bir şekilde yaşamaya çalışın. 2- Ödeme niyetinizde samimi olduğunuz sürece Allah size yardım edecektir. Borçlu olduğunuz kimselere durumu anlatın, onları ikna edin, güven verin; gerisi sizin elinizde değil zaten. İnşaallah ödeyip kurtulursunuz. 3- Bu durumu kendinize muhakkak ders yapın. Bundan sonra daha dikkatli yaşayın. Allah yardımcınız olsun.

Böyle bir helalleşme mümkündür, caizdir. Allah'a emanet olun.